Travma ve Yanıklar

$45$ yaşında kadın hasta, yüksekten düşme sonrası acil servise getiriliyor. Yapılan fizik muayenede "açık kitap" (open-book) tarzı pelvik instabilite saptanıyor. Kan basıncı $80/50$ mmHg, nabzı $125/dk$, solunum sayısı $24/dk$ olan hastaya pelvik kuşak uygulanıyor ve kristaloid resüsitasyonu başlanıyor. Yapılan FAST incelemesinde batın içi serbest sıvı saptanması üzerine hasta acil laparotomiye alınıyor. İntraabdominal kanama odakları kontrol altına alındıktan sonra yapılan retroperitoneal değerlendirmede hem **genişlemeyen bir santral-medial hematom (Zon $1$) hem de stabil (genişlemeyen) bir pelvik hematom (Zon $3$)** saptanıyor. Bu aşamada cerrahi yönetimle ilgili aşağıdakilerden hangisi en doğrudur?

$40$ yaşında erkek hasta, araç dışı trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. Yapılan ilk değerlendirmede kan basıncı $80/50$ mmHg, nabzı $125/dk$, solunum sayısı $26/dk$ saptanıyor. Pelvis grafisinde simfizis pubiste $3.5$ cm ayrılma (open-book fraktürü) izlenen hastanın FAST (Focused Assessment with Sonography for Trauma) incelemesinde batın içi serbest sıvı saptanması üzerine acil laparotomi kararı alınıyor. Laparotomi sırasında çölyak bölgede (Zone I) stabil bir hematom ve pelvik bölgede (Zone III) geniş ancak ekspansiyon göstermeyen stabil bir hematom saptanıyor. Bu hastadaki retroperitoneal hematomların yönetimi ile ilgili en uygun yaklaşım hangisidir?

$24$ yaşında erkek hasta, inşaatta iskeleden düşme sonrası acil servise getiriliyor. İlk değerlendirmede kan basıncı $70/40$ mmHg, nabız $145/dk$ ve solunum sayısı $32/dk$ olarak ölçülüyor. Fizik muayenede pelvik instabilite ve simfizis pubiste açılma saptanıyor. FAST incelemesinde batın içi masif serbest sıvı saptanması üzerine hasta acil laparotomiye alınıyor. Laparotomide karaciğer laserasyonu ve mezenterik kanama kontrol altına alınıyor. Bu sırada pelviste (Zon $3$), stabil seyreden ve genişlemeyen büyük bir retroperitoneal hematom izleniyor. Bu aşamada saptanan pelvik hematoma yönelik en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

$35$ yaşında erkek hasta, karın ön duvarından bıçaklanma sonrası acil servise getiriliyor. Yapılan fizik muayenede epigastrik bölgedeki kesi hattından omentumun dışarı çıktığı (eviserasyon) gözleniyor. Hastanın kan basıncı $125/80 \text{ mmHg}$, nabzı $82/\text{dk}$ ve hemodinamik olarak stabil olduğu saptanıyor. Bu hastada bir sonraki en uygun yönetim basamağı aşağıdakilerden hangisidir?

$34$ yaşında kadın hasta, araç dışı trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. Yapılan ilk muayenesinde kan basıncı $80/50$ mmHg, nabzı $130/dk$ ve solunum sayısı $24/dk$ olarak saptanıyor. FAST incelemesinde batın içi serbest sıvı saptanması üzerine hasta acil laparotomiye alınıyor. Laparotomi sırasında splenektomi yapıldıktan sonra retroperitonda farklı bölgelerde hematomlar saptanıyor. ATLS (Advanced Trauma Life Support) protokolüne göre, bu hastada boyutu ekspansiyon göstermese dahi cerrahi olarak eksplore edilmesi zorunlu olan retroperitoneal hematom bölgesi aşağıdakilerden hangisidir?

$48$ yaşında erkek hasta, merdivenden düşme sonrası acil servise transfer ediliyor. Birincil bakısında bilinci açık olan hastanın karın sol üst kadranında ekimoz ve palpasyonla hassasiyet saptanıyor. Başlangıçta kan basıncı $110/70\ mmHg$ ve nabzı $95/dakika$ olan hastanın, takibinde kan basıncı $80/50\ mmHg$'ye geriliyor ve nabzı $130/dakika$ olarak ölçülüyor. Yapılan "Focused Assessment with Sonography for Trauma" (FAST) incelemesinde splenorenal ve perihepatik alanlarda yaygın serbest sıvı saptanıyor. Bu aşamada hastaya yapılması gereken en uygun yaklaşım hangisidir?

$45$ yaşında erkek hasta, yüksekten düşme sonrası acil servise getiriliyor. Yapılan fizik muayene ve radyolojik değerlendirme sonucunda sol $1$. ve $2$. kotlarda izole kırık saptanan hastanın hemodinamik bulguları stabildir. Bu hastada, kırılan kotların anatomik komşuluğu nedeniyle öncelikle aşağıdaki yapılardan hangisinin yaralanma ihtimali dışlanmalıdır?

$28$ yaşında kadın hasta, batın bölgesine ateşli silah yaralanması nedeniyle acil operasyona alınıyor. Laparotomi sırasında masif hemoperitonyum, multipl ince bağırsak ve kolon yaralanmaları saptanıyor. Hastanın intraoperatif ölçümlerinde pH: $7.18$, vücut sıcaklığı: $34.2^\circ C$ ve doku yüzeylerinde yaygın sızıntı tarzında kanamalar (koagülopati) izleniyor. Bu hastada 'hasar kontrol cerrahisi' kararı verildikten sonra, ameliyathanedeki ilk aşamada (Faz $1$) yapılması en uygun müdahale aşağıdakilerden hangisidir?

$42$ yaşında erkek hasta, yüksekten düşme sonrası acil servise getiriliyor. Sol göğüs duvarında paradoksal solunum izlenen hastanın kan basıncı $75/40$ $mmHg$, nabız $140$/dak ve solunum sayısı $32$/dak saptanıyor. Fizik muayenede juguler venlerin kollabe olduğu, sol hemitoraksta solunum seslerinin duyulmadığı ve perküsyonda matite alındığı gözleniyor. Hastaya sol tüp torakostomi uygulanıyor ve hemen $1250$ $ml$ kan drene oluyor. Resüsitasyona ($2$ litre kristaloid ve $2$ ünite tam kan) rağmen kan basıncı $85/50$ $mmHg$ seyreden hastanın, takibinin ilk saatinde göğüs tüpünden $300$ $ml$ taze kan daha geliyor.

Bu hasta için en uygun bir sonraki adım aşağıdakilerden hangisidir?

$42$ yaşında erkek hasta, $4$ metre yükseklikten düşme sonrası acil servise getiriliyor. İlk değerlendirmede kan basıncı $105/70$ $mmHg$, nabız $95$/dakika, solunum sayısı $22$/dakika olarak saptanıyor. Fizik muayenede sol hemitoraksta solunum seslerinin azaldığı ve perküsyonda matite alındığı belirleniyor. Çekilen akciğer grafisinde sol hemitoraksta yaygın opasite izleniyor. Hastaya $32$ $F$ tüp torakostomi uygulanıyor ve anında $1300$ $ml$ defibrine kan drenajı oluyor. Bir saatlik takipte hastaya $2$ ünite kristaloid ve $1$ ünite eritrosit süspansiyonu veriliyor. Birinci saatin sonunda kan basıncı $80/50$ $mmHg$, nabız $135$/dakika ölçülüyor ve göğüs tüpü drenajının son bir saatte $300$ $ml$ daha arttığı gözleniyor. Bu hasta için en uygun bir sonraki adım hangisidir?

Bir sanayi patlaması sonrası acil servise aynı anda getirilen aşağıdaki yaralılardan hangisine, ATLS (Advanced Trauma Life Support) birincil bakı ($ABCDE$) prensiplerine göre ilk olarak müdahale edilmelidir?

$24$ yaşında erkek hasta, araç dışı trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. Birincil bakısında; kan basıncı $75/45$ mmHg, nabız $134/dk$, solunum sayısı $32/dk$ ve GKS $10$ ($E2V3M5$) olarak ölçülüyor. Fizik muayenesinde; trakeanın sağa deviye olduğu, sol hemitoraksta solunum seslerinin duyulmadığı ve perküsyonla hiperrezonans (timpanizm) alındığı saptanıyor. Hastanın boyun venlerinin düz (kollabe) olduğu görülüyor. Bu hastada en olası tanı ve yapılması gereken en uygun öncelikli müdahale aşağıdakilerden hangisidir?

$42$ yaşındaki bir hasta, evde çıkan yangın sonrası vücudunun yaklaşık $\%45$'inde yanık şikayetiyle acil servise getiriliyor. Sol kolda yapılan muayenede; palpasyonla ağrısız, basmakla solmayan, deri elastisitesinin kaybolduğu kirli beyaz renkli bir alan izleniyor ve bu bölgedeki kılların kolayca çekilebildiği görülüyor. Bu alanın hemen komşuluğunda ise daha kırmızı, nemli, iğne batırılmasına karşı hipoestezik ve yavaş kapiller geri dolumun olduğu başka bir bölge saptanıyor.

Bu hastanın klinik tablosu ve yanık patofizyolojisi göz önüne alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$25$ yaşında erkek hasta, sol üst kadrana aldığı künt travmadan üç gün sonra ani başlayan şiddetli karın ağrısı ve halsizlik şikayetiyle acil servise getiriliyor. Yapılan birincil bakıda kan basıncı $85/55 \text{ mmHg}$, nabız $130/\text{dk}$ ve solunum sayısı $24/\text{dk}$ ölçülüyor. Fizik muayenesinde batın genelinde hassasiyet, defans ve sol omuzda ağrı (Kehr belirtisi) saptanıyor. Bu hastada yönetimin bir sonraki adımı aşağıdakilerden hangisidir?

$22$ yaşında erkek hasta, karın bölgesinden delici kesici alet yaralanması sonrası acil laparotomiye alınıyor. İntraoperatif değerlendirmede dalak grade IV laserasyon ve ince bağırsakta $4$ farklı bölgede perforasyon saptanıyor. Operasyonun $30$. dakikasında hastanın vücut sıcaklığı $34.2^\circ C$, arteriyel kan gazında $pH: 7.18$ ve cerrahi alanlarda sızıntı şeklinde yaygın kanamalar (koagülopati bulguları) geliştiği gözleniyor. Bu hastada hasar kontrol cerrahisinin birinci aşamasında (Faz 1) uygulanması gereken en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

42 yaşında erkek hasta, inşaat iskelesinden düşme sonrası acil servise getiriliyor. Birincil bakıda; kan basıncı $80/45 \text{ mmHg}$, nabız $130/\text{dak}$ ve solunum sayısı $26/\text{dak}$ saptanıyor. Batın muayenesinde ekimozlar mevcut; pelvis muayenesinde ise belirgin instabilite saptanıyor. Çekilen pelvik grafide "open-book" tipi fraktür izleniyor. Odaklanmış travma sonografisinde (FAST) splenorenal alan doğal bulunurken, perihepatik (Morison poşu) alanda belirgin serbest sıvı saptanıyor. Bu hastada bir sonraki en uygun adım hangisidir?

Çoklu travma nedeniyle acil operasyona alınan, hipotermik ve asidotik bir hastada fizyolojik rezervin tükenmesi üzerine "Hasar Kontrol Cerrahisi" ($Damage$ $Control$ $Surgery$) kararı verilmiştir. Buna göre, bu cerrahinin birinci aşamasında ($Stage$ $1$) aşağıdakilerden hangisinin yapılması hedeflenir?

$35$ yaşında erkek hasta, araç dışı trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. Birincil bakıda; havayolu açık, servikal collar ile immobilizasyon sağlanmış durumdadır. Solunum sayısı $32/dk$, kan basıncı $75/45$ mmHg, nabız $138/dk$ ve Glaskow Koma Skalası (GKS) $13$ olarak değerlendiriliyor. Fizik muayenede trakeanın orta hatta olduğu, sol hemitoraksta solunum seslerinin azalmış olduğu ve perküsyonda matite alındığı saptanıyor. Batın muayenesinde yaygın hassasiyet mevcut olup, yatak başı yapılan FAST (Travmada Odaklanmış Abdominal Sonografi) incelemesinde perihepatik ve perisplenik alanlarda masif serbest sıvı izleniyor. Bu hastanın yönetiminde bir sonraki en uygun adım aşağıdakilerden hangisidir?

$32$ yaşında erkek hasta, araç içi trafik kazası sonrası acil servise ağır şok tablosunda getiriliyor. Yapılan ilk değerlendirmede kan basıncı $75/45$ $mmHg$, nabız $130$/dakika ve solunum sayısı $30$/dakika olarak ölçülüyor. Fizik muayenesinde boyun venöz dolgunluğu saptanan hastada, ayırıcı tanıda kardiyak tamponad yerine öncelikle tansiyonlu pnömotoraks düşünülmesini sağlayan klinik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

$45$ yaşında erkek hasta, karın bölgesine çok sayıda kesici delici alet yaralanması sonrası acil laparotomiye alınıyor. Operasyon sırasında vena cava inferior üzerinde $3\ cm$ lik laserasyon, mide korpusunda perforasyon ve ince bağırsakta $4$ ayrı bölgede yaralanma saptanıyor. Cerrahi sırasında hastanın vücut sıcaklığının $34.1^{\circ}C$, pH değerinin $7.14$ olduğu ve cerrahi sahada yaygın non-spesifik mikrovasküler sızıntı şeklinde kanamaların başladığı gözleniyor.

Bu hastada "Hasar Kontrol Cerrahisi" stratejisi kapsamında birinci aşamada (Stage 1) uygulanması gereken en uygun cerrahi yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?