Diğer Vaskulitler (PAN, Takayasu, ANCA)

49 soru

Soru 1Soru

On beş yaşında bir kız çocuk, kollarında çabuk yorulma ve baş dönmesi şikayetiyle çocuk romatoloji polikliniğine getirilmiştir. Yapılan fizik muayenede sağ kol kan basıncı 145/95145/95 mmHgmmHg, sol kol kan basıncı ise 105/70105/70 mmHgmmHg olarak ölçülmüştür. Ayrıca her iki karotis arter üzerinde üfürüm duyulduğu ve sol radial nabzın diğerine göre oldukça zayıf alındığı saptanmıştır. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Takayasu arteriti

Cevap

Ekstremiteler arası belirgin kan basıncı farkı, nabız zayıflığı ve arteriyel üfürümlerle karakterize olan tanı Takayasu arteritidir.
Takayasu arteriti, özellikle aort ve kollar/baş bölgesine giden ana arterlerin kronik inflamasyonu sonucu bu damarlarda darlık ve anevrizmalara yol açar. Genç kız hastalarda kollar arası tansiyon farkı (>10>10 mmHgmmHg), nabızların alınamaması veya zayıf alınması ve darlık olan bölgelerdeki üfürümler en spesifik tanısal ipuçlarıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın demografik verilerini ve klinik bulgularını analiz edin.
Hasta adölesan dönemde bir kız çocuktur ve ana şikayetleri vasküler yetmezliğe (baş dönmesi, kolda yorulma) işaret etmektedir.
Takayasu arteriti tipik olarak genç kadınlarda ve kız çocuklarında görülür.
2
Fizik muayene bulgularını yorumlayın.
İki kol arasında 4040 mmHgmmHg gibi ciddi bir kan basıncı farkı saptanmıştır (>10>10 mmHgmmHg anlamlıdır) ve nabızlar zayıftır.
Bu bulgular aortadan ayrılan ana dallarda (subklavyen arter gibi) darlık veya tıkanıklık olduğunu gösterir.
3
Tutulan damar çapına göre ayırıcı tanı yapın.
Aort ve dallarını (büyük damar) tutan tek seçenek Takayasu arteritidir.
Diğer vaskülitler ya küçük (HSP, Wegener) ya da orta çaplı (PAN, Kawasaki) damarları tutar.

Anahtar Kavram

Takayasu arteriti, büyük damarları (aort ve dalları) tutan, ekstremiteler arası nabız ve tansiyon farkı ile karakterize olan bir pediatrik vaskülittir.
Tahmini Süre:45s
Soru 2Soru

Öyküsünde son 77 yıldır tedaviye dirençli bronşiyal astım tanısı bulunan 1414 yaşındaki bir kız hasta; halsizlik, ateş ve bacaklarında yeni gelişen ağrılı döküntüler nedeniyle polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenede her iki alt ekstremitede palpe edilebilen purpuralar saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde lökosit sayısı 17.200/mm317.200/mm^3 ve periferik yaymada eozinofil oranı %24\%24 (4.128/mm34.128/mm^3) olarak bulunuyor. Bu klinik tablo ve laboratuvar bulguları eşliğinde en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Eozinofilik granülomatoz polianjitis

Cevap

Eozinofilik granülomatoz polianjitis
Hastanın öyküsündeki dirençli astım tablosuna eşlik eden sistemik vaskülit bulguları (purpura) ve laboratuvardaki aşırı eozinofili (%10\%10’un çok üzerinde), Eozinofilik granülomatoz polianjitis (Churg-Strauss sendromu) tanısı için yeterli kriterleri oluşturmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın öz geçmişindeki kritik bulguyu değerlendir.
Zorlu bir bronşiyal astım öyküsü mevcut.
Vaskülit tiplerini ayırt etmek için zemin hazırlayan hastalıklar önemlidir.
2
Laboratuvar verilerindeki eozinofil düzeyini analiz et.
Periferik eozinofili %10\%10’un (veya 1.500/mm31.500/mm^3) çok üzerinde (%24\%24).
Eozinofili, vaskülitler arasında Eozinofilik Granülomatoz Polianjitis (EGPA) için karakteristik bir bulgudur.
3
Klinik bulgular ile laboratuvar sonuçlarını birleştirerek tanıyı netleştir.
Astım + Eozinofili + Sistemik Vaskülit (Purpura) = EGPA.
Churg-Strauss sendromu olarak da bilinen EGPA, ANCA ilişkili küçük damar vaskülitleri arasında astım ve eozinofili ile karakterizedir.

Anahtar Kavram

Eozinofilik granülomatoz polianjitis (EGPA), astım öyküsü olan hastalarda belirgin eozinofili ve küçük-orta çaplı damar vasküliti ile karakterize bir hastalıktır.
Soru 3Soru

1313 yaşında bir erkek çocuk; yaklaşık altı haftadır devam eden ateş, iştahsızlık ve 55 kg kilo kaybı şikayetlerinin ardından son üç gündür gelişen hemoptizi ve idrar miktarında azalma nedeniyle getiriliyor. Fizik muayenesinde kan basıncı 148/96148/96 mmHg saptanıyor; her iki akciğer bazalinde raller duyuluyor. Laboratuvar tetkiklerinde hemoglobin 9.49.4 g/dL, serum kreatinin 2.62.6 mg/dL, tam idrar tetkikinde 3+3+ proteinüri ve her sahada bol dismorfik eritrosit ile eritrosit silindirleri izleniyor. c-ANCA negatif, p-ANCA (MPO-ANCA) pozitif bulunuyor. Bu hasta için aşağıdakilerden hangisi beklenen bir özellik değildir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Üst solunum yollarında destrüksiyon yapan nekrotizan granülomatöz inflamasyon

Cevap

Üst solunum yollarında destrüksiyon yapan nekrotizan granülomatöz inflamasyon bu hasta için beklenen bir özellik değildir.
Klinik vakada sunulan p-ANCA (MPO) pozitifliği, pulmoner-renal sendrom ve üst solunum yolu bulgularının yokluğu Mikroskopik Polianjitis (MPA) tanısını koydurur. MPA'yı Granülomatöz Polianjitis'ten (GPA) ayıran en önemli patolojik fark, MPA'da granülom oluşumunun görülmemesidir. Granülomatöz inflamasyon GPA'nın karakteristik özelliğidir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu analiz et
Hastada sistemik bulgular (ateş, kilo kaybı), pulmoner-renal sendrom (hemoptizi, hematüri, proteinüri, yüksek kreatinin) ve hipertansiyon mevcut.
Vaskülit tipini belirlemek için tutulan organ sistemlerini tanımlamak gerekir.
2
Serolojik verileri değerlendir
p-ANCA (MPO-ANCA) pozitifliği ve c-ANCA negatifliği saptanmış.
p-ANCA pozitifliği öncelikle Mikroskopik Polianjitis (MPA) veya Eozinofilik Granülomatöz Polianjitis'i (EGPA) düşündürür.
3
Ayırıcı tanı yap
Hastada astım veya eozinofili öyküsü olmadığı için EGPA dışlanır. Üst solunum yolu semptomu (sinüzit vb.) olmadığı ve p-ANCA pozitif olduğu için tablo MPA ile uyumludur.
ANCA ilişkili vaskülitleri birbirinden ayıran klinik ve patolojik ipuçlarını kullanmak gerekir.
4
MPA ve GPA arasındaki patolojik farkı hatırla
MPA'da granülom oluşumu izlenmezken, GPA'da (Wegener) karakteristik nekrotizan granülomlar bulunur.
Doğru seçeneği belirlemek için vaskülitlerin patolojik özelliklerini karşılaştırmak gerekir.

Anahtar Kavram

Mikroskopik Polianjitis (MPA) ile Granülomatöz Polianjitis (GPA) arasındaki temel klinik ve patolojik farklar.
Soru 4Soru

1111 yaşında bir kız çocuk; yaklaşık 44 aydır giderek artan ses kısıklığı, stridor ve nefes darlığı şikayetleriyle getirilmiştir. Öyküsünden bu şikayetleri nedeniyle daha önce "astım" tanısı aldığı ve inhaler steroid tedavisi kullanmasına rağmen klinik yanıt alınamadığı öğrenilmiştir. Yapılan fizik muayenede subglottik bölgede belirgin daralma saptanmıştır. Laboratuvar incelemesinde eritrosit sedimentasyon hızı 9292 mm/saat, CC-reaktif protein 1515 mg/dL (N: <0.50.5) bulunmuş; idrar analizinde ise mikroskobik hematüri ve +2+2 proteinüri saptanmıştır. Bu klinik tabloya göre, en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Granülomatoz polianjitis

Cevap

Granülomatoz polianjitis (Wegener), üst solunum yolu tutulumu (subglottic stenoz) ve glomerülonefrit bulgularının bir arada görüldüğü en olası tanıdır.
Granülomatoz polianjitis (GPA), pediatrik vaskülitler arasında üst solunum yolu (subglottik bölge, sinüsler), akciğer parankimi ve böbrek tutulumuyla karakterize olan temel hastalıktır. Subglottik stenoz, çocukluk çağı GPA vakalarında yetişkinlere göre daha sık görülür ve genellikle astım gibi obstrüktif akciğer hastalıklarıyla karıştırılarak tanıda gecikmelere yol açar. Hastadaki yüksek inflamasyon belirteçleri ve glomerülonefrit bulguları tanıyı desteklemektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların lokalizasyonunu belirle.
Hastada hem üst solunum yolu (subglottik stenoz/stridor) hem de böbrek tutulumu (hematüri/proteinüri) mevcuttur.
Vaskülitlerin sınıflandırılması damar çapına ve tutulan organ sistemlerine göre yapılır.
2
Küçük ve orta çaplı damar vaskülitleri arasında ayırıcı tanı yap.
Glomerülonefrit varlığı küçük damar vaskülitlerini (ANCA ilişkili vaskülitler: GPA, MPA, EGPA) ön plana çıkarır.
Poliarteritis nodosa (PAN) orta çaplı damar vaskülitidir ve tipik olarak glomerülonefrite neden olmaz.
3
Üst solunum yolu darlığını (subglottik stenoz) spesifik vaskülitle eşleştir.
Subglottik stenoz, Granülomatoz polianjitis (GPA) hastalarının %1010-2020'sinde görülen ve tanı koydurucu olabilen spesifik bir bulgudur.
Bu bulgu MPA veya EGPA'da bu sıklıkta ve karakterde görülmez.

Anahtar Kavram

ANCA ilişkili küçük damar vaskülitlerinde (özellikle GPA) üst solunum yolu ve böbrek tutulumu triadının değerlendirilmesi.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 5Soru

1010 yaşında bir erkek çocuk, 33 haftadır devam eden ateş, kilo kaybı, yaygın kas ağrısı ve bacaklarında ağrılı şişlikler şikayetiyle getirilmiştir. Fizik muayenesinde kan basıncı 145/95145/95 mmHg (>95>95. persentil) ölçülmüştür. Alt ekstremitelerde livedo reticularis ve pretibial bölgede palpasyonla ağrılı subkütan nodüller saptanmıştır. Laboratuvar incelemesinde sedimentasyon ve CRP yüksekliği dışında; tam kan sayımı, tam idrar tetkiki ve ANCA testleri normal sınırlarda bulunmuştur.

Bu hasta için en olası tanıyı kesinleştirmede en yardımcı tetkik aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Renal veya mezenterik anjiyografide mikroanevrizmaların gösterilmesi

Cevap

Renal veya mezenterik anjiyografide mikroanevrizmaların gösterilmesi
Hastada saptanan ateş, kilo kaybı, sistemik hipertansiyon, livedo reticularis ve subkütan nodüller klasik Çocukluk Çağı Poliarteritis Nodosa (PAN) klinik tablosudur. PAN, orta çaplı müsküler arterleri tutan nekrotizan bir vaskülittir. En önemli özelliklerinden biri glomerülleri tutmamasıdır, bu nedenle idrar tetkiki genellikle normaldir. Tanı için en karakteristik ve yardımcı bulgu, renal veya mezenterik arter anjiyografisinde 'tespih tanesi' görünümü veren mikroanevrizmaların saptanmasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları analiz et
Uzamış ateş, kilo kaybı, hipertansiyon ve spesifik cilt bulguları (livedo reticularis, nodüller)
Sistemik bir vaskülit tablosunu doğrulamak için
2
Damar çapını ve organ tutulumunu belirle
Orta çaplı arter tutulumu (nodül ve renal arter kaynaklı hipertansiyon), glomerül tutulumu yok (idrar normal)
Vaskülit tiplerini birbirinden ayırmak için (PAN vs. küçük damar vaskülitleri)
3
Ayırıcı tanı ve altın standart tetkiki seç
Tanı Poliarteritis Nodosa (PAN); en karakteristik bulgu anjiyografideki mikroanevrizmalar
Kesin tanı için ACR/EULAR kriterlerine uygun en özgün bulguyu belirlemek için

Anahtar Kavram

Poliarteritis Nodosa (PAN), orta çaplı arterleri tutan, glomerülleri koruyan, anjiyografide mikroanevrizmalarla karakterize nekrotizan bir vaskülittir.
Soru 6Soru

1414 yaşındaki bir erkek hasta; son iki haftadır artan öksürük, nefes darlığı ve idrar renginde koyulaşma şikayetleriyle başvuruyor. Laboratuvar incelemesinde hemoglobin 8,58,5 g/dL, serum kreatinin 2,42,4 mg/dL saptanıyor. Akciğer tomografisinde yaygın alveoler infiltratlar (hemoraji ile uyumlu) izleniyor. Serumda perinükleer boyanma gösteren antinötrofil sitoplazmik antikor (pANCA/antiMPOp-ANCA / anti-MPO) pozitifliği saptanıyor. Böbrek biyopsisinde "pauci-immün" nekrotizan kresentik glomerulonefrit izleniyor. Bu hastada aşağıdaki klinik veya radyolojik bulgulardan hangisinin varlığı, tanının Mikroskobik Polianjitis (MPA) yerine Granülomatoz Polianjitis (GPA) olduğunu en güçlü şekilde destekler?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Akciğer tomografisinde kavitasyonel nodüllerin saptanması

Cevap

Akciğer tomografisinde kavitasyonel nodüllerin saptanması, Granülomatoz Polianjitis (GPA) tanısını Mikroskobik Polianjitis (MPA) tanısından ayıran en spesifik bulgudur.
Akciğer tomografisinde kavitasyonel nodüllerin saptanması, Granülomatoz Polianjitis (GPA) tanısını Mikroskobik Polianjitis (MPA) tanısından ayıran en önemli klinik ve radyolojik özelliklerden biridir. GPA granülomatöz bir vaskülit iken, MPA'da granülom oluşumu izlenmez. Her iki hastalık da pauci-immün nekrotizan kresentik glomerulonefrit ve alveoler hemoraji yapabilir; ancak kavitasyon varlığı GPA için karakteristiktir.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın temel klinik tablosunu tanımla.
Hasta pulmoner-renal sendrom (hemoptizi + hematüri) ve pauci-immün GN ile başvurmuştur.
Bu tablo ANCA ilişkili vaskülitlerin (GPA, MPA, EGPA) ortak prezentasyonudur.
2
GPA ve MPA arasındaki benzerlikleri analiz et.
Her iki hastalık da küçük damar vaskülitidir, ANCA pozitiftir ve böbrekte pauci-immün nekrotizan kresentik GN yapar.
Bu benzerlikler nedeniyle tanı koymak için ayırt edici klinik/radyolojik ipuçları aranmalıdır.
3
GPA'ya özgü 'granülomatöz' özellikleri belirle.
GPA'da üst solunum yolu tutulumu (sinüzit, semer burun), biyopside granülomlar ve akciğerde kavitasyonel nodüller izlenir.
MPA'da ise granülomatöz inflamasyon ve kavitasyon beklenmez; tutulum sadece küçük damar vasküliti düzeyindedir.
4
Soru kökündeki seçenekler arasında en güçlü ayırıcıyı seç.
Akciğerde kavitasyonel nodül varlığı GPA lehine en güçlü kanıttır.
Diğer bulgular (kresent, p-ANCA, alveoler hemoraji) her iki hastalıkta da görülebilir.

Anahtar Kavram

ANCA ilişkili vaskülitlerin ayırıcı tanısında kavitasyon ve granülom varlığı
Soru 7Soru

Fizik muayenesinde kollar arasında belirgin sistolik kan basıncı farkı (>10> 10 mmHg) saptanan, üst ekstremite nabızları zayıf olan ve literatürde 'nabızsızlık hastalığı' olarak da bilinen vaskülit aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Takayasu arteriti

Cevap

Takayasu arteriti
Takayasu arteriti, aorta ve onun ana dallarını tutan granülomatoz bir panarterittir. Damar lümenindeki daralma (stenoz) veya oklüzyon nedeniyle ekstremite nabızlarında zayıflama/kayıp ve kan basıncı ölçümlerinde anlamlı farklar ortaya çıkar; bu nedenle 'nabızsızlık hastalığı' olarak tanımlanır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların (nabız zayıflığı ve kollar arası kan basıncı farkı) değerlendirilmesi
Büyük damar tutulumu (aort ve dalları) lehine bulgular saptandı
Vaskülitlerde tutulan damar çapı klinik tabloyu belirleyen en önemli faktördür
2
Vaskülitlerin damar çapına göre sınıflandırılması
Büyük damar vaskülitleri arasında Takayasu arteriti ön plana çıkar
Çocukluk çağında kollar arası tansiyon farkı ve nabızsızlık Takayasu için patognomoniktir

Anahtar Kavram

Büyük Damar Vaskülitleri ve Takayasu Arteriti
Tahmini Süre:45s
Soru 8Soru

16 yaşında bir kız hasta; son bir haftadır halsizlik, öksürük ve idrar miktarında azalma şikayetleriyle getiriliyor. Fizik muayenesinde kan basıncı 150/95150/95 mmHg ölçülüyor ve her iki akciğer bazalinde raller duyuluyor. Laboratuvar tetkiklerinde hemoglobin 99 g/dL, kan üre azotu (BUN) 5050 mg/dL, kreatinin 2.22.2 mg/dL saptanıyor. Tam idrar tetkikinde her sahada 304030-40 eritrosit ve eritrosit silendirleri görülüyor. Serolojik incelemesinde p-ANCA (anti-miyeloperoksidaz) pozitifliği saptanan bu hastada en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Mikroskobik polianjiitis

Cevap

Mikroskobik polianjiitis
Hastada saptanan hızlı seyirli böbrek yetmezliği bulguları (yüksek kreatinin, eritrosit silendirleri) ve akciğer tutulumu (öksürük, raller) bir pulmoner-renal sendrom tablosunu işaret eder. p-ANCA (anti-MPO) pozitifliği ve üst solunum yolu tutulumuna dair bir veri olmaması, bu tabloyu Mikroskobik polianjiitis için tipik hale getirir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları analiz et
Hastada hipertansiyon, idrar miktarında azalma ve eritrosit silendirleri (nefritik sendrom/RPGN bulguları) ile öksürük (olası alveoler kanama) mevcuttur.
Vaskülitlerin organ tutulum paternini belirlemek tanıda ilk adımdır.
2
Serolojik belirteçleri değerlendir
p-ANCA (anti-MPO) pozitifliği saptanmıştır.
ANCA ile ilişkili vaskülitlerin (GPA, MPA, EGPA) ayırıcı tanısında antikor tipi kritiktir.
3
Ayırıcı tanı yap
Üst solunum yolu bulgusu olmaması ve p-ANCA pozitifliği tanıyı Mikroskobik polianjiitis'e yönlendirir.
GPA'da c-ANCA, PAN'da ise glomerulonefrit eksikliği ayırıcı tanıda anahtar rol oynar.

Anahtar Kavram

Mikroskobik polianjiitis (MPA), küçük damarları tutan, nekrotizan glomerulonefrit ve sıklıkla pulmoner kapillerit (alveoler kanama) ile seyreden, p-ANCA pozitifliği ile karakterize bir vaskülittir.
Soru 9Soru

1111 yaşında bir erkek çocuk; üç haftadır süregelen ateş, halsizlik, kilo kaybı ve özellikle yemeklerden sonra belirginleşen şiddetli karın ağrısı şikayetleriyle getiriliyor. Fizik muayenesinde kan basıncı 140/95140/95 mmHg (9999. persentil üzerinde) saptanıyor; her iki bacakta livedo reticularis ve palpabl purpuralar izleniyor. Skrotal muayenesinde sağ testiste hassasiyet ve ödem saptanan hastanın laboratuvar incelemesinde sedimentasyon hızı 9292 mm/saat, lökositoz ve HBsAg pozitifliği saptanıyor. Akciğer grafisi ve tam idrar tetkiki normal bulunan bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Poliarteritis nodosa (PAN)

Cevap

Poliarteritis nodosa (PAN)
Hastada görülen sistemik bulgulara (ateş, kilo kaybı) eşlik eden livedo reticularis, postprandial karın ağrısı (mezenterik iskemi/abdominal anjina), testiküler hassasiyet (orşit) ve belirgin hipertansiyon, Poliarteritis nodosa (PAN) için tipik bir klinik tablodur. Özellikle Hepatit B (HBsAg) pozitifliği, PAN tanısını güçlü bir şekilde destekleyen klasik bir tetikleyicidir. Ayrıca PAN'ın akciğer tutulumu yapmaması ve idrar tetkikinin normal olması (glomerülonefrit yokluğu), onu küçük damar vaskülitlerinden (MPA ve GPA) ayıran en temel özelliklerdir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları analiz et.
Hastada sistemik (ateş, kilo kaybı), deri (livedo, purpura), gastrointestinal (postprandial ağrı), genital (orşit) ve renal (hipertansiyon) tutulum saptandı.
Çoklu organ tutulumu sistemik bir vasküliti düşündürür.
2
Ayırıcı tanı için spesifik ipuçlarını değerlendir.
HBsAg pozitifliği ve abdominal anjina bulguları saptandı.
Hepatit B birlikteliği ve mezenterik arter tutulumu PAN için oldukça karakteristiktir.
3
Dışlayıcı bulguları kontrol et.
Akciğer grafisinin ve idrar tetkikinin (glomerülonefrit yokluğu) normal olduğu görüldü.
PAN, akciğerleri koruması ve küçük damarları (kapillerleri) tutmamasıyla (glomerülonefrit yapmamasıyla) MPA ve GPA'dan ayrılır.
4
Tanıyı kesinleştir.
Poliarteritis nodosa (PAN) tanısına ulaşıldı.
Bulguların tamamı PAN'ın ACR/EULAR tanı kriterleri ve klasik klinik seyri ile uyumludur.

Anahtar Kavram

Poliarteritis nodosa (PAN), orta boy damarları tutan, akciğer tutulumu yapmayan ve sıklıkla abdominal anjina, orşit ve Hepatit B ile ilişkili olan nekrotizan bir vaskülittir.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 10Soru

1212 yaşında bir erkek çocuk; son 33 haftadır devam eden ateş, halsizlik, bacaklarda ağrılı subkutan nodüller ve gövdede livedo reticularis tablosu ile başvuruyor. Fizik muayenede kan basıncı 158/105158/105 mmHg (>95.>95. persantil +12+ 12 mmHg) ölçülüyor. Laboratuvar incelemesinde lökositoz, trombositoz ve yüksek eritrosit sedimentasyon hızı saptanırken; tam idrar tetkikinde hematüri veya proteinüri izlenmiyor, serum kreatinin düzeyi normal bulunuyor. P-ANCA ve C-ANCA testleri negatif sonuçlanıyor.

Bu klinik tabloya sahip bir hastada, aşağıdaki bulgulardan hangisinin saptanması, tanının Klasik Poliarteritis Nodosa (PAN)'dan Mikroskobik Polianjitis (MPA)'e kaymasına neden olur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Diffüz alveoler hemoraji

Cevap

Diffüz alveoler hemoraji saptanması.
Klasik Poliarteritis Nodosa (PAN), orta çaplı arterlerin nekrotizan vaskülitidir ve en önemli ayırt edici özelliği akciğerleri tutmamasıdır. Mikroskobik Polianjitis (MPA) ise küçük çaplı damarları tutar ve sıklıkla diffüz alveoler hemoraji şeklinde akciğer tutulumu ile seyreder. Bu nedenle hastada alveoler hemoraji saptanması tanıyı PAN'dan MPA'ya kaydırır.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın klinik ve laboratuvar bulgularını başlangıç vaskülit tipi açısından değerlendir
Livedo reticularis, sistemik ateş, hipertansiyon ve normal idrar tetkiki (glomerülonefrit yokluğu) orta çaplı vaskülit olan Klasik PAN'ı düşündürür.
Klasik PAN, orta çaplı arterleri tutar ve karakteristik olarak böbrekte sadece arteriyel dalları (hipertansiyon/infarkt) tutar, glomerülleri (hematüri/proteinüri) tutmaz.
2
PAN ve Mikroskobik Polianjitis (MPA) arasındaki organ tutulum farklarını karşılaştır
Klasik PAN vaskülitler arasında akciğerleri tutmamasıyla (lung sparing) bilinen istisnai bir hastalıktır; MPA ise küçük damar vaskülitidir ve akciğer tutulumu sıktır.
Ayırıcı tanıda akciğer tutulumu (alveoler hemoraji veya kapillerit) ve nekrotizan kresentik glomerülonefrit varlığı bizi küçük damar vaskülitlerine (MPA, GPA) yönlendirir.

Anahtar Kavram

Klasik PAN ve MPA ayırıcı tanısında akciğer tutulumu ve glomerülonefrit varlığı temel belirleyicilerdir.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 11Soru

1313 yaşında bir erkek çocuk, yaklaşık 55 yıldır ağır seyreden bronşiyal astım tanısıyla izlenmektedir. Son iki haftadır bacaklarda basmakla solmayan döküntü, karın ağrısı ve her iki ayakta "eldiven-çorap" tarzında uyuşma şikayetleri gelişmiştir. Laboratuvar incelemesinde lökosit sayısı 18.500/μL18.500/\mu L, periferik yaymada eozinofil oranı %15\%15 (2.775/μL2.775/\mu L) olarak saptanmıştır. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Eozinofilik Granülomatozlu Polianjiitis (EGPA)

Cevap

Eozinofilik Granülomatozlu Polianjiitis (EGPA)
Eozinofilik Granülomatozlu Polianjiitis (EGPA), pediatrik yaş grubunda nadir görülen ancak karakteristik bir triada sahip bir vaskülittir. Bu triad; prodromal dönemde astım veya alerjik rinit, periferik kan ve doku eozinofilis (>%10>\%10 veya >1500/μL>1500/\mu L) ve küçük-orta çaplı damar vaskülitidir (purpura, mononöritis mültipleks, gastrointestinal tutulum). Hastadaki yüksek eozinofil oranı ve astım zemini bu tanıyı diğer vaskülitlerden net bir şekilde ayırır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik öyküdeki anahtar bulguların analizi
Hastada kronik bronşiyal astım, vaskülitik purpura, nöropatik bulgular (uyuşma) ve karın ağrısı mevcuttur.
Vaskülit tiplerini ayırmak için prodromal hastalıklar ve sistemik tutulumlar incelenmelidir.
2
Laboratuvar verilerinin değerlendirilmesi
Belirgin periferik eozinofili (2.775/μL2.775/\mu L ve >%10>\%10) saptanmıştır.
Eozinofili, vaskülitler arasında özellikle EGPA için tanısal bir ipucudur.
3
Ayırıcı tanı ve kesinleştirme
Astım + Eozinofili + Vaskülit (nöropati/purpura) triadı EGPA (Churg-Strauss) tanısını koydurur.
Diğer ANCA ilişkili vaskülitlerde (GPA, MPA) veya orta damar vaskülitlerinde (PAN) bu spesifik kombinasyon görülmez.

Anahtar Kavram

ANCA ilişkili vaskülitler arasında astım ve eozinofili ile karakterize olan tek vaskülit EGPA'dır.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 12Soru

1515 yaşında bir kız hasta; son birkaç aydır devam eden halsizlik, kilo kaybı ve kollarını kullandığında artan ağrı (kladikasyo) şikayetleriyle getirilmiştir. Fizik muayenesinde her iki kol arasındaki sistolik kan basıncı farkı 20 mmHg20 \text{ mmHg} olarak saptanmış ve sol radial nabzın zayıfladığı belirlenmiştir. Bu klinik tablo için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Takayasu arteriti

Cevap

Takayasu arteriti
Takayasu arteriti, adolesan kızlarda daha sık görülen, aorta ve dallarını (özellikle subklavyen arter) tutarak damar darlıklarına yol açan bir büyük damar vaskülitidir. Hastadaki kol kladikasyosu, kan basıncı farkı ve nabız zayıflığı bu darlıkların tipik fizik muayene bulgularıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın demografik ve klinik verilerini analiz et.
Ergenlik dönemindeki bir kız hastada sistemik semptomlar ve vasküler kladikasyo bulguları mevcuttur.
Takayasu arteriti tipik olarak genç kadınlarda ve adolesan kızlarda görülür.
2
Fizik muayene bulgularını (nabız ve kan basıncı farkı) vaskülit sınıflandırmasına göre değerlendir.
Büyük damar tutulumunu gösteren sistolik kan basıncı farkı (>10 mmHg>10 \text{ mmHg}) ve nabız zayıflığı saptanmıştır.
Bu bulgular aorta ve ana dallarının (subklavyen arter gibi) daralmasıyla uyumludur.
3
Ayırıcı tanıda vaskülitlerin damar çapına göre dağılımını gözden geçir.
Takayasu arteriti en olası tanıdır.
PAN orta çaplı, Wegener ve HSP ise küçük çaplı damarları tutar; bu tablodaki büyük arter bulgularını açıklamazlar.

Anahtar Kavram

Takayasu arteriti, büyük damarları (aorta ve dalları) tutan granülomatöz bir vaskülit olup nabızsızlık hastalığı olarak da bilinir.
Soru 13Soru

1414 yaşında bir kız hasta; son 22 aydır devam eden iştahsızlık, kilo kaybı ve sağ kolda hareketle artan ağrı (klodikasyon) yakınmalarıyla başvuruyor. Fizik muayenede sağ radial nabzın sol tarafa göre belirgin derecede zayıf alındığı, kan basıncının sol kolda 135/85135/85 mmHgmmHg, sağ kolda ise 110/70110/70 mmHgmmHg olduğu saptanıyor. Batın oskültasyonunda abdominal aort trasesi üzerinde üfürüm duyuluyor. Laboratuvar incelemesinde eritrosit sedimentasyon hızı (ESR) 7878 mm/saatmm/saat bulunuyor.

EULAR/PRINTO/PRES pediatrik Takayasu arteriti sınıflandırma kriterlerine göre, bu hastada kesin tanı konulabilmesi için aşağıdakilerden hangisinin bulunması zorunludur (major)?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Konvansiyonel, BT veya MR anjiyografide aorta veya ana dallarında saptanan darlık, tıkanıklık veya anevrizma gibi anormallikler

Cevap

Konvansiyonel, BT veya MR anjiyografide aorta veya ana dallarında saptanan darlık, tıkanıklık veya anevrizma gibi anormallikler
EULAR/PRINTO/PRES tarafından belirlenen pediatrik Takayasu arteriti sınıflandırma kriterlerine göre, aorta veya ana dallarının anjiyografik olarak (konvansiyonel, BT veya MR) tutulduğunun gösterilmesi zorunlu kriterdir. Bu zorunlu kriterin yanına; nabız kaybı/klodikasyon, kan basıncı farkı, üfürüm, hipertansiyon veya akut faz reaktanı yüksekliği kriterlerinden en az birinin eklenmesiyle kesin tanı konulur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu analiz et
Adolesan bir kız hastada sistemik bulgular (kilo kaybı, yüksek ESR), nabız farkı, klodikasyon ve üfürüm büyük damar vasküliti (Takayasu arteriti) ön tanısını koydurur.
Takayasu arteriti tipik olarak aort ve dallarını tutan bir vaskülittir.
2
Pediatrik tanı kriterlerini hatırla
Pediatrik hastalar için EULAR/PRINTO/PRES kriterleri kullanılır.
Erişkin ACR kriterlerinden farklı olarak pediatrik kriterlerde anjiyografi merkezi bir role sahiptir.
3
Zorunlu kriteri belirle
EULAR kriterlerine göre kesin tanı için anjiyografik bulgu (BT, MR veya konvansiyonel) zorunludur.
Diğer klinik bulgular (nabız kaybı, üfürüm vb.) bu zorunlu kriterin yanında en az bir adet bulunması gereken yardımcı kriterlerdir.

Anahtar Kavram

Pediatrik Takayasu arteriti tanısında görüntüleme yöntemleri ile damar duvarı veya lümenindeki anormalliklerin gösterilmesi (anjiyografi) tek zorunlu kriterdir.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 14Soru

1414 yaşında bir kız çocuk; son 33 aydır devam eden pürülan ve kanlı burun akıntısı, kronik sinüzit ve öksürük şikayetleriyle polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenesinde burun kökünde basıklık (semer burun deformitesi) ve nazal septumda perforasyon saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde serum kreatinin düzeyinde hafif artış, idrar tetkikinde ise 2+2+ proteinüri ve her sahada bol dismorfik eritrosit tespit ediliyor. Bu klinik tabloya göre, hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Granülomatoz polianjiitis

Cevap

Granülomatoz polianjiitis
Vakadaki 14 yaşındaki hastada görülen kronik sinüzit, nazal septum perforasyonu ve semer burun deformitesi üst solunum yolundaki nekrotizan granülomatöz inflamasyonun kanıtıdır. Buna eşlik eden akciğer bulguları ve hematüri/proteinüri (glomerülonefrit) varlığı, Granülomatoz polianjiitisin (eski adıyla Wegener granülomatozu) klasik klinik triadını tamamlamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları analiz et
Hastada kronik sinüzit, kanlı burun akıntısı (üst solunum yolu), öksürük (alt solunum yolu) ve hematüri/proteinüri (böbrek) bulguları mevcut.
Vaskülit tanısında tutulan organ sistemlerinin belirlenmesi en kritik adımdır.
2
Spesifik fizik muayene bulgusunu değerlendir
Semer burun deformitesi ve nazal septum perforasyonu saptandı.
Bu bulgular kıkırdak yıkımı ve granülomatöz inflamasyonu işaret eder; Granülomatoz polianjiitis için oldukça karakteristiktir.
3
Ayırıcı tanı yap
Akciğer-böbrek sendromu yapan nedenler arasında üst solunum yolu tutulumu yapan tek seçenek Granülomatoz polianjiitistir.
Mikroskobik polianjiitis ve Anti-GBM hastalığında üst solunum yolu granülomları görülmez.

Anahtar Kavram

Granülomatoz polianjiitis (Wegener) üst solunum yolu, alt solunum yolu ve böbrek tutulumu ile karakterize, ANCA (özellikle c-ANCA/PR3-ANCA) pozitifliği ile giden bir küçük damar vaskülitidir.

Daha Fazla Pratik

Granülomatoz polianjiitiste en sık pozitif bulunan laboratuvar belirtecinin c-ANCA (PR3-ANCA) olduğunu hatırlayınız.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 15Soru

1212 yaşında bir kız çocuk; son altı aydır devam eden kronik sinüzit, burun tıkanıklığı ve zaman zaman olan kanlı burun akıntısı şikayetleriyle getirilmiştir. Fizik muayenesinde burun köprüsünde çökme (eyer burun deformitesi) dikkati çekmektedir. Son günlerde öksürük, solunum güçlüğü ve idrar miktarında azalma şikayetleri de eklenen hastanın laboratuvar incelemesinde proteinüri (3+3+), hematüri ve serumda c-ANCA (PR3-ANCA) pozitifliği saptanmıştır. Bu klinik bulgular ve laboratuvar sonuçları doğrultusunda en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Granülomatoz polianjiitis

Cevap

Hastanın klinik tablosu ve laboratuvar bulguları Granülomatoz polianjiitis (Wegener) tanısı ile tam uyumludur.
Granülomatoz polianjiitis, nekrotizan granülomatöz inflamasyon ile karakterize olup eyer burun deformitesi gibi üst solunum yolu yıkımı, akciğer tutulumu ve pauci-immün glomerulonefrit triadı ile seyreder. Vakadaki c-ANCA pozitifliği bu tanıyı destekleyen en güçlü laboratuvar bulgusudur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik semptomlardaki karakteristik bulguları belirleyin.
Kronik sinüzit, kanlı burun akıntısı ve eyer burun deformitesi saptandı.
Bu bulgular, üst solunum yollarında granülomatöz inflamasyon ve kıkırdak yıkımının bir göstergesidir.
2
Eşlik eden organ tutulumlarını analiz edin.
Öksürük ve solunum güçlüğü (alt solunum yolu) ile proteinüri/hematüri (böbrek tutulumu) saptandı.
GPA; üst solunum yolu, alt solunum yolu ve böbreklerden oluşan klasik klinik triad ile karakterizedir.
3
Laboratuvar belirteçlerini tanı ile ilişkilendirin.
c-ANCA (PR3-ANCA) pozitifliği tespit edildi.
c-ANCA (Proteinaz 3-ANCA), GPA için oldukça spesifik bir serolojik markerdir.

Anahtar Kavram

Granülomatoz polianjiitis (Wegener), üst ve alt solunum yolları ile böbrekleri tutan, c-ANCA pozitifliği ile seyreden küçük damar vaskülitidir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 16Soru

Kronik sinüzit, tekrarlayan burun kanamaları ve solunum sıkıntısı olan 1414 yaşındaki bir çocuk hastanın fizik muayenesinde, burun kıkırdak yapısındaki destrüksiyona bağlı olarak gelişen 'semer burun' (saddle nose) deformitesi saptanmıştır. Bu klinik tabloya neden olan en olası vaskülit aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Granülomatoz polianjiitis (Wegener)

Cevap

Granülomatoz polianjiitis (Wegener), üst solunum yollarında kıkırdak yıkımı ve semer burun deformitesi yapan en tipik vaskülittir.
Granülomatoz polianjiitis (Wegener), çocuklarda nadir görülmekle birlikte, üst solunum yollarında (burun, sinüsler) nekrotizan granülomlara neden olarak burun kıkırdağının çökmesine (semer burun) yol açan karakteristik bir vaskülittir. Tanıda c-ANCA (PR3-ANCA) pozitifliği oldukça değerlidir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulgunun analizi
Semer burun deformitesi, burun kıkırdağındaki nekrotizan granülomatoz süreç sonucu oluşur.
Hastanın öncelikle üst solunum yolu tutulumu gösteren vaskülitler açısından değerlendirilmesi gerekir.
2
Vaskülit tiplerinin karşılaştırılması
GPA (Wegener) triadında üst solunum yolu, alt solunum yolu ve böbrek tutulumu yer alır.
Seçenekler arasında üst solunum yolunda destrüktif (yıkıcı) tutulum yapan tek vaskülit Granülomatoz polianjiitis'tir.

Anahtar Kavram

Granülomatoz polianjiitis (GPA), üst solunum yollarında (sinüzit, otit, semer burun), alt solunum yollarında (kavitasyonel nodüller) ve böbreklerde (pauci-immün GN) tutulum yapan küçük damar vaskülitidir.

Daha Fazla Pratik

GPA'da en spesifik laboratuvar belirteci olan c-ANCA/PR3 ilişkisini gözden geçirin.
Tahmini Süre:45s
Soru 17Soru

On yaşındaki bir erkek hasta; iki haftadır devam eden yüksek ateş, şiddetli baldır ağrısı, kilo kaybı ve karın ağrısı şikayetleriyle getirilmiştir. Fizik muayenede kan basıncı 135/85 mmHg (95. persentil üzeri), gövdede livedo reticularis ve skrotal hassasiyet saptanmıştır. Laboratuvar tetkiklerinde eritrosit sedimentasyon hızı ve C-reaktif protein yüksekliği dışında, otoantikor taramaları (ANA, ANCA) negatif bulunmuştur. Bu hastada Mikroskobik Polianjiitis (MPA) ayırıcı tanısında, Klasik Poliarteritis Nodosa (PAN) tanısını en güçlü şekilde destekleyen bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Abdominal anjiyografide mezenterik arterlerde mikroanevrizmaların saptanması

Cevap

Abdominal anjiyografide mezenterik veya renal arterlerde mikroanevrizmaların saptanması, Klasik PAN tanısını kesinleştirir.
Sorudaki hasta hipertansiyon, miyalji ve testis ağrısı (skrotal hassasiyet) ile tipik bir Poliarteritis Nodosa (PAN) tablosu çizmektedir. Klasik PAN, orta çaplı arterlerin nekrotizan vaskülitidir ve en önemli özelliği anjiyografide (özellikle renal, mezenterik veya hepatik arterlerde) saptanan mikroanevrizmalardır ('tespih tanesi' görünümü). PAN, akciğer parankimini tutmaması ve glomerülonefrit yapmaması (idrarda eritrosit silendiri olmaz) ile Mikroskobik Polianjiitis'ten (MPA) ayrılır. Dolayısıyla anevrizmaların varlığı PAN tanısını en güçlü destekleyen bulgudur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu analiz et
Ateş, miyalji, hipertansiyon, testis ağrısı ve livedo reticularis varlığı sistemik nekrotizan bir vasküliti işaret etmektedir.
Bu bulgular orta veya küçük damar vaskülitlerinde (PAN, MPA, GPA) görülebilir.
2
Ayırıcı tanı kriterlerini değerlendir (PAN vs. MPA)
Klasik PAN orta çaplı damarları tutar, böbrek damarlarını etkileyip renovasküler hipertansiyon yapar ancak glomerülonefrit yapmaz ve akciğeri korur. MPA ise küçük damarları tutar, glomerülonefrit ve akciğer kanaması yapar.
İki hastalığın en temel ayrımı damar çapı ve organ tutulum paternidir.
3
Seçenekleri bu ayrıma göre ele
Eritrosit silendirleri (A), alveolar hemoraji (C) ve ANCA pozitifliği MPA lehinedir. Anjiyografide 'boncuk dizisi' tarzı mikroanevrizmalar ise orta çaplı damar hasarını gösterir ve Klasik PAN için patognomoniktir.
Anevrizma oluşumu damar duvarının nekrozu sonucu gelişir ve orta çaplı arter tutulumunun (PAN) kanıtıdır.

Anahtar Kavram

Poliarteritis Nodosa (PAN) ile Mikroskobik Polianjiitis (MPA) ayrımı
Soru 18Soru

Poliarteritis nodosa (PAN) tanısı alan bir çocuk hastada, hastalığın etiyolojisi ile ilişkili olabileceği bilinen ve tanı aşamasında mutlaka taranması gereken viral ajan aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hepatit B virüsü

Cevap

Hepatit B virüsü
Klasik poliarteritis nodosa (PAN) vakalarının bir kısmında, özellikle yetişkinlerde daha sık olmakla birlikte çocuklarda da Hepatit B virüsü (HBV) ile ilişki saptanmıştır. Bu nedenle PAN tanısı alan bir hastada etiyolojik araştırma için ilk taranması gereken virüs Hepatit B virüsüdür.

Adım Adım Çözüm

1
Poliarteritis nodosa (PAN) etiyolojisinde yer alan sistemik faktörleri değerlendirin.
PAN'ın idiyopatik olabileceği gibi, bazı viral enfeksiyonlar tarafından tetiklenebildiği bilinmektedir.
Vaskülitlerin patogenezinde enfeksiyöz ajanların tetikleyici rolü sıktır.
2
PAN ile en karakteristik ilişkisi olan virüsü hatırlayın.
Hepatit B virüsü (HBV), PAN ile ilişkisi en iyi tanımlanmış viral ajandır.
HBV antijenleri ve antikorlarının oluşturduğu immün kompleksler damar duvarında birikerek inflamasyonu başlatabilir.
3
Klinik yönetimde taranması gereken parametreyi belirleyin.
PAN tanısı alan her hastada serolojik olarak HBsAg ve diğer HBV belirteçleri taranmalıdır.
Tedavi planını (antiviral eklenmesi vb.) doğrudan etkileyebilecek kritik bir bilgidir.

Anahtar Kavram

Poliarteritis nodosa (PAN) ve Hepatit B virüsü (HBV) birlikteliği

Alternatif Yöntem

Vaskülitlerde 'viral ilişkiler' tablosu üzerinden eleme yöntemi kullanılabilir (HBV-PAN, HCV-Kriyoglobulinemi ilişkisi gibi).
Tahmini Süre:45s
Soru 19Soru

1111 yaşında bir erkek çocuk; son bir aydır devam eden ateş, kilo kaybı, yaygın kas ağrısı ve bacaklarında morumsu, ağsı görünümlü döküntüler şikayetiyle polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenesinde kan basıncı 145/95145/95 mmHgmmHg (>> 9595. persantil) ölçülüyor ve her iki alt ekstremitede livedo reticularis saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde eritrosit sedimentasyon hızı (105105 mm/saatmm/saat) ve C-reaktif protein düzeyleri yüksek bulunurken; p-ANCA, c-ANCA ve ANA negatif saptanıyor. Tam idrar tetkiki tamamen normal olan bu hastada en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Klasik Poliarteritis Nodosa

Cevap

Klasik Poliarteritis Nodosa
Vakadaki livedo reticularis, şiddetli hipertansiyon, yaygın miyalji ve yüksek akut faz yanıtı orta çaplı damarları tutan bir vasküliti işaret etmektedir. ANCA negatifliği ve özellikle idrar tetkikinin normal olması (glomerulonefrit yokluğu), Klasik Poliarteritis Nodosa (PAN) tanısını mikroskobik polianjiitisten ayıran en temel özelliktir. EULAR/PRINTO/PRES kriterlerine göre bu hasta PAN tanısı alır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları analiz et
Ateş, kilo kaybı (sistemik inflamasyon), hipertansiyon ve livedo reticularis (orta çaplı damar tutulumu) saptandı.
Sistemik vaskülitlerde tutulan damar çapı tanıya giden en önemli ipucudur.
2
Laboratuvar verilerini değerlendir
ANCA negatifliği ve normal idrar tetkiki (glomerulonefrit yokluğu) belirlendi.
ANCA ilişkili vaskülitleri (MPA, GPA) ve küçük damar vaskülitlerini dışlamak için bu veriler kritiktir.
3
Tanı kriterlerini uygula
EULAR/PRINTO/PRES kriterlerine göre PAN tanısı konuldu.
Sistemik vaskülit kanıtı + (Livedo reticularis + Hipertansiyon + Miyalji) kombinasyonu PAN için tipiktir.

Anahtar Kavram

Çocukluk çağı Klasik Poliarteritis Nodosa (PAN) tanısında nekrotizan glomerulonefrit görülmemesi ve hipertansiyonun renal arter tutulumuna bağlı olması önemli bir ayırt edici özelliktir.

Daha Fazla Pratik

PAN tanısı alan çocuklarda ayırıcı tanıda özellikle DADA2 (Adenozin deaminaz 2 eksikliği) mutasyonu düşünülmelidir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 20Soru

88 yaşında bir erkek çocuk; yaklaşık bir aydır devam eden ateş, kilo kaybı, şiddetli karın ağrısı ve her iki testiste ağrı-hassasiyet şikayetleriyle getirilmiştir. Fizik muayenesinde her iki alt ekstremitede livedo reticularis saptanmış ve kan basıncı 135/90135/90 mmHg (>95.>95. persantil) olarak ölçülmüştür. Laboratuvar incelemesinde lökositoz, sedimentasyon 110110 mm/sa bulunmuş; ANCA serolojisi ise negatif gelmiştir.

Bu hastada aşağıdaki klinik veya laboratuvar bulgularından hangisinin saptanması, ön tanıyı poliarteritis nodosadan (PAN) uzaklaştırarak mikroskopik polianjiitise (MPA) yönlendirir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Akciğer tutulumu (pulmoner hemoraji)

Cevap

Akciğer tutulumu (pulmoner hemoraji), poliarteritis nodosa (PAN) tanısını dışlayan ve mikroskopik polianjiitis (MPA) lehine olan bir bulgudur.
PAN, akciğerleri tutmayan nekrotizan bir vaskülittir. Eğer bir hastada pulmoner hemoraji, hemoptizi veya akciğer grafisinde infiltrasyon gibi bulgular varsa, öncelikli olarak küçük damar vaskülitleri (özellikle MPA veya GPA) düşünülmelidir. Bu nedenle akciğer tutulumunun saptanması, tanıyı PAN'dan uzaklaştıran en güçlü kanıttır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu değerlendir
Hasta; ateş, livedo reticularis, hipertansiyon, testis ağrısı ve negatif ANCA ile klasik bir PAN tablosu sergilemektedir.
Vaskülit tiplerini ayırmak için tutulan damar çapı ve spesifik organ tutulumlarını belirlemek gerekir.
2
PAN ve MPA ayrımını yap
PAN orta çaplı, MPA ise küçük çaplı bir vaskülittir.
Bu iki hastalık sıklıkla karışsa da akciğer ve böbrek tutulum şekilleri ile birbirlerinden ayrılırlar.
3
Diferansiyel tanı kriterini belirle
PAN akciğerleri tutmazken, MPA pulmoner kapillerit ve alveoler hemorajiye neden olur.
Akciğer tutulumu, ANCA ilişkili vaskülitlerin (MPA, GPA, EGPA) temel özelliğidir.

Anahtar Kavram

Poliarteritis nodosa (PAN) ile mikroskopik polianjiitis (MPA) arasındaki en temel klinik fark, PAN'da akciğer tutulumunun ve glomerulonefritin görülmemesidir.
Sayfa 1 / 3Sonraki
Diğer Vaskulitler (PAN, Takayasu, ANCA) Alıştırma Soruları — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı | Examkin