Yenidoğan Canlandırması (NRP) ve Doğum Odası Yönetimi

40 soru

Soru 1Soru

3636 haftalık, berrak amniyotik sıvısı olan bir yenidoğan spontan vajinal doğum sonrası apneiktir. Bebeğe ısıtma, kurulama, pozisyon verme ve havayolu temizliği basamaklarını içeren ilk bakım uygulanmasına rağmen hala apneik olduğu ve kalp hızının 80 vuru/dakika80\text{ vuru/dakika} olduğu saptanıyor. Bu aşamada yapılması gereken en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) başlanması

Cevap

Pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) başlanması
Yenidoğan Canlandırma Programı (NRP) güncel kılavuzlarına göre, doğumdan sonraki ilk 3030 saniye içinde yapılan ilk bakım (ısıtma, kurulama, uyarma, hava yolu temizliği) sonrasında bebek hala apneik veya gasp tarzı soluyorsa ya da kalp hızı 100 vuru/dakikanın100\text{ vuru/dakikanın} altındaysa, vakit kaybetmeden pozitif basınçlı ventilasyona (PBV) başlanmalıdır. Bu vakada kalp hızının 80 vuru/dakika80\text{ vuru/dakika} olması ve apnenin devam etmesi PBV için kesin endikasyondur.

Adım Adım Çözüm

1
Doğum sonrası ilk değerlendirmeyi yapın.
Bebek apneik ve kalp hızı 80 vuru/dakika80\text{ vuru/dakika} olarak belirlendi.
Yenidoğanın canlandırma ihtiyacını belirlemek için solunum ve kalp hızı kritiktir.
2
NRP (Yenidoğan Canlandırma Programı) algoritmasını uygulayın.
Apne veya kalp hızının 100 vuru/dakikanın100\text{ vuru/dakikanın} altında olması durumu saptandı.
Bu bulgular doğrudan pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) endikasyonudur.
3
En uygun müdahaleyi seçin.
Vakit kaybetmeden PBV uygulamasına geçilir.
Yenidoğan canlandırmasında en önemli ve etkili basamak akciğerlerin havalandırılmasıdır.

Anahtar Kavram

Yenidoğan canlandırmasında (NRP) ilk basamak işlemlerden sonra bebek hala apneikse veya kalp hızı 100 vuru/dakikanın100\text{ vuru/dakikanın} altındaysa, en öncelikli adım pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) başlatmaktır.

Daha Fazla Pratik

PBV başlandıktan 1515 saniye sonra yapılan ilk kalp hızı değerlendirmesinde hızın artmadığı saptanırsa hangi düzeltme adımları (MR. SOPA) uygulanmalıdır?
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 2Soru

3838 haftalık, maternal plasenta previa kanaması nedeniyle acil sezaryenle doğan bir yenidoğan; soluk, apneik ve gevşek tonusludur. Isıtma, kurulama ve pozisyon verme sonrası solunum başlamayan bebeğin kalp hızı 30/dk30\text{/dk} saptanıyor. Balon-maske ile pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) başlanıyor ancak 15.15\text{.} saniyede göğüs hareketleri izlenmiyor. Uygun ventilasyon düzeltici basamaklar (MR. SOPA) sonrası göğüs hareketleri sağlanıyor. Etkin PBV'nin 30.30\text{.} saniyesinde kalp hızı 50/dk50\text{/dk} ölçülüyor. Bebek entübe ediliyor ve %100\%100 oksijen desteği eşliğinde eş zamanlı göğüs basısı başlanıyor. 6060 saniye süren göğüs basısı ve ventilasyon sonrası yapılan değerlendirmede bebek halen soluktur ve kalp hızı 55/dk55\text{/dk} (EKGEKG ile) olarak ölçülüyor. Umbilikal venöz kateter yerleştiriliyor. Bu aşamada uygulanması gereken en uygun adım hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 0.02 mg/kg0.02\text{ mg/kg} dozunda intravenöz adrenalin (1:10.0001:10.000’lik form) uygulanması

Cevap

Kalp hızı 60 saniyelik etkin göğüs basısına rağmen hala 60/dk60\text{/dk}'nın altında olan ve damar yolu (UVC) açılmış bir yenidoğanda bir sonraki adım intravenöz adrenalin uygulanmasıdır.
NRP (Yenidoğan Canlandırma Programı) 8. edisyon güncel rehberine göre, eğer bebek endotrakeal yoldan %100 oksijen ile ventile ediliyor ve eş zamanlı olarak 60 saniye boyunca kuralına uygun göğüs basısı uygulanmasına rağmen kalp hızı < 60/dk kalmaya devam ediyorsa, bir sonraki endike adım adrenalin uygulamasıdır. Soruda umbilikal venöz kateterin yerleştirildiği belirtildiği için, biyoyararlanımı daha yüksek olan intravenöz yol (0.010.03 mg/kg0.01-0.03\text{ mg/kg}) endotrakeal yola tercih edilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Yenidoğanın canlandırma basamaklarını ve süresini değerlendir
Bebek 60 saniye boyunca entübe halde, %100 oksijen alarak göğüs basısı yapılmasına rağmen kalp hızı hala 60/dk'nın altında (55/dk55\text{/dk}).
Algoritmanın bir sonraki basamağına geçmek için etkin canlandırma süresinin tamamlandığını teyit etmek gerekir.
2
Ulaşılabilir damar yolunu kontrol et
Umbilikal venöz kateter (UVC) yerleştirilmiş ve kullanıma hazırdır.
Damar yolu varsa, emilimi belirsiz olan endotrakeal yol yerine intravenöz yol tercih edilir.
3
Adrenalin dozunu ve formunu belirle
0.01-0.03 mg/kg0.01\text{-}0.03\text{ mg/kg} (ortalama 0.02 mg/kg0.02\text{ mg/kg}) dozunda 1:10.0001:10.000'lik adrenalin hazırlanır.
NRP 8. edisyon IV/IO adrenalin doz aralığı bu şekildedir.
4
İlacı uygula ve canlandırmaya devam et
Adrenalin uygulandıktan sonra göğüs basısı ve ventilasyona 60 saniye daha devam edilip kalp hızı tekrar kontrol edilir.
İlacın dolaşıma katılması ve etki göstermesi için canlandırma döngüsüne devam edilmelidir.

Anahtar Kavram

NRP Algoritmasında İleri Yaşam Desteği ve İlaç Uygulama Sıralaması
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 3Soru

2828 haftalık, 1100 gram1100\text{ gram} olarak sezaryen ile doğan bir prematüre bebekte, doğum sonrası radyant ısıtıcı altında kurulama ve stimülasyon sonrası solunumun yetersiz (gasping) olduğu görülüyor. Maske ile Pozitif Basınçlı Ventilasyon (PBV) başlanıyor. 3030 saniyelik göğüs hareketlerini sağlayan etkin PBV sonrası yapılan değerlendirmede kalp hızı 52 vuru/dakika52\text{ vuru/dakika} olarak saptanıyor. Bu aşamada yapılması gereken en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Endotrakeal entübasyon uygulayarak göğüs kompresyonuna başlamak

Cevap

Kalp hızı 60 vuru/dakikanın altında olan ve etkin pozitif basınçlı ventilasyona yanıt vermeyen bu bebekte endotrakeal entübasyon yapılarak göğüs kompresyonuna başlanmalıdır.
Yenidoğan Canlandırma Programı (NRP) güncel rehberlerine göre, en az 30 saniye süren ve göğüs hareketini sağlayan etkin pozitif basınçlı ventilasyona (PBV) rağmen bebeğin kalp hızı 60 vuru/dakika60\text{ vuru/dakika}'nın altında kalmaya devam ediyorsa, göğüs kompresyonu endikasyonu doğar. Göğüs kompresyonu uygulanan her bebekte havalandırma etkinliğini garantiye almak ve kompresyon-ventilasyon koordinasyonunu optimize etmek için endotrakeal entübasyon yapılması (veya önceden yapılmış olması) şiddetle tavsiye edilir. Ayrıca bu aşamada verilen oksijen konsantrasyonu %100\%100'e çıkarılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
İlk değerlendirmeyi analiz et.
Bebek apneik/gasping solunumda ve PBV başlanmış.
Yenidoğan canlandırma algoritmasında yetersiz solunum PBV endikasyonudur.
2
Yapılan PBV'nin etkinliğini kontrol et.
Göğüs hareketleri var ve 30 saniye uygulanmış.
PBV'nin etkin olduğundan emin olmadan bir sonraki basamağa (kompresyon) geçilmez.
3
PBV sonrası kalp hızını değerlendir.
Kalp hızı 52 vuru/dakika52\text{ vuru/dakika} (<60< 60).
Algoritmada kritik eşik 60'tır.
4
İleri canlandırma basamağına karar ver.
Entübasyon ve göğüs kompresyonuna başlanması kararı alınır.
Etkin PBV'ye rağmen kalp hızı 60'ın altındaysa kompresyona geçilir; kompresyon sırasında entübasyon şiddetle önerilir.

Anahtar Kavram

NRP 8. Edisyon Canlandırma Basamakları ve Kompresyon Endikasyonu
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 4Soru

Antenatal ultrasonografide sol taraf yerleşimli konjenital diyafram hernisi şüphesi olan 3939 haftalık bir bebek, sezaryen ile doğurtuluyor. Doğumdan hemen sonra yapılan ilk değerlendirmede bebeğin ağlamasının olmadığı, kas tonusunun zayıf olduğu, skafoid karın görünümünün mevcut olduğu ve siyanozunun bulunduğu gözleniyor. Bebeğin kalp hızı 110/dakika110/\text{dakika} olarak saptanıyor. Bu yenidoğanın doğum odasındaki yönetiminde atılması gereken en uygun ilk adım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Endotrakeal entübasyon uygulanması

Cevap

Konjenital diyafram hernisi şüphesi olan ve doğum sonrası solunum desteği gereken bebeklerde ilk ve en uygun adım endotrakeal entübasyon uygulanmasıdır.
Konjenital diyafram hernisi olan yenidoğanlarda, doğum odasında ventilasyon desteği gerektiğinde balon-maske ventilasyonu kesinlikle önerilmez. Bunun nedeni, maske ile verilen havanın bir kısmının mide ve bağırsaklara kaçarak bu organları şişirmesidir. Göğüs boşluğunda bulunan bu organların genişlemesi, zaten hipoplastik olan akciğerlere daha fazla bası yaparak durumu kötüleştirir. Bu nedenle, NRP kılavuzlarına göre bu bebeklerde stabilizasyon için doğrudan endotrakeal entübasyon yapılmalı ve ardından mideyi dekomprese etmek için bir orogastrik tüp yerleştirilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları ve antenatal hikayeyi değerlendir.
Skafoid karın, siyanoz ve diyafram hernisi hikayesi, akciğerlerin göğüs boşluğundaki organlarca bası altında olduğunu gösterir.
Doğru müdahale yöntemini seçmek için kontrendikasyonları belirlemek gerekir.
2
Maske ventilasyonundan kaçın.
Balon-maske veya CPAP gibi yöntemlerin mide/bağırsak distansiyonuna yol açacağı saptandı.
Mideye kaçan hava, göğüs içindeki organ hacmini artırarak zaten kısıtlı olan akciğer kapasitesini daha da azaltır.
3
Hızla endotrakeal entübasyon uygula.
Hava yolu güvenli hale getirilir ve hava doğrudan akciğerlere gönderilir.
Bu özel durumda ventilasyonun sindirim sistemini etkilemeden yapılabilmesinin tek yolu entübasyondur.

Anahtar Kavram

Konjenital Diyafram Hernisinde Canlandırma Yönetimi
Tahmini Süre:45s
Soru 5Soru

Gestasyonel yaşı 3939 hafta olan bir gebelikten vajinal yolla, 3200 gram3200\text{ gram} ağırlığında doğan bir yenidoğanın 11. dakika değerlendirmesinde; kalp hızının 110/dakika110/\text{dakika} olduğu, güçlü bir şekilde ağladığı, ekstremitelerinin hafif fleksiyon postüründe olduğu, kateterle burun aspirasyonuna yüz buruşturma ile yanıt verdiği ve vücudunun pembe ancak elleri ve ayaklarının siyanotik (akrosiyanoz) olduğu saptanmıştır. Buna göre, bu bebeğin 11. dakika APGAR skoru kaçtır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 77

Cevap

Bebeğin klinik bulguları değerlendirildiğinde toplam APGAR skoru 77 olarak hesaplanır.
Doğru cevap olan 77 puanı; kalp hızının >100>100 olması (+2+2), güçlü ağlamanın varlığı (+2+2), ekstremitelerde hafif fleksiyon olması (+1+1), uyaranla sadece yüz buruşturma gözlenmesi (+1+1) ve akrosiyanoz varlığı (+1+1) kriterlerinin toplamıdır (2+2+1+1+1=72+2+1+1+1=7).

Adım Adım Çözüm

1
Kalp hızı puanlaması
22 puan
Kalp hızı >100/dakika>100/\text{dakika} olduğu için tam puan verilir.
2
Solunum çabası puanlaması
22 puan
Bebek güçlü bir şekilde ağladığı için solunum çabası iyi kabul edilir ve tam puan verilir.
3
Kas tonusu puanlaması
11 puan
Bebekte aktif hareket bildirilmemiş, sadece hafif fleksiyon olduğu belirtilmiştir; bu durum 11 puan gerektirir.
4
Uyaranlara yanıt (Refleks irritabilite) puanlaması
11 puan
Kateterle aspirasyona öksürme veya hapşırma yerine sadece yüz buruşturma (grimace) ile yanıt verilmesi 11 puan değerindedir.
5
Vücut rengi puanlaması
11 puan
Vücudun pembe olup ekstremitelerin siyanotik olması (akrosiyanoz) 11 puan olarak değerlendirilir.

Anahtar Kavram

APGAR skorlaması, yenidoğanın doğum sonrası fizyolojik durumunu hızlıca değerlendirmek için kullanılan; kalp hızı, solunum, kas tonusu, refleks ve renk parametrelerini içeren bir sistemdir.
Soru 6Soru

38 haftalık, 3100 gram olarak doğan bir bebeğe doğum salonunda ısıtma, pozisyon verme ve kurulama işlemleri yapılmıştır. Yaşamın 30. saniyesinde yapılan değerlendirmede bebeğin gasp tarzında soluduğu ve kalp hızının 80 atım/dakika80 \text{ atım/dakika} olduğu saptanmıştır.

NRP algoritmasına göre bu aşamada yapılması gereken en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Pozitif basınçlı ventilasyon başlanması

Cevap

Kalp hızı 100'ün altında olan ve gasp tarzı solunumu olan yenidoğana pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) başlanmalıdır.
Yenidoğan canlandırmasında başlangıç basamakları (ısıtma, pozisyon verme, havayolu temizliği, kurulama ve taktil uyarı) sonrası yapılan değerlendirmede; eğer bebekte apne veya gasp tarzı solunum varsa ya da kalp hızı 100 atım/dakika100 \text{ atım/dakika}'nın altındaysa vakit kaybetmeden pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) başlanmalıdır. Bu vakada hem gasp tarzı solunum hem de düşük kalp hızı (80 atım/dakika80 \text{ atım/dakika}) mevcuttur.

Adım Adım Çözüm

1
Başlangıç basamakları sonrası bebeğin klinik durumunu değerlendir.
Bebekte gasp tarzı solunum mevcut ve kalp hızı 80 atım/dakika80 \text{ atım/dakika} (100'ün altında).
NRP algoritmasında bir sonraki adıma karar vermek için solunum ve kalp hızı temel parametrelerdir.
2
Algoritmada belirtilen kriterlere göre müdahaleyi belirle.
Pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) endikasyonu oluşmuştur.
Kalp hızının <100 atım/dakika< 100 \text{ atım/dakika} olması veya apne/gasping varlığı PBV başlama kriteridir.

Anahtar Kavram

NRP algoritmasında Pozitif Basınçlı Ventilasyon (PBV) endikasyonları
Soru 7Soru

Gestasyonel yaşı 3434 hafta olan ve 2100 gram2100\text{ gram} ağırlığında doğan bir bebeğin doğum sonrası yapılan ilk değerlendirmesinde apneik olduğu ve kalp hızının 80 atım/dakika80\text{ atım/dakika} olduğu saptanıyor. Isıtma, kurulama ve havayolu temizliğini takiben uygun teknikle Pozitif Basınçlı Ventilasyon (PBV) başlanıyor. 1515 saniye sonra yapılan ilk kontrolde kalp hızının artmadığı ve göğüs hareketinin olmadığı gözleniyor. Havayolu düzeltici adımlar (MR. SOPA) uygulanarak göğüs hareketi sağlanan bebeğe 3030 saniye boyunca etkin PBV uygulanıyor. Bu sürenin sonunda yapılan kontrolde kalp hızının 50 atım/dakika50\text{ atım/dakika} olduğu saptanıyor.

Bu aşamada yapılması gereken en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Göğüs basısına başlanmalı ve PBV'de kullanılan oksijen konsantrasyonu %100\%100'e çıkarılmalıdır.

Cevap

Göğüs basısına başlanmalı ve ventilasyonda kullanılan oksijen konsantrasyonu %100'e yükseltilmelidir.
NRP algoritmasına göre, bebekte 3030 saniye süresince göğüs hareketini sağlayan 'etkin' bir ventilasyon uygulanmasına rağmen kalp hızı 60 atım/dakika60\text{ atım/dakika} altında kalmaya devam ediyorsa, bir sonraki basamak olan göğüs basısına geçilmelidir. Göğüs basısı başlandığı anda, ventilasyon için kullanılan oksijen konsantrasyonu da %100\%100 düzeyine çıkarılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Kalp hızı kontrolü ve ventilasyon etkinliğinin değerlendirilmesi.
Kalp hızının 50 atım/dakika50\text{ atım/dakika} (60'ın altında) olduğu ve göğüs hareketinin sağlandığı (etkin PBV) saptandı.
Göğüs basısına geçmek için ventilasyonun etkin olduğundan emin olunmalıdır.
2
Göğüs basısı endikasyonunun belirlenmesi.
Kalp hızı <60 atım/dakika< 60\text{ atım/dakika} olduğu için göğüs basısına başlanmalıdır.
30 saniyelik etkin PBV'ye rağmen yanıt alınamayan derin bradikardi durumunda dolaşım desteği gerekir.
3
Oksijen konsantrasyonunun ayarlanması.
Oksijen konsantrasyonu %100\%100'e çıkarılır.
NRP kılavuzlarına göre göğüs basısı başlandığında oksijen desteği maksimuma çıkarılmalıdır.

Anahtar Kavram

Yenidoğan canlandırmasında (NRP) göğüs basısı endikasyonu, etkin ventilasyonun (MR. SOPA sonrası) teyidi ve bası sırasında %100 oksijen kullanımı zorunluluğu.

Daha Fazla Pratik

Göğüs basısı başlandıktan ne kadar süre sonra ilk kalp hızı değerlendirmesinin yapılması gerektiğini ve bu aşamada adrenalin dozlarını gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 8Soru

4040 haftalık, 3400 gram3400\text{ gram} ağırlığında, mekonyumsuz sıvı ile doğan bir yenidoğanda doğum salonunda canlandırma basamakları uygulanmaktadır. NRP kılavuzuna göre, bu bebeğin yaşamının 1. dakikasında hedeflenen preduktal oksijen satürasyonu (SpO2SpO_2) aralığı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: %60%65\%60-\%65

Cevap

Doğum sonrası 1. dakikada hedeflenen preduktal oksijen satürasyonu aralığı %60-%65'tir.
Yenidoğan Canlandırma Programı (NRP) 8. sürüm kılavuzuna göre, doğum sonrası ilk dakikada hedeflenen preduktal oksijen satürasyonu %60-%65 arasındadır. Bu düşük başlangıç değeri, fetüsün anne karnındaki düşük oksijenli ortamdan dış dünyaya adaptasyon sürecini yansıtır.

Adım Adım Çözüm

1
Zaman çizelgesini belirleyin.
Doğumdan sonraki 1. dakika.
NRP algoritması satürasyon hedeflerini dakikalara göre belirler.
2
NRP preduktal SpO2 hedef tablosunu hatırlayın.
1. dk: %60-65, 2. dk: %65-70, 3. dk: %70-75, 4. dk: %75-80, 5. dk: %80-85, 10. dk: %85-95.
Fizyolojik adaptasyon sürecinde oksijen seviyesi kademeli olarak yükselir.
3
1. dakikaya karşılık gelen değeri seçin.
%60-%65 aralığı.
Algoritmadaki ilk hedef değer budur.

Anahtar Kavram

Yenidoğan Canlandırmasında Hedef Preduktal Oksijen Satürasyonu
Tahmini Süre:45s
Soru 9Soru

3939 haftalık, 3400 gram3400\text{ gram} ağırlığında, spontan vajinal yolla doğan bir yenidoğanda doğum sonrası apne saptanmıştır. Radyan ısıtıcı altında kurulama, pozisyon verme ve havayolu temizliği yapılmasına rağmen solunumun başlamaması üzerine %21\%21 oksijen ile maske üzerinden pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) uygulanmaya başlanmıştır. PBV uygulamasının 1515. saniyesinde yapılan ilk kalp hızı değerlendirmesinde hızın 50/dk50\text{/dk} olduğu ve göğüs hareketinin izlenmediği saptanmıştır.

Bu klinik tabloya göre, yenidoğan canlandırma basamaklarının bir sonraki aşamasında hangisi öncelikle yapılmalıdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ventilasyon düzeltici basamakların (MR. SOPA) uygulanması

Cevap

Ventilasyon düzeltici basamakların (MR. SOPA) uygulanması en uygun yaklaşımdır.
Yenidoğan canlandırma (NRP) algoritmasına göre, PBV başlandıktan 1515 saniye sonra yapılan ilk kontrolde kalp hızı artmıyor ve göğüs hareketi izlenmiyorsa, bir sonraki adım ventilasyon düzeltici basamaklardır (MR. SOPA). Bu basamaklar maskenin yerleşimi, başın pozisyonu, sekresyonların temizlenmesi, ağzın açılması, basıncın artırılması ve son çare olarak alternatif bir havayolu (entübasyon veya laringeal maske) kullanımını içerir.

Adım Adım Çözüm

1
PBV'nin ilk 15 saniyelik etkinliğini değerlendir.
Kalp hızı 50/dk50\text{/dk} (artış yok) ve göğüs hareketi yok.
NRP algoritmasına göre ilk kalp hızı kontrolü 15. saniyede yapılır.
2
Göğüs hareketi yoksa ventilasyonu düzeltmeye odaklan.
MR. SOPA basamaklarına geçiş kararı.
Etkin ventilasyon sağlanmadan kalp hızının artması beklenemez ve kompresyona geçilemez.
3
MR. SOPA (Maske, Repozisyon, Suction, Open mouth, Pressure, Alternative airway) sırasını uygula.
Göğüs hareketinin sağlanması.
Göğüs hareketi sağlandıktan sonra 30 saniye etkin PBV uygulanarak kalp hızı tekrar değerlendirilir.

Anahtar Kavram

NRP algoritmasında 15. saniye değerlendirmesi ve ventilasyon düzeltici basamaklar (MR. SOPA) indikasyonu.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 10Soru

Doğum salonunda ısıtılan, pozisyon verilen ve kurulanarak taktil uyarısı yapılan bir yenidoğanın 30. saniyedeki değerlendirmesinde; solunumunun düzensiz (gasping tarzında) olduğu ve kalp hızının 80 atım/dakika80\text{ atım/dakika} olduğu saptanmıştır. Bu aşamada yapılması gereken en uygun uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Pozitif basınçlı ventilasyon başlanması

Cevap

Kalp hızı 100 atım/dakika100\text{ atım/dakika} altında olan ve gasping tarzı solunumu olan bu bebeğe Pozitif Basınçlı Ventilasyon başlanmalıdır.
NRP (Yenidoğan Canlandırma Programı) algoritmasına göre, doğum sonrası yapılan ilk basamak müdahalelerine rağmen kalp hızı 100 atım/dakika100\text{ atım/dakika} altında seyreden veya solunumu yetersiz (apne veya gasping) olan bebeklerde vakit kaybetmeden pozitif basınçlı ventilasyona başlanması gerekir. Bu müdahale, canlandırmanın en kritik ve etkili adımıdır.

Adım Adım Çözüm

1
İlk basamaklar (ısıtma, kurulama, uyarma) sonrası bebeğin durumunu değerlendir.
Bebekte gasping mevcut ve kalp hızı 80 atım/dakika80\text{ atım/dakika} (yani < 100).
Canlandırma algoritmasında bir sonraki adımın belirlenmesi için değerlendirme kritiktir.
2
NRP algoritmasındaki ventilasyon endikasyonlarını kontrol et.
Kalp hızının 100 atım/dakika100\text{ atım/dakika} altında olması PBV endikasyonudur.
Bebeğin oksijenasyonunu ve kalp hızını düzeltmek için en etkili müdahale ventilasyondur.

Anahtar Kavram

Yenidoğan canlandırmasında (NRP) Pozitif Basınçlı Ventilasyon (PBV) endikasyonları: Apne, gasping veya kalp hızının 100 atım/dakika100\text{ atım/dakika} altında olmasıdır.
Tahmini Süre:45s
Soru 11Soru

3838 haftalık, sezaryen ile doğan bir yenidoğanda doğum sonrası yapılan ilk değerlendirmede kalp hızı 90/dakika90/\text{dakika} ve solunumu düzensiz saptanmıştır. Bebeğe pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) başlanmış ve oksijen saturasyonunun pulse oksimetre ile izlenmesine karar verilmiştir.

Bu bebekte pulse oksimetre probunun yerleştirilmesi gereken en uygun vücut bölgesi ve doğum sonrası 1.1. dakikadaki hedef preduktal oksijen saturasyonu (SpO2SpO_2) aralığı aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sağ el — %60-65

Cevap

Pulse oksimetre probu sağ ele takılmalı ve 1. dakika hedef saturasyonu %60-65 olarak kabul edilmelidir.
Yenidoğan canlandırmasında pulse oksimetre probu her zaman sağ el veya bileğe (preduktal) yerleştirilmelidir. NRP kılavuzuna göre doğumdan sonraki 1. dakikada hedef preduktal saturasyon %60-65 aralığındadır. Bu değerler dakikalar içinde artarak 10. dakikada %85-95 seviyesine ulaşır.

Adım Adım Çözüm

1
Preduktal ölçüm bölgesinin belirlenmesi
Sağ el veya sağ bilek
Serebral ve koroner arterleri besleyen kanın oksijenasyonunu en doğru yansıtan bölge duktus arteriozus öncesi olan sağ üst ekstremitedir.
2
Zamana göre hedef saturasyon değerinin hatırlanması
1. dakika için %60-65
Yenidoğanda fetal dolaşımdan neonatal dolaşıma geçiş kademeli olur ve saturasyonun %90 üzerine çıkması yaklaşık 10 dakika sürer.

Anahtar Kavram

NRP'de Preduktal Oksijen İzlemi
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 12Soru

3333 haftalık olarak doğan bir yenidoğan; doğum sonrası canlandırma masasında ısıtılmış, kurulanmış ve pozisyon verilmiştir. Yapılan ilk değerlendirmede bebeğin apneik olduğu ve kalp hızının 50 atım/dakika50\text{ atım/dakika} saptandığı görülmüştür. %30\%30 konsantrasyonda oksijen ile maske üzerinden pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) başlanmıştır. PBV'nin 1515. saniyesinde yapılan kontrolde kalp hızının halen 50 atım/dakika50\text{ atım/dakika} olduğu ve göğüs hareketinin izlenmediği saptanmıştır. Bunun üzerine "MR. SOPA" düzeltici basamakları uygulanmış ve göğüs hareketinin sağlandığı teyit edilmiştir.

Bu aşamadan sonraki en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Etkin göğüs hareketlerinin sağlandığı PBV'ye 30 saniye30\text{ saniye} daha devam edilmeli ve ardından kalp hızı tekrar değerlendirilmelidir.

Cevap

Etkin göğüs hareketlerinin sağlandığı pozitif basınçlı ventilasyona (PBV) 3030 saniye daha devam edilmeli ve ardından kalp hızı tekrar değerlendirilmelidir.
Yenidoğan Canlandırma Programı (NRP) güncel algoritmalarına göre, canlandırmanın en önemli basamağı etkin ventilasyondur. PBV başlandıktan 1515 saniye sonra yapılan kontrolde göğüs hareketi yoksa MR. SOPA uygulanır. Göğüs hareketi sağlandığı andan itibaren bebek en az 3030 saniye daha bu etkin ventilasyonu almalıdır. Göğüs basısı kararı ancak bu 3030 saniyelik etkin ventilasyon periyodu bittikten sonra yapılan kalp hızı kontrolüyle verilir.

Adım Adım Çözüm

1
İlk PBV etkinliğinin değerlendirilmesi
PBV'nin 1515. saniyesinde kalp hızı artmıyor ve göğüs kalkmıyor.
Ventilasyonun etkinliğini kontrol etmek için ilk adım göğüs hareketidir.
2
Havayolu düzeltici basamakların (MR. SOPA) uygulanması
Göğüs hareketleri sağlanmıştır.
Kalp hızı düşükse ve göğüs kalkmıyorsa, önce havalanma sağlanmalıdır.
3
Etkin ventilasyonun sürdürülmesi
Göğüs hareketi sağlandıktan sonra 3030 saniye boyunca PBV'ye devam edilir.
Göğüs basısına geçme kararı, 3030 saniyelik etkin (göğüs hareketini sağlayan) ventilasyon sonrası verilir.

Anahtar Kavram

NRP'de göğüs basısına başlama kriteri; en az 3030 saniye boyunca akciğerleri havalandıran (göğsü hareket ettiren) etkin PBV desteğine rağmen kalp hızının <60 atım/dakika<60\text{ atım/dakika} olmasıdır.

Alternatif Yöntem

Eğer bebekte bilinen bir diyafram hernisi şüphesi olsaydı, maske ile PBV yerine doğrudan entübasyon tercih edilmeliydi, ancak bu vaka için standart NRP algoritması geçerlidir.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 13Soru

3838 haftalık, 3100 gram3100\text{ gram} olarak doğan bir yenidoğan; mekonyumlu amniyotik sıvı ile komplike bir doğum sonrası deprese (apneik ve hipotonik) bulunmuştur. Bebek radyan ısıtıcı altına alınmış, ağız ve burun aspire edilmiş, kurulanıp stimüle edilmiştir. Apnesi devam eden ve kalp hızı 70/dakika70\text{/dakika} saptanmış olan bebeğe balon-maske ile pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) başlanmıştır. Ancak yeterli göğüs hareketi sağlanamamış ve hava yolu düzeltme manevralarına rağmen ventilasyon başarısız olmuştur. Fizik muayenede kalp seslerinin sağda daha net duyulduğu ve batın bölgesinin skafoid (çökük) görünümde olduğu fark edilmiştir. Bu yenidoğanın canlandırma yönetiminde atılması gereken en uygun adım hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Endotrakeal entübasyon yapılması

Cevap

Endotrakeal entübasyon yapılması
Vakadaki skafoid abdomen (içe çökük karın) ve kalp seslerinin yer değiştirmesi, batın organlarının göğüs boşluğuna yer değiştirdiği Konjenital Diyafram Hernisi (KDH) tablosuna işaret etmektedir. NRP kılavuzlarına göre, KDH şüphesi olan bir bebekte balon-maske ile PBV uygulanması kontrendikedir; çünkü hava mide ve barsaklara kaçarak torakstaki akciğer basısını artırır. Bu durumda bebek vakit kaybedilmeden endotrakeal yolla entübe edilmeli ve mide dekompresyonu için orogastrik sonda takılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların (skafoid abdomen ve kalp seslerinin yer değiştirmesi) değerlendirilmesi.
Konjenital Diyafram Hernisi (KDH) ön tanısı.
Batın organlarının toraksa yer değiştirmesi sonucu oluşan skafoid görünüm ve mediastinal itilme KDH'nin tipik bulgularıdır.
2
Pozitif basınçlı ventilasyon yönteminin gözden geçirilmesi.
Balon-maske ventilasyonunun derhal sonlandırılması.
Maske ventilasyonu havanın mide ve barsaklara dolmasına yol açarak toraks içindeki akciğerlere basıyı artırır ve durumu ağırlaştırır.
3
Havayolu güvenliğinin ve etkin ventilasyonun sağlanması.
Endotrakeal entübasyonun gerçekleştirilmesi.
KDH şüphesi olan bir yenidoğanda doğum odasında havayolu yönetimi için altın standart, havayı doğrudan akciğerlere veren ve mideyi koruyan entübasyondur.

Anahtar Kavram

Konjenital Diyafram Hernisi (KDH) ve NRP Yönetimi

Daha Fazla Pratik

KDH tanısı kesinleşen bir bebekte ventilatör yönetiminde 'izin verici hiperkapni' ve 'düşük basınçlı ventilasyon' stratejilerini gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 14Soru

Gestasyonel yaşı 3838 hafta olan bir gebelikten, plasenta dekolmanı nedeniyle acil sezaryen operasyonu ile bir bebek dünyaya gelmiştir. Doğum odasında yapılan ilk değerlendirme sonrası canlandırma işlemlerine başlanan bebekte; entübasyon yapılmış, etkin göğüs kompresyonu uygulanmış ve intravenöz adrenalin verilmiştir. Canlandırmanın devamında yapılan değerlendirmede kalp hızı 50/dakika50/\text{dakika} olarak saptanmış ve fizik muayenede belirgin solukluk dikkati çekmiştir.

Bu aşamada uygulanması gereken bir sonraki en uygun adım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 10 ml/kg10\text{ ml/kg} dozunda izotonik sodyum klorür infüzyonu

Cevap

İzotonik sodyum klorür (10 ml/kg10\text{ ml/kg}) verilmesi en uygun adımdır.
Doğum odası yönetiminde, plasenta dekolmanı gibi kan kaybı riski taşıyan bir öykü varlığında ve canlandırma basamaklarına rağmen düzelmeyen bradikardi durumunda, fizik muayenedeki solukluk hipovolemiyi destekler. NRP kılavuzları bu durumda 10 ml/kg10\text{ ml/kg} dozunda kristaloid (İzotonik sodyum klorür) verilmesini önermektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları ve öyküyü analiz et.
Hipovolemik şok şüphesi doğar.
Plasenta dekolmanı öyküsü ve bebeğin soluk olması kan kaybını işaret eder.
2
Standart canlandırma basamaklarına (PBV, kompresyon, adrenalin) verilen yanıtı değerlendir.
Dirençli bradikardi saptanır.
Yeterli ventilasyon ve adrenalin uygulamasına rağmen kalp hızı 60/dakika60/\text{dakika} üzerine çıkmıyorsa, altta yatan volüm açığı düşünülmelidir.
3
NRP algoritmasına göre volüm genişletici uygula.
10 ml/kg10\text{ ml/kg} izotonik NaCl infüzyonu yapılır.
Şok bulguları veya akut kan kaybı olan yenidoğanlarda kalp hızını düzeltmek için volüm replasmanı gereklidir.

Anahtar Kavram

NRP (Yenidoğan Canlandırma Programı) algoritmasında, yeterli ventilasyon, göğüs kompresyonu ve adrenalin uygulamasına rağmen düzelmeyen bradikardilerde, özellikle kan kaybı öyküsü veya şok bulguları (solukluk, zayıf nabız) varsa volüm genişletici (izotonik NaCl) kullanımı endikedir.

İpuçları

1
Bebeğin öyküsündeki plasenta dekolmanı ve fizik muayenesindeki solukluk hangi duruma işaret eder?
2
NRP akış şemasında adrenalin sonrası kalp hızı hala 60/dakika60/\text{dakika} altındaysa hangi ek müdahaleler düşünülmelidir?
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 15Soru

3737 haftalık, 2900 gram2900\text{ gram} ağırlığında, plasenta dekolmanı nedeniyle acil sezaryen ile doğurtulan bir yenidoğan; doğumda soluk, apneik ve hipotonik olarak değerlendiriliyor. Radyant ısıtıcı altında kurulanıp stimüle edilen bebeğin 30. saniyedeki30\text{. saniyedeki} değerlendirmesinde kalp hızı 40 vuru/dakika40\text{ vuru/dakika} olarak saptanıyor. Uygun teknikle başlanan pozitif basınçlı ventilasyonun 15. saniyesinde15\text{. saniyesinde} göğüs hareketinin olmadığı görülüyor. 'MR. SOPA' adımları ile göğüs hareketi sağlandıktan sonra 30 saniye30\text{ saniye} daha etkin ventilasyona devam ediliyor. Kalp hızı 50 vuru/dakika50\text{ vuru/dakika} saptanan bebeğe endotrakeal entübasyonu takiben %100\%100 oksijen eşliğinde 3:13:1 oranında göğüs kompresyonu başlanıyor. 60 saniye60\text{ saniye} sonraki değerlendirmede kalp hızı 55 vuru/dakika55\text{ vuru/dakika} ölçülüyor ve umbilikal venöz kateterden 0.02 mg/kg0.02\text{ mg/kg} dozunda 1:10.0001:10.000 konsantrasyonunda adrenalin uygulanıyor. Adrenalin uygulamasından 2 dakika2\text{ dakika} sonra kalp hızı halen 55 vuru/dakika55\text{ vuru/dakika} olan ve fizik muayenesinde soluk görünümü devam eden bu bebekte bir sonraki en uygun adım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: %0.9 NaCl\%0.9\text{ NaCl} (izotonik) solüsyonunu 10 mL/kg10\text{ mL/kg} dozunda 510 dakika5-10\text{ dakika} içinde uygulamak

Cevap

Plasenta dekolmanı öyküsü ve solukluk bulgusu eşliğinde dirençli bradikardisi olan yenidoğanda %0.9 NaCl\%0.9\text{ NaCl} ile volüm genişletilmesi en uygun adımdır.
Doğru olan seçenek, hipovolemi şüphesi durumunda %0.9 NaCl\%0.9\text{ NaCl} (izotonik) solüsyonunun 10 mL/kg10\text{ mL/kg} dozunda uygulanmasıdır. Yenidoğan NRP (8. basım) kılavuzuna göre; resüsitasyon basamaklarına (etkin ventilasyon, göğüs kompresyonu, adrenalin) yanıt alınamadığında ve eşlik eden bir kan kaybı öyküsü (plasenta dekolmanı gibi) veya şok bulgusu (solukluk, zayıf nabız) mevcutsa volüm genişletme uygulanmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik verileri analiz et
Bebekte bradikardi, apne ve hipovolemi düşündüren 'solukluk' ve 'dekolman' öyküsü mevcut.
Resüsitasyonun neden başarısız olduğunu anlamak için risk faktörleri ve klinik bulgular birleştirilmelidir.
2
NRP algoritmasındaki mevcut aşamayı belirle
Bebek; etkin ventilasyon, entübasyon, göğüs kompresyonu ve ilk doz intravenöz adrenali almış ancak yanıt vermemiştir.
İlaç aşamasına rağmen düzelmeyen kalp hızında 'H'ler ve 'T'ler (Hipovolemi, Tansiyon Pnömotoraks) düşünülmelidir.
3
En olası nedeni saptayarak uygun tedaviyi seç
Dekolman ve solukluk nedeniyle hipovolemi en olasıdır; bu durumda 10 mL/kg10\text{ mL/kg} izotonik kristaloid uygulanmalıdır.
Hipovolemik şok varlığında yeterli preload sağlanmadan kalp hızı ve perfüzyon düzelmez.

Anahtar Kavram

Yenidoğan canlandırmasında (NRP), yeterli ventilasyon, kompresyon ve adrenalin tedavisine rağmen düzelmeyen bradikardi durumunda hipovolemi ve pnömotoraks düşünülmelidir. Kan kaybı şüphesi varsa volüm genişletici (izotonik NaCl) endikedir.

Daha Fazla Pratik

Resüsitasyon sonrasında bebeğin stabilizasyonu ve HİE (Hipoksik İskemik Ensefalopati) açısından terapötik hipotermi kriterlerini gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 16Soru

3838 haftalık, spontan vajinal yolla doğan bir yenidoğan apneik ve gevşek tonusludur. Doğum sonrası ısıtma, pozisyon verme, havayolu temizliği ve kurulama sonrası hala apneik olan bebeğe balon-maske ile Pozitif Basınçlı Ventilasyon (PBV) başlanıyor. PBV'nin 15. saniyesinde15.\text{ saniyesinde} yapılan ilk kalp hızı değerlendirmesinde; kalp hızının artmadığı saptanıyor, göğüs kafesi kalkmıyor ve kalp hızı 50 atım/dakika50\text{ atım/dakika} olarak ölçülüyor. Bu durumda NRP (Yenidoğan Canlandırma Programı) akış şemasına göre bir sonraki en uygun adım hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ventilasyon düzeltme basamaklarını (MR. SOPA) uygulamak

Cevap

PBV sırasında göğüs kalkmıyorsa ve kalp hızı artmıyorsa bir sonraki adım ventilasyon düzeltme basamaklarını (MR. SOPA) uygulamaktır.
NRP algoritmasına göre, PBV başlandıktan 1515 saniye sonra yapılan ilk kontrolde kalp hızı artmıyorsa ve göğüs kalkmıyorsa, ventilasyonun akciğerlere ulaşmadığı kabul edilir. Bu aşamada derhal MR. SOPA (Maske ayarı, Repozisyon, Suction/Aspirasyon, Open mouth/Ağız açık, Pressure/Basınç artışı, Alternative airway/Alternatif havayolu) basamakları ile ventilasyon düzeltilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
PBV'nin etkinliğini (göğüs hareketi) değerlendir.
Göğüs kafesinin kalkmadığı saptandı.
Etkin ventilasyonun en önemli göstergesi göğüs kafesinin kalkmasıdır.
2
Ventilasyon düzeltme basamaklarını (MR. SOPA) başlat.
Maske ayarı (M), Repozisyon (R), Aspirasyon (S), Ağız açık (O), Basınç artışı (P), Alternatif havayolu (A) adımları uygulanır.
Kalp hızı artmıyor ve göğüs kalkmıyorsa, ventilasyonun akciğerlere ulaşmadığı varsayılır.
3
Göğüs kalkmaya başladıktan sonra 3030 saniye etkin PBV yap.
Ventilasyonun kalp hızı üzerindeki etkisi ancak bu aşamadan sonra sağlıklı değerlendirilebilir.
NRP algoritmasında göğüs basısına geçmeden önce mutlaka etkin bir ventilasyon süreci tamamlanmalıdır.

Anahtar Kavram

NRP'de ventilasyon düzeltme adımlarının (MR. SOPA) zamanlaması ve önemi.

Daha Fazla Pratik

MR. SOPA basamakları sonrası göğüs kafesi kalkmaya başladığında kalp hızı takibi nasıl yapılır?
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 17Soru

3535 haftalık, 2400 gram2400\text{ gram} ağırlığında, sezaryen ile doğan bir yenidoğanın doğum sonrası ilk değerlendirmesinde kas tonusunun iyi olduğu, ancak solunumunun "gasping" (can çekişir gibi) tarzda olduğu saptanıyor. Isıtma, kurulama ve taktil uyarı sonrası yapılan kontrolde bebeğin kalp hızı 110 vuru/dakika110\text{ vuru/dakika} ölçülüyor ancak gasping solunumunun devam ettiği ve belirgin santral siyanozunun olduğu gözleniyor. Bu aşamada yapılması gereken en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) başlatılması

Cevap

Pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) başlatılması
Yenidoğan Canlandırma Programı (NRP) akış şemasına göre, doğum sonrası ilk adımlar (ısıtma, pozisyon verme, havayolunu temizleme, kurulama ve uyarma) tamamlandıktan sonra yapılan değerlendirmede bebekte apne veya gasping solunumu varsa, kalp hızından bağımsız olarak (kalp hızı 100 vuru/dakika100\text{ vuru/dakika} üzerinde olsa dahi) derhal pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) başlatılmalıdır. Bu vakada kalp hızı 110 vuru/dakika110\text{ vuru/dakika} olmasına rağmen gasping solunumu PBV için kesin endikasyondur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik durumun değerlendirilmesi
Bebekte gasping solunumu ve santral siyanoz saptandı.
Gasping, efektif olmayan ve apne ile eşdeğer kabul edilen bir solunum şeklidir.
2
Kalp hızı kontrolü
Kalp hızı 110 vuru/dakika110\text{ vuru/dakika} (yani >100 vuru/dakika> 100\text{ vuru/dakika}).
Yenidoğan canlandırmasında (NRP) müdahale algoritmasını belirleyen ana kriterlerden biridir.
3
NRP algoritmasına göre karar verme
Gasping solunumu olması nedeniyle PBV kararı verildi.
NRP algoritmasına göre kalp hızı >100 vuru/dakika> 100\text{ vuru/dakika} olsa dahi, eğer bebekte apne veya gasping varsa doğrudan PBV başlatılmalıdır.

Anahtar Kavram

Yenidoğanda gasping solunumu, kalp hızı normal olsa bile pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) endikasyonudur.

Daha Fazla Pratik

PBV sonrası kalp hızının düzelmemesi durumunda atılması gereken 'MRSOPA' adımlarını gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 18Soru

2929 haftalık, 1100 gram1100\text{ gram} olarak doğan bir prematüre bebekte; doğum sonrası ilk basamak bakım (ısıtma, pozisyon verme, havayolu temizliği, kurulama ve uyarım) sonrası apne devam ettiği için %30\%30 FiO2F_iO_2 ile balon-maske kullanılarak Pozitif Basınçlı Ventilasyon (PBV) başlanıyor. PBV uygulamasının 1515. saniyesinde yapılan ilk kalp hızı değerlendirmesinde; kalp hızının 50/dk50\text{/dk} olduğu, ancak PBV ile göğüs hareketlerinin sağlandığı saptanıyor. Bu klinik tabloda, NRP 88. Baskı algoritmalarına göre yapılması gereken en uygun yaklaşım hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: PBV uygulamasına 1515 saniye daha devam edilerek kalp hızının tekrar değerlendirilmesi

Cevap

PBV uygulamasına 1515 saniye daha devam edilerek kalp hızının tekrar değerlendirilmesi
NRP 88. Baskı rehberine göre, PBV başlandıktan 1515 saniye sonra yapılan ilk değerlendirmede kalp hızı 100/dk100\text{/dk}'nın altında ancak göğüs hareketli ise, PBV'ye 1515 saniye daha (toplamda 3030 saniye olacak şekilde) devam edilmelidir. Göğüs basısına başlama kararı, ancak en az 3030 saniye süren ve göğüs hareketini sağlayan etkin ventilasyon sonrası kalp hızı halen 60/dk60\text{/dk}'nın altında ise verilir.

Adım Adım Çözüm

1
İlk kalp hızı kontrolünün (1515. saniye) sonucunu ve göğüs hareketini değerlendirin.
Kalp hızı 50/dk50\text{/dk} (yani <100/dk<100\text{/dk}) ve göğüs hareketli.
NRP 88. Baskı'ya göre ventilasyonun etkinliği göğüs hareketi ile teyit edilir.
2
Göğüs basısı kriterlerini kontrol edin.
Göğüs basısı için 'en az 3030 saniye' etkin ventilasyon yapılmış olması şarttır.
Vakada henüz sadece 1515 saniye ventilasyon yapılmıştır, bu yüzden basıya başlanamaz.
3
Düzeltici adım (MR. SOPA) gerekip gerekmediğine karar verin.
Göğüs hareketli olduğu için düzeltici adımlara gerek yoktur.
MR. SOPA'nın amacı göğüs hareketini sağlamaktır, zaten sağlanmış durumdadır.
4
Toplam etkin ventilasyon süresini tamamlamak için PBV'ye devam edin.
1515 saniye daha PBV uygulanır ve 3030. saniyede kalp hızı tekrar kontrol edilir.
Algoritma, kalp hızı düşük olsa bile göğüs hareketli ise 3030 saniyeye tamamlamayı emreder.

Anahtar Kavram

NRP'de göğüs basısına başlama kriteri: En az 3030 saniye süren, göğüs hareketini sağlayan (etkin) ventilasyona rağmen kalp hızının <60/dk<60\text{/dk} olmasıdır.

Daha Fazla Pratik

NRP 8. Baskı'daki '15. saniye KH kontrolü' ile '30. saniye KH kontrolü' arasındaki farkları ve her iki durumdaki KH eşiklerini tekrar gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 19Soru

3636 haftalık olarak doğan bir yenidoğana doğum odasında yapılan ilk basamak bakım (kurulama, pozisyon verme, havayolunu temizleme) sonrası; bebeğin spontan solunumunun başladığı ancak belirgin hırıltılı (grunting) solunumu ve interkostal çekilmelerinin olduğu saptanıyor. Kalp hızı 130 vuru/dakika130\text{ vuru/dakika} olarak ölçülen ve santral siyanozu devam eden bu bebeğe yapılması gereken bir sonraki en uygun girişim aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sürekli pozitif havayolu basıncı (CPAP) uygulaması

Cevap

Sürekli pozitif havayolu basıncı (CPAP) uygulaması
NRP (Yenidoğan Canlandırma Programı) algoritmasına göre, doğum sonrası ilk basamak bakım tamamlandığında bebeğin kalp hızı 100 vuru/dakika100\text{ vuru/dakika} üzerinde ve spontan solunumu varsa ancak buna rağmen solunum güçlüğü (inleme, çekilmeler) veya kalıcı siyanoz saptanıyorsa, bir sonraki adım CPAP uygulamaktır. CPAP, fonksiyonel rezidüel kapasiteyi artırarak ve alveollerin ekspiryum sonunda kapanmasını önleyerek solunum iş yükünü azaltır.

Adım Adım Çözüm

1
Bebeğin spontan solunumu ve kalp hızı değerlendirilir.
Bebek spontan nefes alıyor ve kalp hızı 100u¨n100\text{'ün} üzerinde (130 vuru/dakika130\text{ vuru/dakika}).
PBV ihtiyacını dışlamak ve bebeğin genel stabilizasyonunu kontrol etmek için gereklidir.
2
Solunum niteliği ve siyanoz varlığı kontrol edilir.
Hırıltılı solunum (grunting), çekilmeler ve siyanoz saptanıyor.
Bebeğin spontan solunumu olsa da solunum iş yükünün arttığını ve oksijenizasyonun yetersiz olduğunu gösterir.
3
NRP algoritmasına göre uygun solunum desteği seçilir.
CPAP uygulamasına karar verilir.
Yenidoğan Canlandırma Programı (NRP) algoritmasına göre, kalp hızı >100 vuru/dakika>100\text{ vuru/dakika} olup solunum güçlüğü devam eden bebeklerde CPAP endikedir.

Anahtar Kavram

NRP algoritmasında spontan solunumu olan ancak solunum güçlüğü çeken yenidoğanda CPAP endikasyonu.
Soru 20Soru

Miadında doğan bir bebekte, doğum sonrası yapılan ilk değerlendirmede apne saptanması üzerine ilk basamak işlemler uygulanmış, ancak apnenin devam etmesi üzerine pozitif basınçlı ventilasyon (PBV) başlatılmıştır. PBV'nin 1515. saniyesinde yapılan ilk kalp hızı değerlendirmesinde, kalp hızının artmadığı ancak göğüs hareketlerinin var olduğu saptanmıştır.

Bu aşamada yapılması gereken en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: PBV uygulamasına devam edilerek 15 saniye sonra kalp hızının tekrar değerlendirilmesi

Cevap

Pozitif basınçlı ventilasyon uygulamasına devam edilerek 15 saniye sonra kalp hızının tekrar değerlendirilmesi gerekir.
Yenidoğan canlandırmasında (NRP 8. Baskı), PBV başlandıktan 15 saniye sonra ilk kalp hızı değerlendirmesi yapılır. Eğer kalp hızı artmıyorsa ancak göğüs hareketleri izleniyorsa, ventilasyonun akciğerlere ulaştığı varsayılır. Bu durumda PBV'ye devam edilir ve 15 saniye sonra (PBV'nin 30. saniyesinde) ikinci bir kalp hızı değerlendirmesi yapılır. Şayet göğüs hareketi olmasaydı, ventilasyon düzeltme adımları (MR. SOPA) uygulanmalıydı.

Adım Adım Çözüm

1
İlk kalp hızı değerlendirmesini yorumla (1515. saniye).
Kalp hızı artmıyor fakat göğüs hareketi var.
Göğüs hareketinin olması, havayolunun açık ve ventilasyonun akciğerlere ulaştığını gösterir.
2
NRP algoritmasına göre karar ver.
PBV'ye devam kararı.
Kalp hızı hemen artmayabilir; etkin ventilasyonun kalp hızını yükseltmesi için bir süre daha (toplam 3030 saniye olacak şekilde) beklenmelidir.
3
Bir sonraki değerlendirme zamanını belirle.
1515 saniye sonra (PBV'nin 3030. saniyesinde) tekrar kontrol.
3030 saniyelik etkin PBV sonrası kalp hızı halen düşükse ileri basamaklara geçilir.

Anahtar Kavram

NRP'de İlk 15 Saniyelik PBV Değerlendirmesi

Daha Fazla Pratik

Göğüs hareketinin izlenmediği bir senaryoda MR. SOPA basamaklarının sırasını gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 15s
Sayfa 1 / 2Sonraki