Examkin

Tüm alıştırma soruları

6755 soru

Tüm türler6,755Çoktan seçmeli4,123Çoklu seçim2Doğru / Yanlış394Sayısal689Eşleştirme1,052Sıralama324Boşluk doldurma130Kısa cevap41
Soru 1581Soru →

Aşağıdaki sol sütunda verilen sözcük ve sayıları, sağ sütundaki ünsüz benzeşmesi (sertleşmesi) durumuyla ilgili açıklamalarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

seçti
2005'ten
çiçekçi
tuzcu

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

seçti kelimesi fiil kökünün sonundaki sert ünsüzün benzeşmesi açıklamasıyla; 2005'ten ifadesi sayının okunuşundaki sert ünsüzün benzeşmesi açıklamasıyla; çiçekçi sözcüğü isim kökünün sonundaki sert ünsüzün benzeşmesi açıklamasıyla; tuzcu sözcüğü ise ünsüz benzeşmesinin gerçekleşmediği durum açıklamasıyla eşleşir.
Türkçede sert ünsüzlerle (f, s, t, k, ç, ş, h, p) biten sözcüklere yumuşak ünsüzlerle (c, d, g) başlayan ekler getirildiğinde bu eklerin başındaki ünsüzler sertleşerek ç, t, k seslerine dönüşür. Eşleştirmede yer alan "seçti" sözcüğü bir fiil kökünün, "çiçekçi" sözcüğü bir isim kökünün, "2005'ten" ifadesi ise okunuşu sert ünsüzle biten bir sayının ünsüz benzeşmesine uğramış örnekleridir. "Tuzcu" sözcüğü ise yumuşak ünsüzle bittiği için bu kuralın dışındadır.

Adım Adım Çözüm

1
Kelimelerin ve sayıların son seslerini tespit ediniz.
"seç" kelimesi "ç", "2005" (beş) sayısı "ş", "çiçek" kelimesi "k" sert ünsüzleriyle biterken "tuz" kelimesi "z" yumuşak ünsüzüyle bitmektedir.
Ünsüz benzeşmesi kuralının geçerli olabilmesi için kelime sonunun sert ünsüzle bitmesi gerekir.
2
Kelimelere gelen eklerin ilk seslerindeki değişimleri inceleyiniz.
"-di" eki "-ti"ye, "-den" eki "-ten"e, "-ci" eki "-çi"ye dönüşerek sertleşmiş; "-cu" eki ise "tuz" kelimesi yumuşak ünsüzle bittiği için değişmeden kalmıştır.
Sert ünsüzden sonra gelen yumuşak ünsüzler (c, d, g) sertleşerek ç, t, k seslerine dönüşür.
3
Sözcüklerin dil bilgisel yapılarına göre doğru açıklamalarla eşleştirilmesini tamamlayınız.
"seç-" eylemi fiil kökü, "çiçek" isim kökü, "2005" sayı değeri ve "tuz" ise yumuşak ünsüzle biten isim kökü olarak sınıflandırılıp eşleştirilir.
Eşleştirmenin doğru olması için hem ses olayının türü hem de sözcüğün yapısal özelliği tam uyuşmalıdır.

Anahtar Kavram

Ünsüz Benzeşmesi (Sertleşmesi)
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1582Soru →

Cümlenin ögeleri belirlenirken edat grupları (ilgeç öbekleri) cümlede vasıta, araç, birliktelik veya görelik gibi anlamlar taşıyarak edat tümleci (edat tamlayıcısı) görevini üstlenebilir. Cümlede durum, zaman, miktar veya yön bildiren edat grupları ise genellikle zarf tümleci kabul edilir.

Buna göre, a��ağıdaki cümlelerin hangisinde edat tümleci (edat tamlayıcısı) kullanılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bütün bu zorlukları, çocukluk arkadaşından aldığı büyük destekle aşabilmişti.

Cevap

Bütün bu zorlukları, çocukluk arkadaşından aldığı büyük destekle aşabilmişti.
Doğru seçenekteki cümlede geçen 'çocukluk arkadaşından aldığı büyük destekle' söz öbeği, 'ile' edatıyla kurulmuş bir edat grubudur. Yükleme sorulan 'ne ile aşabilmişti?' sorusuna cevap vermekte ve cümleye araç anlamı kattığı için edat tümleci görevi üstlenmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin yüklemi bulunur.
'aşabilmişti' kelimesi yüklemdir.
Ögeleri doğru ayırmak için ilk adım yüklemi bulmaktır.
2
Yükleme 'kim' sorusu sorularak özne tespit edilir.
Gizli özne 'O' (üçüncü tekil şahıs) olarak bulunur.
Cümledeki işi yapan öge belirlenmelidir.
3
Yükleme 'neyi' sorusu sorularak nesne tespit edilir.
'Bütün bu zorlukları' belirtili nesnedir.
Yüklemden etkilenen öge belirlenmelidir.
4
Yükleme 'ne ile' sorusu sorularak edat tümleci tespit edilir.
'çocukluk arkadaşından aldığı büyük destekle' edat tümlecidir.
'ile' ilgeciyle öbekleşerek eylemin hangi araçla yapıldığını bildiren öge edat tümlecidir.

Anahtar Kavram

Yükleme sorulan 'ne ile, kiminle, ne için, kimin için, kime göre' gibi soruların cevabı olan ve cümleye araç, birliktelik, görelik veya özgüleme anlamları katan edat grupları, edat tümleci (edat tamlayıcısı) olarak adlandırılır. Cümleye zaman, sebep, miktar veya yön anlamı katan diğer edat grupları ise zarf tümlecidir.
Soru 1583Soru →

Türkçede iki veya daha fazla sözcüğün birleşmesiyle oluşan birleşik kelimelerde, kelimelerden her ikisi veya ikincisi birleşme sırasında anlam değişmesine uğradığında bu kelimeler bitişik yazılır.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu kurala uyulmadığı için bir yazım yanlışı yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Aktardan aldığı bir paket kuş burnunu demleyip misafirlerine ikram etti.

Cevap

Aktardan aldığı bir paket kuş burnunu demleyip misafirlerine ikram etti cümlesinde geçen 'kuş burnu' sözcüğü yanlış yazılmıştır.
Aktardan alınan bitkinin belirtildiği cümlede geçen 'kuş burnu' ifadesinde kelimeler anlam kaybına uğradığı için bitişik yazılmalıdır ('kuşburnu'). Ayrı yazılması kurala aykırıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki birleşik sözcükleri tespit etmek.
Seçeneklerde yer alan birleşik kelimeler belirlenmiştir: 'aslanağzı', 'hanımeli', 'kuş burnu', 'çoban salatası' ve 'vişneçürüğü'.
Yazım yanlışı olan sözcüğü bulmak için cümlelerdeki birleşik yapıları incelemeliyiz.
2
Anlam kaybı kuralına göre sözcükleri denetlemek.
'Kuşburnu' kelimesi bir bitkiyi temsil ettiği için anlam kaymasına uğramıştır ve bitişik yazılmalıdır. Ancak cümlede 'kuş burnu' şeklinde ayrı yazılarak hata yapılmıştır.
Türk Dil Kurumu kuralları gereği, birleşme sırasında anlam kaybına uğrayan (özellikle bitki, hayvan ve renk adları) birleşik kelimeler bitişik yazılır.

Anahtar Kavram

Birleşme sırasında anlam kaymasına uğrayan birleşik kelimelerin bitişik yazılması kuralı.
Soru 1584Soru →

Aşağıdaki cümlelerde koyu yazılmış kısaltmalı sözcükler ile bu sözcüklerin tabi olduğu yaz��m kurallarını eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Bu projeyi TÜBİTAK'ın desteklemesi bizim için çok önemliydi.
Araştırmamızda TDK'ye göre güncellenmiş sözlük verilerini kullandık.
Marketten aldığımız patateslerin kg'ı beklenenden eksik çıktı.
Kütüphanede sözlük, ansiklopedi vb.nin bulunduğu rafları inceledi.

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Eşleştirmenin doğru biçimi şu şekildedir: TÜBİTAK'ın ifadesi kelime gibi okunan büyük harfli kısaltmalar kuralıyla; TDK'ye ifadesi harfleri tek tek okunan büyük harfli kısaltmalar kuralıyla; kg'ı ifadesi küçük harfli kısaltmaların açılımına göre ek alma kuralıyla; vb.nin ifadesi ise noktalı kısaltmalara kesme işareti konulmadan açılıma göre ek getirilmesi kuralıyla eşleşmektedir.
Verilen cümlelerdeki kısaltmaların tamamı Türk Dil Kurumu'nun güncel yazım kılavuzundaki kurallara göre ek almıştır. TÜBİTAK bir kelime gibi okunarak ek alırken, TDK son harfinin okunuşuna (ke) göre ek almıştır. kg ölçü birimi olduğu için açılımına (kilogramı) göre ek almış, vb. ise noktalı kısaltma olduğu için kesme kullanılmadan açılımına (ve benzerinin) göre ek almıştır. Bu doğrultuda yapılan eşleştirmeler tamamen doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerde geçen kısaltmaları ve eklerini tek tek analiz etmek.
TÜBİTAK'ın, TDK'ye, kg'ı ve vb.nin kullanımları tespit edilir.
Kısaltmaların hangi yapısal özelliklere sahip olduğunu anlamak doğru kuralı bulmanın ilk adımıdır.
2
TÜBİTAK kısaltmasını incelemek.
Bu kısaltma harf harf değil, bir kelime gibi telaffuz edilir (TÜBİTAK).
Kelime gibi okunan kısaltmalarda ek kelime okunuşuna göre gelir; bu yüzden TÜBİTAK'ın biçimi doğru kuralıyla eşleşir.
3
TDK kısaltmasını incelemek.
Büyük harflerden oluşur ve harf harf okunur (T-D-K). Son harf olan 'K' Türkçede 'ke' sesiyle bittiği için ek 'ye' olarak gelir.
Büyük harfli harf harf okunan kısaltmalarda son harfin okunuşu (TDK'ye) esas alınır.
4
kg kısaltmasını incelemek.
Küçük harfle yazılmış bir ölçü birimidir. Eki getirmek için açılımı olan 'kilogram' esas alınır (kilogram-ı).
Küçük harfli kısaltmalarda ek, kısaltmanın okunuşuna göre değil kelime açılımının okunuşuna göre gelir.
5
vb. kısaltmasını incelemek.
Sonunda nokta bulunan bir kısaltmadır. Kesme işareti kullanılmadan kelimenin açılımına göre ek alır (ve benzeri-nin -> vb.nin).
Noktayla biten kısaltmalara gelen ekler kesmeyle ayrılmaz.

Anahtar Kavram

Kısaltmaların yazımı ve kısaltmalara getirilen eklerin kuralları
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1585Soru →

İki basamaklı ABAB doğal sayısının onlar basamağı 3 artırılıp, birler basamağı 4 azaltıldığında elde edilen yeni sayı ile ABAB sayısının toplamı 116 olmaktadır. Buna göre, ABAB sayısı kaçtır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 45

Cevap

İki basamaklı ABAB doğal sayısı 45'tir.
Onlar basamağı 3 artan ve birler basamağı 4 azalan bir sayının değeri 30−4=2630 - 4 = 26 artar. Sayının ilk hâli ABAB ise, yeni hâli AB+26AB + 26 olur. Bu iki sayının toplamı AB+(AB+26)=116AB + (AB + 26) = 116 denklemine eşittir. Denklem çözüldüğünde 2⋅AB=902 \cdot AB = 90 ve buradan AB=45AB = 45 elde edilir.

Adım Adım Çözüm

1
Basamaklarındaki değişimlerin sayının değerine olan net etkisini hesaplama
Yeni sayı, başlangıçtaki ABAB sayısından 26 fazladır (AB+26AB + 26).
Onlar basamağının basamak değeri 10 olduğundan 3 artış sayıyı 30 artırır. Birler basamağının basamak değeri 1 olduğundan 4 azalış sayıyı 4 azaltır. Net değişim +30−4=+26+30 - 4 = +26 olur.
2
Verilen toplam ilişkisini kullanarak denklem kurma
2⋅AB+26=1162 \cdot AB + 26 = 116 denklemi elde edilir.
ABAB sayısı ile yeni elde edilen AB+26AB + 26 sayısının toplamı 116 olarak verilmiştir.
3
Denklemi çözerek başlangıçtaki sayıyı bulma
AB=45AB = 45 olarak bulunur.
2⋅AB=902 \cdot AB = 90 eşitliğinde her iki taraf 2'ye bölünerek bilinmeyen sayı yalnız bırakılır.

Anahtar Kavram

Basamak değeri kavramı ve basamaklar üzerindeki değişimlerin sayı değerine etkisinin çözümlenerek denkleme aktarılmas��.
Soru 1586Soru →
Sıfırdan farklı xx ve yy gerçel sayıları için,
∣x⋅y∣=−x⋅y |x \cdot y| = -x \cdot y
∣x−y∣=y−x |x - y| = y - x
eşitlikleri sağlanmaktadır.
Buna göre,
∣x∣⋅y−∣x⋅y−y∣∣y∣ \frac{|x| \cdot y - |x \cdot y - y|}{|y|}
ifadesinin eşiti aşağıdakilerden hangisidir?
Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: -1

Cevap

Negatif bir değer olan -1 sayısı
Verilen eşitlikler analiz edildiğinde xx'in negatif, yy'nin ise pozitif olduğu bulunur. Buradan hareketle x⋅y−yx \cdot y - y ifadesinin negatif olduğu tespit edilir. Mutlak değer dışına çıkarma kuralları doğru uygulandığında pay kısmı −y-y, payda kısmı ise yy olarak elde edilir ve bu iki değerin oranı −1-1 olur.

Adım Adım Çözüm

1
xx ve yy gerçel sayılarının işaretlerini belirlemek amacıyla verilen eşitlikleri analiz etmek.
x<0x < 0 ve y>0y > 0 olarak bulunur.
∣x⋅y∣=−x⋅y|x \cdot y| = -x \cdot y eşitliği x⋅y<0x \cdot y < 0 olduğunu gösterir. ∣x−y∣=y−x|x - y| = y - x eşitliği ise x−y<0  ⟹  x<yx - y < 0 \implies x < y olduğunu gösterir. Bu iki bilgi birleştirildiğinde x<0x < 0 ve y>0y > 0 sonucu elde edilir.
2
∣x⋅y−y∣|x \cdot y - y| ifadesinin işaretini belirleyerek mutlak değer dışına çıkarmak.
x⋅y−y<0x \cdot y - y < 0 olduğundan bu ifade dışarı −(x⋅y−y)=y−xy-(x \cdot y - y) = y - x y olarak çıkar.
x<0x < 0 ve y>0y > 0 olduğu için x⋅yx \cdot y çarpımı negatiftir. Negatif bir sayıdan pozitif bir sayı olan yy çıkarıldığında sonuç yine negatif olur.
3
İfadedeki diğer mutlak değerli terimleri dışarı çıkarıp ifadeyi tamamen sadeleştirmek.
İfadenin sonucu −1-1 bulunur.
x<0x < 0 olduğundan ∣x∣=−x|x| = -x ve y>0y > 0 olduğundan ∣y∣=y|y| = y olur. Bu değerler ifadede yerine yazıldığında pay kısmı (−x)⋅y−(y−xy)=−xy−y+xy=−y(-x) \cdot y - (y - x y) = -x y - y + x y = -y olur. Payda ise yy olduğundan oran −yy=−1\frac{-y}{y} = -1 bulunur.

Anahtar Kavram

Mutlak değer içerisindeki ifadelerin işaretlerinin belirlenerek dışarıya doğru işaretle çıkarılması özelliğidir.
Soru 1587Soru →

Bir kahve dükkanında sipariş veren 4848 müşterinin tamamı; süt (SS), şurup (S\cŞ) ve buz (BB) ilavelerinden en az birini tercih etmiştir.

Bu müşterilerin tercihleriyle ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:
* Bu ilavelerden yalnızca ikisini tercih eden müşteri sayısı, üçünü de tercih eden müşteri sayısının 33 katıdır.
* Yalnızca bir ilave tercih eden müşteri sayısı, en az iki ilave tercih eden müşteri sayısının 22 katıdır.
* Süt ilavesini tercih eden müşteri sayısı 2626, şurup ilavesini tercih eden müşteri sayısı 2424'tür.

Buna göre, bu müşterilerden kaç tanesi buz ilavesini tercih etmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 18

Cevap

Buz ilavesini tercih eden müşteri sayısı 18'dir.
Verilen oranlar ve toplam müşteri sayısından yola çıkılarak bölge toplamları belirlenir. Süt ve şurup ilavesi tercih edenlerin denklemleri taraf tarafa toplandığında elde edilen cebirsel ifade ile yalnız bir ilave tercih edenlerin toplamı birleştirildiğinde buz ilavesi tercih edenlerin sayısı olan 18 değerine ulaşılır.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen oranları kullanarak küme bölgelerini temsil eden değişkenleri belirleyelim.
Üç ilaveyi de tercih edenlerin sayısı xx olsun. Yalnızca iki ilaveyi tercih edenlerin sayısı 3x3x olur. En az iki ilaveyi tercih edenlerin sayısı 3x+x=4x3x + x = 4x olur. Yalnızca bir ilaveyi tercih edenlerin sayısı ise 2×4x=8x2 \times 4x = 8x olur. Toplam müşteri sayısı 8x+3x+x=12x=488x + 3x + x = 12x = 48 olarak verildiğinden x=4x = 4 bulunur. Buradan; üçünü de tercih edenlerin sayısı 44, yalnızca ikisini tercih edenlerin sayısı 1212, yalnızca birini tercih edenlerin sayısı 3232 olarak elde edilir.
Mevcut verilerden yararlanarak kümenin temel bölge toplamlarını sayısal değerlere dönüştürmek gerekir.
2
Küme bölgelerini harflendirerek süt ve şurup kümelerinin eleman sayılarını veren denklemleri kuralım.
Yalnızca Süt alanlar aa, yalnızca Şurup alanlar bb, yalnızca Buz alanlar cc olsun (a+b+c=32a + b + c = 32). Sadece Süt ve Şurup alanlar dd, sadece Şurup ve Buz alanlar ee, sadece Süt ve Buz alanlar ff olsun (d+e+f=12d + e + f = 12). Üçünü de alanların sayısı g=4g = 4 olsun. Süt tercih edenler: a+d+f+4=26  ⟹  a+d+f=22a + d + f + 4 = 26 \implies a + d + f = 22 (Denklem 1). Şurup tercih edenler: b+d+e+4=24  ⟹  b+d+e=20b + d + e + 4 = 24 \implies b + d + e = 20 (Denklem 2).
Süt ve şurup tercih eden müşteri sayılarını bölgelerin harflendirilmiş ifadeleri cinsinden yazarak ortak çözüme zemin hazırlamak gerekir.
3
Elde edilen denklemleri taraf tarafa toplayıp bilinen toplamları yerine yazarak buz kümesinin eleman sayısını bulalım.
Denklem 1 ve Denklem 2 taraf tarafa toplanırsa: a+b+2d+e+f=42a + b + 2d + e + f = 42 elde edilir. Burada a+b=32−ca + b = 32 - c ve e+f=12−de + f = 12 - d değerleri yerine yazılırsa: (32−c)+2d+(12−d)=42  ⟹  44−c+d=42  ⟹  c−d=2(32 - c) + 2d + (12 - d) = 42 \implies 44 - c + d = 42 \implies c - d = 2 bulunur. Bizden istenen buz tercih edenlerin sayısı: s(B)=c+e+f+4=c+(12−d)+4=c−d+16s(B) = c + e + f + 4 = c + (12 - d) + 4 = c - d + 16 şeklindedir. Burada c−d=2c - d = 2 yazılırsa s(B)=2+16=18s(B) = 2 + 16 = 18 olarak hesaplanır.
Her bir bölgenin eleman sayısı tek tek bulunamasa da, cebirsel sadeleştirme ile buz kümesinin eleman sayısı doğrudan bulunabilir.

Anahtar Kavram

Küme Problemleri ve Denklem Kurma
Soru 1588Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde üç noktanın (...) kullanımıyla ilgili bir noktalama hatası yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Usta yazar, öykülerinde genellikle sıradan insanların günlük telaşlarını ele alır; romanlarında ise daha geniş toplumsal dön��şümleri...

Cevap

Usta yazarın öykü ve romanlarından bahseden cümlede, 'ele alır' yüklemi her iki yargı için de ortak kullanılmıştır. Dolayısıyla cümle eksiltili (tamamlanmamı��) değildir ve sonuna nokta konmalıdır.
Usta yazarla başlayan cümlede, 'ele alır' yüklemi ortak kullanılmıştır. İkinci yargı olan 'romanlarında ise daha geniş toplumsal dönüşümleri [ele alır]' ifadesi anlamca ve yapıca tamamlanmış bir cümledir. Ortak yüklemli sıralı cümleler eksiltili olmadığından sonuna üç nokta değil, nokta konmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerin yüklemlerini ve yapılarını incelemek
Tüm cümlelerin tamamlanıp tamamlanmadığı belirlenir.
Üç noktanın en yaygın işlevi tamamlanmamış cümlelerin sonuna konmasıdır; bu yüzden yüklem kontrolü yapılmalıdır.
2
Sıralı cümledeki yüklem ortaklığını tespit etmek
Usta yazarla başlayan cümlede ilk yüklem olan 'ele alır' ifadesinin, noktalı virgülden sonraki kısım için de geçerli olduğu görülür.
Yüklemi ortak olan cümleler tamamlanmış sayılır ve sonlarına üç nokta değil nokta konur.
3
Diğer cümlelerdeki üç noktanın işlevlerini doğrulamak
Eksiltili cümle, alıntı kesintisi, sansürleme ve diyalogdaki yanıtsızlık işlevlerinin doğru uygulandığı onaylanır.
Hatalı seçeneğin kesinliğinden emin olmak için tüm çeldiricilerin TDK kurallarına uygunluğu kontrol edilmelidir.

Anahtar Kavram

Sıralı cümlelerde ortak yüklem kullanıldığında, yüklemi yazılmayan ikinci cümle eksiltili sayılmaz ve sonuna nokta konur.
Soru 1589Soru →
Sıfırdan farklı aa ve bb gerçel sayıları için,
∣a−b∣<∣a∣+∣b∣|a - b| < |a| + |b|
eşitliği sağlanmamaktadır.
Buna göre,
∣a⋅b∣−a⋅∣b∣+∣a∣⋅ba⋅b\frac{|a \cdot b| - a \cdot |b| + |a| \cdot b}{a \cdot b}
ifadesinin alabileceği farklı değerlerin toplamı kaçtır?
Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: -2

Cevap

İfadenin alabileceği farklı değerlerin toplamı -2'dir.
Verilen koşul aa ve bb sayılarının zıt işaretli olmasını gerektirir (a⋅b<0a \cdot b < 0). Bu duruma göre ifadenin alabileceği değerler 1 ve -3 olarak bulunur, bu değerlerin toplamı ise -2'dir.

Adım Adım Çözüm

1
Eşitsizliğin sağlanmama koşulunun analiz edilmesi
a⋅b<0a \cdot b < 0
Her aa ve bb gerçel sayısı için ∣a−b∣≤∣a∣+∣b∣|a - b| \leq |a| + |b| eşitsizliği geçerlidir. ∣a−b∣<∣a∣+∣b∣|a - b| < |a| + |b| eşitsizliğinin sağlanmaması, ancak ve ancak ∣a−b∣=∣a∣+∣b∣|a - b| = |a| + |b| olması durumunda mümkündür. Sıfırdan farklı aa ve bb sayıları için bu eşitlik, aa ve bb'nin zıt işaretli olması (a⋅b<0a \cdot b < 0) durumunda sağlanır.
2
Birinci durum olan a>0a > 0 ve b<0b < 0 durumunun incelenmesi
İfadenin değeri 1'dir.
a>0a > 0 ise ∣a∣=a|a| = a ve b<0b < 0 ise ∣b∣=−b|b| = -b olur. Ayrıca a⋅b<0a \cdot b < 0 olduğundan ∣a⋅b∣=−a⋅b|a \cdot b| = -a \cdot b olur. Bu değerler ifadede yerine konulduğunda −ab−a(−b)+abab=abab=1\frac{-ab - a(-b) + ab}{ab} = \frac{ab}{ab} = 1 elde edilir.
3
İkinci durum olan a<0a < 0 ve b>0b > 0 durumunun incelenmesi
İfadenin değeri -3'tür.
a<0a < 0 ise ∣a∣=−a|a| = -a ve b>0b > 0 ise ∣b∣=b|b| = b olur. Ayrıca a⋅b<0a \cdot b < 0 olduğundan ∣a⋅b∣=−a⋅b|a \cdot b| = -a \cdot b olur. Bu değerler ifadede yerine konulduğunda −ab−ab−abab=−3abab=−3\frac{-ab - ab - ab}{ab} = \frac{-3ab}{ab} = -3 elde edilir.
4
Farklı değerlerin toplamının hesaplanması
-2
İfadenin alabileceği farklı değerler 1 ve -3 olduğundan, bu değerlerin toplamı 1+(−3)=−21 + (-3) = -2 olur.

Anahtar Kavram

Mutlak değerin üçgen eşitsizliği özellikleri ve mutlak değer dışına çıkarma kuralları
Soru 1590Soru →

Bir eşit kollu terazinin kefelerindeki ağırlıklarla ilgili aşağıdaki bilgiler verilmektedir:

* Terazinin sol kefesinde; her birinin ağırlığı bir metal bloğun ağırlığından 55 kg fazla olan 22 adet mavi kutu ile 11 adet metal blok bulunmaktadır.
* Terazinin sağ kefesinde ise 3232 kg'lık bir ağırlık bulunmaktadır.

Bu terazi dengede olduğuna göre, bir metal bloğun ağırlığı olan xx kg değeri için;

I. Bir tam sayıdır.
II. Bir rasyonel sayıdır.
III. Bir doğal sayıdır.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yalnız II

Cevap

Yalnız II
Terazinin dengesinden elde edilen 2(x+5)+x=322(x + 5) + x = 32 denklemi çözüldüğünde bir metal bloğun ağırlığı x=223x = \frac{22}{3} kg olarak bulunur. Bu sayı rasyonel sayılar kümesinin bir elemanıdır ancak bir tam sayı veya doğal sayı değildir. Bu nedenle yalnızca ikinci ifade doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Terazinin dengede olma durumunu kullanarak matematiksel denklemi kurma.
2(x+5)+x=322(x + 5) + x = 32
Sol kefedeki ağırlıkların toplamı, sağ kefedeki ağırlığa eşit olmalıdır.
2
Elde edilen birinci dereceden bir bilinmeyenli denklemi çözme.
3x+10=32⇒3x=22⇒x=2233x + 10 = 32 \Rightarrow 3x = 22 \Rightarrow x = \frac{22}{3}
Parantezi dağıtıp benzer terimleri bir araya getirerek bilinmeyeni yalnız bırakırız.
3
Bulunan xx değerinin sayı kümelerindeki yerini belirleme.
x=223x = \frac{22}{3} sayısı rasyonel sayıdır (Q\mathbb{Q}), ancak tam sayı (Z\mathbb{Z}) ve doğal sayı (N\mathbb{N}) değildir.
2222 sayısı 33'e tam bölünmediği için sonuç bir tam sayı veya doğal sayı belirtmez.

Anahtar Kavram

Birinci dereceden bir bilinmeyenli denklem kurma, çözme ve elde edilen kökün sayı kümeleriyle ilişkisini inceleme.
Soru 1591Soru →
Birer tam sayı olan aa, bb ve cc için
(a+b)⋅c(a + b) \cdot c
ifadesi bir tek sayıya,
b+cb + c
ifadesi ise bir çift sayıya eşittir.

Buna göre;

I. a+b+ca + b + c
II. b⋅(a+c)b \cdot (a + c)
III. a⋅(b+c)a \cdot (b + c)

ifadelerinden hangileri her zaman çift sayıdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: I ve III

Cevap

I ve III ifadeleri her zaman çift sayıdır.
(a+b)⋅c(a + b) \cdot c tek sayı olduğundan hem a+ba + b hem de cc tek sayıdır. b+cb + c çift sayı ve cc tek sayı olduğundan bb tek sayıdır. a+ba + b tek sayı ve bb tek sayı olduğundan aa çift sayıdır. Bu duruma göre, I. öncüldeki a+b+ca + b + c ifadesi çift + tek + tek = çift sayı olur. III. öncüldeki a⋅(b+c)a \cdot (b + c) ifadesinde aa çift sayı olduğundan sonuç her zaman çift sayı olur. Dolayısıyla I ve III ifadeleri her zaman çift sayı belirtir.

Adım Adım Çözüm

1
(a+b)⋅c(a + b) \cdot c ifadesinin tek sayı olmasından yararlanarak çarpanların teklik-çiftlik durumlarını belirlemek.
(a+b)(a + b) ifadesi tek sayı ve cc ifadesi tek sayı olmalıdır.
İki tam sayının çarpımının tek sayı olabilmesi için her iki çarpanın da tek sayı olması gerekir.
2
b+cb + c ifadesinin çift sayı olmasından yararlanarak bb sayısının teklik-çiftlik durumunu belirlemek.
cc tek sayı olduğundan, bb sayısının da tek sayı olması gerekir.
Tek bir sayı ile ancak başka bir tek sayının toplamı çift sayı sonucunu verir.
3
a+ba + b ifadesinin tek sayı olmasından yararlanarak aa sayısının teklik-çiftlik durumunu belirlemek.
bb tek sayı olduğundan, aa sayısının çift sayı olması gerekir.
Tek bir sayı ile ancak bir çift sayının toplamı tek sayı sonucunu verir. Böylece aa çift, bb tek ve cc tek sayı olarak bulunmuştur.
4
Belirlenen teklik-çiftlik durumlarını öncüllerde yerine yazarak incelemek.
I. öncül: çift + tek + tek = çift sayı olur (Doğru). II. öncül: tek * (çift + tek) = tek * tek = tek sayı olur (Yanlış). III. öncül: çift * (tek + tek) = çift * çift = çift sayı olur (Doğru).
Her bir öncülün teklik-çiftlik kurallarına göre sonucunu kesinleştirmek.

Anahtar Kavram

Tam sayılarda teklik ve çiftlik durumlarının toplama ve çarpma işlemlerindeki özellikleri
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1592Soru →

Diploid (2n2n) kromozomlu sağlıkl�� bir hayvan hücresinin yaşam döngüsündeki mitotik evre (mitoz bölünme ve sitokinez) incelenmektedir.

Buna göre, bu hücrede gerçekleşen olaylar ve evrelerle ilgili aşağıdaki açıklamalardan hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Karyokinezin anafaz evresinde kinetokorlara bağlı olmayan iğ ipliklerinin uzaması, hücrenin boyca uzamasını sağlar.

Cevap

Karyokinezin anafaz evresinde kinetokorlara bağlı olmayan iğ ipliklerinin uzaması, hücrenin boyca uzamasını sağlar.
Karyokinezin anafaz evresinde, kinetokorlara bağlanmamış olan iğ iplikleri (kutupsal iplikler) boyca uzayarak zıt kutupları birbirine doğru iter. Bu itme kuvveti, hücrenin boyca uzamasına yol açar ve karyokinez sürecinin sağlıklı bir şekilde tamamlanmasına yardımcı olur.

Adım Adım Çözüm

1
Anafaz evresindeki iğ ipliklerinin işlevini ve hücre boyundaki değişimi analiz etmek.
Kinetokora bağlı olmayan iğ ipliklerinin uzaması hücre boyunun uzamasını sağlar.
Mitozun anafaz evresinde kutupların birbirinden uzaklaşması bu mekanizmayla gerçekleşir.
2
Diğer seçeneklerdeki hücre bölünmesi ve sitokinez kurallarını değerlendirmek.
Mitozda homolog kromozom ayrılması ve krossing over görülmediği, replikasyonun kromozom sayısını doğrudan artırmadığı ve hücre çeperinin ekzositozu engellemediği belirlenir.
Mitoz bölünmenin genel özellikleri ve hücre yapısı bilgileri uygulanarak doğru seçeneğin doğrulanması sağlanır.

Anahtar Kavram

Mitoz Bölünme Evreleri ve Karyokinez Mekanizmaları
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1593Soru →

Bir kafede bir bardak çay 8 TL8\text{ TL}, bir bardak kahve ise 15 TL15\text{ TL}'dir. Bu kafede bir gün boyunca toplam 3030 bardak çay ve kahve içilmiştir.

Çay ve kahveler için ödenen toplam tutar 310 TL310\text{ TL} olduğuna göre, bu kafede kaç bardak çay içilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 20

Cevap

İçilen çay bardağı sayısı 20'dir.
İçilen çay bardağı sayısına xx dersek, kahve sayısı 30−x30 - x olur. Toplam ödenen ücret 8x+15(30−x)=3108x + 15(30 - x) = 310 denklemi ile hesaplanır. Parantez dağıtıldığında 8x+450−15x=310⇒−7x=−140⇒x=208x + 450 - 15x = 310 \Rightarrow -7x = -140 \Rightarrow x = 20 elde edilir. Bu nedenle doğru cevap, çay bardağı sayısının 20 olduğunu gösteren seçenektir.

Adım Adım Çözüm

1
Değişkenlerin tanımlanması ve toplam bardak sayısına göre denklemin kurulması
İçilen çay bardağı sayısına xx diyelim. Toplam 3030 bardak içecek tüketildiğine göre, içilen kahve bardağı sayısı 30−x30 - x olur.
Çay ve kahve adetlerini tek bir bilinmeyen cinsinden ifade etmek için.
2
Toplam ücrete bağlı denklemin kurulması
Çayın bardağı 8 TL8\text{ TL} ve kahvenin bardağı 15 TL15\text{ TL} olduğundan, toplam tutar: 8×x+15×(30−x)=3108 \times x + 15 \times (30 - x) = 310 olarak yazılır.
Toplam harcama miktarını matematiksel bir eşitliğe dönüştürmek için.
3
Kurulan denklemin çözülmesi
8x+450−15x=310⇒−7x+450=310⇒−7x=−140⇒x=208x + 450 - 15x = 310 \Rightarrow -7x + 450 = 310 \Rightarrow -7x = -140 \Rightarrow x = 20 bulunur.
Bilinmeyen xx değerini (çay adedini) yalnız bırakarak sonuca ulaşmak için.

Anahtar Kavram

Birinci dereceden bir bilinmeyenli denklem kurma ve çözme
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 1594Soru →

Bir kap içerisindeki sıvıya bırakılan üç cismin denge durumları şekildeki gibidir. Buna göre, görselde numaralandırılmış cisimlerin denge durumlarını sağ sütundaki doğru fiziksel özelliklerle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

1 numaralı cismin denge durumu (yüzen cisim)
2 numaralı cismin denge durumu (askıda kalan cisim)
3 numaralı cismin denge durumu (batan cisim)

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

1 numaralı cisim (yüzen cisim), cismin özkütlesinin sıvı özkütlesinden küçük ve kaldırma kuvvetinin ağırlığa eşit olduğu durumla eşleşir. 2 numaralı cisim (askıda kalan cisim), cismin özkütlesinin sıvı özkütlesine eşit ve kaldırma kuvvetinin ağırlığa eşit olduğu durumla eşleşir. 3 numaralı cisim (batan cisim) ise cismin özkütlesinin sıvı özkütlesinden büyük ve kaldırma kuvvetinin ağırlığa oranla küçük olduğu (ağırlıktan küçük oldu��u) durumla eşleşir.
Sıvı içerisinde dengede duran yüzen ve askıda kalan cisimlerde yukarı yönlü kaldırma kuvveti, aşağı yönlü ağırlığa tam olarak eşittir (Fk=GF_k = G). Yüzen cisimde cismin özkütlesi sıvıdan küçükken, askıda kalan cisimde sıvınınkine eşittir. Tabanla temas eden batan cisimlerde ise cismin özkütlesi sıvınınkinden büyüktür ve kaldırma kuvveti cismin ağırlığından küçüktür (Fk<GF_k < G).

Adım Adım Çözüm

1
1 numaralı yüzen cismin özkütle ve kuvvet dengesi ilişkisini analiz etmek.
Cisim sıvı yüzeyinde dengede durduğundan özkütlesi sıvınınkinden küçüktür (dcisim<dsıvıd_{cisim} < d_{sıvı}) ve kaldırma kuvveti cismin ağırlığına eşittir (Fk=GF_k = G).
Yüzen cisimlerde aşağı yönlü ağırlık kuvvetini yukarı yönlü sıvı kaldırma kuvveti dengeler.
2
2 numaralı askıda kalan cismin özkütle ve kuvvet dengesi ilişkisini analiz etmek.
Cisim sıvı içinde tamamen batmış ancak tabana değmeden dengede durduğundan özkütlesi sıvınınkine eşittir (dcisim=dsıvıd_{cisim} = d_{sıvı}) ve kaldırma kuvveti cismin ağırlığına eşittir (Fk=GF_k = G).
Askıda kalan cisimler üzerinde net kuvvet sıfırdır ve taban tepki kuvveti yoktur.
3
3 numaralı batan cismin özkütle ve kuvvet dengesi ilişkisini analiz etmek.
Cisim tabana oturduğundan özkütlesi sıvınınkinden büyüktür (dcisim>dsıvıd_{cisim} > d_{sıvı}). Tabandan cisme uygulanan yukarı yönlü tepki kuvveti (NN) nedeniyle düşey dengede Fk+N=GF_k + N = G yazılır; bu da kaldırma kuvvetinin cismin ağırlığından küçük olduğunu gösterir (Fk<GF_k < G).
Batan cisimlerin ağırlığı, sıvı tarafından uygulanan kaldırma kuvvetinden daha büyüktür.

Anahtar Kavram

Sıvıların kaldırma kuvveti ve cisimlerin denge durumları (yüzme, askıda kalma, batma koşulları)
Soru 1595Soru →

Uluslararası Birim Sistemi'nde (SI) bir cismin öteleme kinetik enerjisini Joule (JJ) cinsinden ifade edebilmek için, hesaplamada kullanılan kütle birimi gram (gg), sürat birimi ise metre/saniye (m/sm/s) olarak alınmalıdır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: False

Cevap

İfade yanlıştır. SI birim sisteminde öteleme kinetik enerjisinin Joule (JJ) cinsinden elde edilebilmesi için kütle birimi kilogram (kgkg), sürat birimi ise metre/saniye (m/sm/s) olarak alınmalıdır.
SI birim sisteminde öteleme kinetik enerjisinin birimi olan Joule (JJ), kilogram ve metre/saniye birimlerinin kullanımıyla türetilir. İfadede kütle biriminin gram (gg) alınması gerektiği belirtildiği için bu ifade yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Öteleme kinetik enerjisi formülünü belirleyin.
Ek=12mv2E_k = \frac{1}{2}mv^2 formülü kullanılır.
Kinetik enerjinin hangi fiziksel büyüklüklere bağlı olduğunu görmek için.
2
SI birim sistemindeki temel büyüklüklerin birimlerini yazın.
Kütle (mm) birimi kilogram (kgkg), sürat (vv) birimi metre/saniye (m/sm/s)'dir.
Formüldeki değişkenlerin standart birim karşılıklarını belirlemek için.
3
Belirlenen birimleri formülde yerine koyarak Joule birimiyle tutarlılığını kontrol edin.
[Ek]=kg⋅(m/s)2=kg⋅m2/s2=J[E_k] = kg \cdot (m/s)^2 = kg \cdot m^2/s^2 = J (Joule) elde edilir. Kütle birimi gram (gg) olarak alınırsa elde edilen birim Joule olmaz.
Önerilen ifadedeki birimlerin Joule birimini verip vermediğini doğrulamak için.

Anahtar Kavram

Öteleme kinetik enerjisi formülündeki değişkenlerin SI (Uluslararası Birim Sistemi) standartlarındaki birimleri ve birim analizi.
Soru 1596Soru →

Maddenin plazma hâline ilişkin aşağıda verilen örnek ve özellikleri, uygun sınıflandırma ve kavramlarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Öğeler

Güneş ve kutup ışıkları (aurora)
Neon lambası ve plazma televizyon
Pozitif iyon ve serbest elektron barındırmasına rağmen toplamda yüksüz olma durumu

Eşleşmeler

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Güneş ve kutup ışıkları doğal plazma sınıfına girer; neon lambası ve plazma televizyon yapay plazma sınıfına girer; pozitif iyon ve elektron içermesine rağmen toplamda yüksüz olma durumu ise plazmanın elektriksel olarak nötr olması özelliğini tanımlar.
Doğru eşleştirmede; Güneş ve kutup ışıkları doğada kendiliğinden oluştukları için doğal plazma sınıfındadır. Neon lambası ve plazma televizyon insan üretimi olduğu için yapay plazmadır. Toplamda yüksüz olma durumu ise plazmanın nötr karakterini açıklar.

Adım Adım Çözüm

1
Güneş ve kutup ışıklarının oluşum kökenini belirlemek.
Güneş yıldızlar sınıfındadır ve yüksek sıcaklıklarda doğal olarak plazma hâlindedir. Kutup ışıkları (aurora) da Dünya atmosferinde doğal etkileşimlerle oluşur. Bu nedenle doğal plazma sınıflandırmasıyla eşleşir.
Doğada kendiliğinden var olan plazmaların tespiti için bu adım gereklidir.
2
Neon lambası ve plazma televizyonun çalışma prensibini ve yapısını değerlendirmek.
Bu araçlar, içlerindeki gazın elektrik akımı etkisiyle iyonize edilmesi sonucu insan eliyle oluşturulan yapay plazma sistemleridir. Bu nedenle yapay plazma sınıflandırmasıyla eşleşir.
Teknolojik ve yapay yollarla üretilen plazmaların belirlenmesi için gereklidir.
3
Plazmanın elektriksel yapısını incelemek.
Plazma içerisinde serbestçe hareket eden pozitif iyonlar ve serbest elektronlar bulunur. Ancak pozitif ve negatif yüklerin toplam miktarı birbirini dengelediği için plazma elektriksel olarak nötrdür.
Plazmanın en temel elektriksel özelliklerinden biri olan nötrlük ilkesini açıklamak için gereklidir.

Anahtar Kavram

Maddenin plazma hâlinin tanımı, özellikleri ve doğal/yapay plazma örnekleri.
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 1597Soru →

Noktalama kuralları dikkate alındığında, bazı eklerin veya sözcük türlerinin ardından virgül (,) getirilmesi yazım kılavuzuna göre kusurlu sayılmaktadır. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgülün yer alması bir noktalama hatası olarak değerlendirilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Akademik araştırmalarında her zaman nesnelliği kılavuz edinip, ulaştığı verileri tarafsız bir gözle sentezleyen bilim insanı, nihayetinde evrensel bir başarıya ulaştı.

Cevap

Akademik araştırmalarında her zaman nesnelliği kılavuz edinip, ulaştığı verileri tarafsız bir gözle sentezleyen bilim insanı, nihayetinde evrensel bir başarıya ulaştı.
Doğru cevap, bilim insanının akademik çalışmalarını anlatan cümledir. Bu cümlede yer alan 'edinip' sözcüğü zarf-fiil eki almıştır ve cümlede başka bir zarf-fiil bulunmamaktadır. Dil bilgisi kurallarına göre, metinde tek başına kullanılan zarf-fiillerden sonra virgül getirilemez. Bu nedenle bu cümledeki virgül kullanımı noktalama yanlışına yol açmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerdeki fiilimsileri ve özellikle zarf-fiil eklerini tespit etmek.
Cümlelerdeki zarf-fiil sayıları ve diğer fiilimsi türleri incelenmiştir.
Virgülün zarf-fiillerden sonraki kullanım kurallarını denetlemek.
2
Tek zarf-fiil bulunan cümlede yapılan kural ihlalini belirlemek.
Bilim insanının akademik çalışmalarını konu alan cümlede yalnızca 'edinip' zarf-fiilinin yer aldığı ve arkasından hatalı bir şekilde virgül konduğu saptanmıştır.
Türkçede metin içinde zarf-fiil eki almış sözcüklerden sonra virgül konmaz kuralı geçerlidir.

Anahtar Kavram

Virgülün İşlevleri ve Virgül Kullanılmayan Durumlar
Soru 1598Soru →

Aşağıdaki cümleleri, içerdikleri "ki" bağlacı ve ekinin yazımıyla ilgili yazım yanlışı sayısına göre en çok olandan en az olana doğru sıralayınız.

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Cümlelerin yazım yanlışı sayısına göre çoktan aza doğru sıralaması I - II - III - IV şeklindedir.
Cümlelerdeki yazım hataları analiz edildiğinde; birinci cümlede üç hata (olurki, oysa ki, yarın ki), ikinci cümlede iki hata (Madem ki, yeterki), üçüncü cümlede bir hata (anlarsınki) bulunurken dördüncü cümlede hiç hata bulunmamaktadır. Dolayısıyla çoktan aza doğru sıralama I - II - III - IV şeklinde olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci cümledeki 'ki' içeren kullanımları analiz etmek
'olurki' (yanlış), 'oysa ki' (yanlış) ve 'yarın ki' (yanlış) olmak üzere toplam 3 hata belirlendi.
Bağlaç olan 'ki' ayrı, kalıplaşmış 'oysaki' ve sıfat yapan '-ki' bitişik yazılmalıdır.
2
İkinci cümledeki 'ki' içeren kullanımları analiz etmek
'Madem ki' (yanlış) ve 'yeterki' (yanlış) olmak üzere toplam 2 hata belirlendi. 'önümüzdeki' sözcüğü ise doğrudur.
Kalıplaşmış 'mademki' bitişik, bağlaç olan 'yeter ki' ayrı yazılmalıdır.
3
Üçüncü cümledeki 'ki' içeren kullanımları analiz etmek
'anlarsınki' (yanlış) olmak üzere 1 hata belirlendi. 'Belki' ve 'hayatındaki' sözcükleri ise doğrudur.
Bağlaç olan 'ki' ayrı yazılmalıdır.
4
Dördüncü cümledeki 'ki' içeren kullanımları analiz etmek
Hata bulunamadı. 'Halbuki' ve 'bizimkiyle' sözcükleri doğru yazılmıştır.
Kalıplaşmış 'halbuki' ve ilgi zamiri olan '-ki' bitişik yazılır.

Anahtar Kavram

"ki" Bağlacı ve Ekinin Yazımı
Soru 1599Soru →

Cümlenin ögeleri belirlenirken isim tamlamaları, sıfat tamlamaları, fiilimsi grupları ve deyimler gibi söz öbekleri bölünemez; bu öbekler bir bütün olarak aynı ögeyi oluşturur.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde yüklem yanlış belirlenmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Gecenin sessizliğini bölen tek şey, karşı tepelerden yankılanan kurt ulumalarıydı.

Cevap

Gecenin sessizliğini bölen tek şey, karşı tepelerden yankılanan kurt ulumalarıydı' cümlesinde yüklem yanlış belirlenmiştir. Yüklemin tamamı 'karşı tepelerden yankılanan kurt ulumalarıydı' şeklinde olmalıdır.
'Gecenin sessizliğini bölen tek şey, karşı tepelerden yankılanan kurt ulumalarıydı.' cümlesinde 'kurt ulumaları' belirtisiz isim tamlamasıdır. Bu tamlamanın başında yer alan 'karşı tepelerden yankılanan' ifadesi ise sıfat-fiil grubudur ve tamlamanın sıfatı durumundadır. Sıfat tamlamaları ve isim tamlamaları bölünemez birer söz öbeği oluşturduğundan, bu cümlenin yüklemi 'karşı tepelerden yankılanan kurt ulumalarıydı' ifadesinin tamamı olmalıdır. Sadece 'kurt ulumalarıydı' kısmının yüklem olarak gösterilmesi yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerin yüklemlerini ve yapılarını analiz edin.
Her seçenekte altı çizili veya belirtilen kelime gruplarının yüklem sınırlarını belirleyin.
Yüklemin bir söz öbeği (tamamlama, deyim, fiilimsi grubu vb.) olup olmadığını tespit etmek için.
2
Yüklem olarak gösterilen kelime gruplarının kendi içindeki dil bilgisi ilişkilerini (sıfat fiil, isim tamlaması vb.) inceleyin.
'karşı tepelerden yankılanan kurt ulumalarıydı' ifadesinde, 'yankılanan' sıfat-fiilinin 'kurt ulumaları' isim tamlamasını nitelediğini görün.
Söz öbeklerinin bölünmezliği kuralına göre sıfatın nitelediği isimden ayrılamayacağını kontrol etmek için.
3
Yanlış bölünen yüklemi tespit edin.
Gecenin sessizliğini bölen tek şey, karşı tepelerden yankılanan kurt ulumalarıydı' cümlesinde 'karşı tepelerden yankılanan' sıfat-fiil grubunun yükleme dahil edilmediğini fark edin.
Sıfat tamlamasının bölünerek cümlenin ögelerinin yanlış ayrılması hatasını belirlemek için.

Anahtar Kavram

Cümlenin yüklemi belirlenirken isim tamlamaları, sıfat tamlamaları, fiilimsi grupları ve deyimler gibi söz öbekleri bölünemez.
Soru 1600Soru →

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kesme işaretinin (`'`) yazımıyla ilgili bir hata yapılmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Boğaz Köprümüz'ün bakım çalışmaları nedeniyle şeritlerden biri geçici olarak trafiğe kapat��ldı.

Cevap

Boğaz Köprümüz'ün ifadesinin yer aldığı cümledir. Bu kelimedeki kesme işareti atılmalı ve sözcük 'Boğaz Köprümüzün' şeklinde yazılmalıdır.
Kesme işaretinin hatalı kullanıldığı cümle 'Boğaz Köprümüz'ün' ifadesini barındıran seçenektir. Türk Dil Kurumu kurallarına göre, sonunda 3. tekil kişi iyelik eki olan özel bir ada (Boğaz Köprüsü), bu ek dışında başka bir iyelik eki getirildiğinde (Boğaz Köprümüz) kesme işareti kullanılmaz. Dolayısıyla doğru biçim 'Boğaz Köprümüzün' şeklinde olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlelerde yer alan özel isimlere, sayılara ve unvanlara gelen eklerin yazımını inceleyin.
İncelenecek kelimeler: 'Türkçenin', 'Avrupa Birliği'ne', 'Vali'yi', 'Boğaz Köprümüz'ün', '1923'teki'.
Kesme işaretinin kullanım kurallarına aykırı bir durumu tespit etmek.
2
Özel isimlerdeki iyelik eki değişikliği kuralını uygulayın.
'Boğaz Köprüsü' özel adının sonundaki 3. tekil kişi iyelik eki yerine 1. çoğul kişi iyelik eki (-ümüz) getirilmiştir.
Sonunda 3. tekil kişi iyelik eki bulunan özel adlara başka bir iyelik eki getirildiğinde kesme işareti kullanılmayacağını doğrulamak.
3
Hatalı yazılan seçeneği belirleyin ve doğrusunu yazın.
'Boğaz Köprümüz'ün' yazımı yanlıştır, doğru kullanım 'Boğaz Köprümüzün' olmalıdır.
Soru kökünde istenen hata içeren cümleyi bulmak.

Anahtar Kavram

Özel adlarda iyelik eki değiştiğinde kesme işaretinin kullanılmaması ve kesme işaretinin genel sınırları
ÖncekiSayfa 80 / 338Sonraki
Tüm alıştırma soruları — YKS TYT (Temel Yeterlilik Testi) | Examkin