Akciğer Maligniteleri

49 soru

Soru 1Soru

55 yaşında, 40 paket-yıl sigara öyküsü olan erkek hastada yapılan tetkiklerde sağ akciğer üst lobda 3.5 cm3.5 \text{ cm} çaplı kitle saptanıyor. Çekilen toraks tomografisinde aynı tarafın alt lobunda 1.5 cm1.5 \text{ cm} çaplı başka bir nodül daha izleniyor. Mediastinal lenf nodu ve uzak metastaz saptanmayan bu hastanın TNM 8. edisyonuna göre "T" evresi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: T4

Cevap

Primer tümörle aynı tarafta (ipsilateral) ancak farklı bir lobda yer alan satelit nodül varlığı nedeniyle T evresi T4'tür.
Akciğer kanseri TNM 8. edisyon evreleme sistemine göre; primer tümör boyutu ne olursa olsun, aynı akciğerin farklı bir lobunda ek bir tümör nodülü saptanması durumu T4 olarak tanımlanır. Bu hastada sağ üst lobdaki kitleye ek olarak sağ alt lobda nodül olması evreyi T4 yapmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Primer tümörün boyutunu ve yerini belirle.
Sağ üst lobda 3.5 cm3.5 \text{ cm} çaplı kitle (3<T4 cm3 < T \leq 4 \text{ cm} olduğundan bazal evre T2a).
Evrelemenin temelini primer tümörün boyutu ve yayılımı oluşturur.
2
Ek nodül (satelit nodül) varlığını ve yerleşimini analiz et.
Aynı taraf (sağ akciğer) ancak farklı lobda (alt lob) 1.5 cm1.5 \text{ cm}'lik nodül mevcut.
Satelit nodüllerin yerleşimi (aynı lob, farklı lob, karşı akciğer) T ve M evrelerini doğrudan belirler.
3
TNM 8. edisyon kriterlerine göre nihai T evresine karar ver.
Ipsilateral farklı lobda nodül = T4.
TNM 8 güncel sınıflamasında aynı taraf farklı lob tutulumu en yüksek T kategorisi olan T4'e karşılık gelir.

Anahtar Kavram

Akciğer kanserinde satelit nodül yerleşimine göre TNM 8 evrelemesi
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 2Soru

Proksimal kas güçsüzlüğü şikayetiyle başvuran 6060 yaşındaki bir hastada Lambert-Eaton miyastenik sendromu saptanmıştır. Bu tabloya eşlik etme olasılığı en yüksek olan akciğer malignitesi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Küçük hücreli karsinom

Cevap

Küçük hücreli karsinom
Lambert-Eaton miyastenik sendromu (LEMS), presinaptik voltaj bağımlı kalsiyum kanallarına karşı oluşan otoantikorların asetilkolin salınımını engellemesiyle karakterizedir. Bu antikorlar en sık küçük hücreli karsinom hücrelerinde bulunan kalsiyum kanallarına karşı gelişen immün yanıtın bir sonucu olarak ortaya çıkar. Bu nedenle doğru yanıt küçük hücreli karsinomdur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tablonun analiz edilmesi
Hastada saptanan Lambert-Eaton miyastenik sendromu (LEMS), bir paraneoplastik nöromüsküler bozukluktur.
Tanıdaki ilk adım, klinik sendromun hangi kanser türleriyle güçlü ilişki içinde olduğunu belirlemektir.
2
Patogenez ve tümör ilişkisinin kurulması
LEMS, voltaj bağımlı kalsiyum kanallarına (VGCC) karşı oluşan antikorlar nedeniyle gelişir ve küçük hücreli karsinom hücrelerindeki kalsiyum kanallarıyla çapraz reaksiyon verir.
Bu mekanizma, sendromun neden en sık bu tümör tipinde görüldüğünü açıklar.
3
Seçeneklerin değerlendirilmesi
Küçük hücreli karsinom seçeneği en yüksek korelasyona sahiptir.
Diğer hücre tipleri (adenokarsinom, yassı hücreli vb.) farklı paraneoplastik süreçlerle ilişkilidir.

Anahtar Kavram

Küçük hücreli akciğer kanseri ve paraneoplastik sendromlar

Alternatif Yöntem

Küçük hücreli kanserin 'nöroendokrin' kökenli olduğunu hatırlamak, sinir sistemini etkileyen (LEMS gibi) veya endokrin sistemini etkileyen (SIADH, ACTH) paraneoplastik sendromların bu tipte daha sık görüldüğünü kavramayı kolaylaştırır.
Tahmini Süre:45s
Soru 3Soru

4545 paket-yıl sigara öyküsü olan 5555 yaşında erkek hasta, son üç aydır giderek artan öksürük ve ses kısıklığı şikayetleriyle başvuruyor. Çekilen toraks BT incelemesinde sol akciğer üst lobda aortik arkusu çevreleyen, aortopulmoner pencereyi dolduran 4.2 cm4.2\text{ cm} çapında kitle saptanıyor. Ayrıca sol alt paratrakeal bölgede 1.5 cm1.5\text{ cm} çapında lenf nodu izleniyor. Yapılan EBUS eşliğinde ince iğne aspirasyon biyopsisinde hem ana kitle hem de paratrakeal lenf nodu "adenokarsinom" ile uyumlu bulunuyor. PET-BT'de uzak metastaz saptanmayan bu hasta için en uygun tedavi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Eş zamanlı kemoradyoterapi

Cevap

Hastanın evresi IIIB (T4 N2 M0) olduğu için en uygun yaklaşım eş zamanlı kemoradyoterapidir.
Klinik tabloda sunulan hastada ses kısıklığı ve aortik arkus komşuluğunda kitle mevcuttur. Bu bulgular, aortik arkusun altından dolanan sol n. laryngeus recurrens'in doğrudan tümör invazyonuna uğradığını gösterir ve bu durum TNM 8. baskıda T4 evresi olarak kabul edilir. İpsilateral mediastinal (sol paratrakeal) lenf nodu tutulumu ise N2 evresidir. T4 N2 M0 kombinasyonu Evre IIIB hastalığı tanımlar. Evre IIIB KHDAK hastaları cerrahi için uygun değildir ve bu hastalar için standart küratif tedavi yaklaşımı eş zamanlı kemoradyoterapidir.

Adım Adım Çözüm

1
T evresini belirle
T4
Sol kitle aortik arkus komşuluğundadır ve hastada 'ses kısıklığı' mevcuttur. Bu durum n. laryngeus recurrens tutulumunu gösterir ki bu TNM 8'e göre T4 kriteridir.
2
N evresini belirle
N2
Sol taraflı kitle için sol paratrakeal lenf nodu tutulumu (Station 4L), ipsilateral mediastinal lenf nodu tutulumu anlamına gelir ve N2 olarak sınıflandırılır.
3
Klinik evreyi saptan
Evre IIIB
T4 N2 M0 kombinasyonu AJCC 8. baskıya göre Evre IIIB'ye karşılık gelir.
4
Tedavi protokolünü seç
Kemoradyoterapi
Evre IIIB küçük hücreli dışı akciğer kanserlerinde cerrahi kontrendikedir ve standart tedavi eş zamanlı kemoradyoterapidir.

Anahtar Kavram

N. laryngeus recurrens tutulumu (ses kısıklığı) T4 kriteridir ve T4 N2 kombinasyonu Evre IIIB olup inoperabldır.

Daha Fazla Pratik

T3 ve T4 ayrımını sağlayan diğer nörolojik bulguları (örneğin n. phrenicus tutulumu) gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 4Soru

Altmış beş yaşında erkek hastada yapılan tetkiklerde sağ akciğer alt lobda 3 cm3 \text{ cm} çaplı, biyopsisi adenokarsinom ile uyumlu kitle ve sağ taraflı plevral efüzyon saptanmıştır. Yapılan torasentezde sıvı seröanjinöz görünümde, eksuda karakterinde olup; üç kez gönderilen sitolojik inceleme sonucu malignite yönünden negatif gelmiştir. Uzak metastaz taraması ve mediastinal lenf nodu örneklemesi negatif olan bu hastada, en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Video yardımlı torakoskopi (VATS) ile plevral değerlendirme yapılması; plevra negatifse cerrahiye geçilmesi

Cevap

Video yardımlı torakoskopi (VATS) ile plevral değerlendirme yapılması; plevra negatifse cerrahi rezeksiyona geçilmesi en uygun yaklaşımdır.
Doğru yaklaşım, efüzyonun karakterini kesinleştirmektir. Akciğer kanserli bir hastada plevral efüzyonun sitolojisi negatifse, bu sıvı 'paramalign' olabilir. Paramalign efüzyonlar evreyi değiştirmez ve cerrahiye engel teşkil etmez. Ancak sitolojinin negatif olması plevral metastazı kesin dışlamadığından, cerrahi kararı öncesi VATS ile plevranın görsel ve biyopsi ile değerlendirilmesi zorunludur.

Adım Adım Çözüm

1
Kitle boyutu ve efüzyon varlığının klinik evrelemedeki yerini belirle.
3 cm3 \text{ cm} kitle (T2) ve plevral efüzyon (şüpheli M1a).
TNM evrelemesinde plevral efüzyonun varlığı, hastalığın evresini doğrudan Evre I-II'den Evre IV'e (M1a) taşıyabilir.
2
Torasentez sitolojisi sonuçlarını analiz et.
Üç kez negatif sitoloji.
Malign plevral efüzyonlarda sitolojinin duyarlılığı her tekrarda artsa da, negatif olması maligniteyi kesin olarak dışlamaz.
3
Paramalign efüzyon ile malign efüzyon ayrımı için ileri tanı yöntemini seç.
Video yardımlı torakoskopi (VATS).
Sitoloji negatifse plevranın doğrudan gözlenmesi ve şüpheli alanlardan biyopsi alınması kesin evreleme için zorunludur.
4
VATS sonucuna göre tedavi planını kesinleştir.
Plevra negatifse küratif rezeksiyon; pozitifse palyatif tedavi.
Paramalign efüzyonlar (atelektazi veya lenfatik tıkanıklığa bağlı) cerrahiye engel değildir.

Anahtar Kavram

Akciğer kanserinde plevral efüzyon varlığında sitoloji negatifse, 'paramalign efüzyon' ihtimali nedeniyle kesin evreleme için VATS veya torakoskopi uygulanmalıdır.

Daha Fazla Pratik

Paramalign efüzyon ile malign plevral efüzyon arasındaki farkların TNM-8 evrelemesi üzerindeki etkilerini tekrar ediniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 5Soru

5959 yaşında kadın hasta; belirgin halsizlik, bacaklarda şişlik ve yeni gelişen hipertansiyon şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde proksimal kaslarda belirgin güçsüzlük, hiperpigmentasyon ve pretibial ödem saptanıyor. Laboratuvar bulguları aşağıda verilmiştir:

ParametreSonuç
Potasyum (K+K^+)2.2 mEq/L2.2 \text{ mEq/L}
Bikarbonat (HCO3HCO_3^-)38 mEq/L38 \text{ mEq/L}
Glukoz265 mg/dL265 \text{ mg/dL}
Sodyum (Na+Na^+)144 mEq/L144 \text{ mEq/L}

Toraks BT'de sol hiler bölgede 4 cm4 \text{ cm} çapında, mediastinal lenfadenopatilerin eşlik ettiği santral yerleşimli kitle izleniyor. Bu hastada en olası tanı ve paraneoplastik sendrom eşleşmesi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Küçük hücreli karsinom - Ektopik ACTH salınımı

Cevap

Küçük hücreli akciğer karsinomu zemininde gelişen ektopik ACTH salınımı
Küçük hücreli akciğer karsinomu (KHAK), nöroendokrin kökenli olması nedeniyle en sık ektopik hormon salgılayan tümördür. Ektopik ACTH salınımı KHAK vakalarının yaklaşık %15\%1-5'inde görülür ve tipik Cushing sendromu (ay dede yüzü, buffalo hörgücü) gelişecek vakit bulamayan agresif tümörlerde, kortizolün mineralokortikoid reseptörleri üzerindeki etkisiyle ağır hipokalemi, metabolik alkaloz ve hipertansiyon ile karakterize bir klinik tablo oluşturur. Hiperpigmentasyon da ektopik ACTH fazlalığında görülen önemli bir ipucudur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik ve laboratuvar bulgularını analiz et
Hipokalemi (2.2 mEq/L2.2 \text{ mEq/L}), metabolik alkaloz (HCO3:38 mEq/LHCO_3^-: 38 \text{ mEq/L}), hipertansiyon ve hiperglisemi saptandı.
Bu kombinasyon mineralokortikoid etkisi baskın olan bir hiperkortizolizm tablosuna işaret eder.
2
Radyolojik bulgu ile ilişkilendir
Santral yerleşimli kitle ve mediastinal LAP belirlendi.
Küçük hücreli akciğer karsinomu (KHAK) tipik olarak santral yerleşimlidir ve en sık paraneoplastik sendrom oluşturan akciğer kanseridir.
3
Ayırıcı tanı yap
Ektopik ACTH salınımı en muhtemel nedendir.
KHAK hastalarında ektopik ACTH, hızla yükselen kortizolün mineralokortikoid reseptörlerini satüre etmesi sonucu belirgin hipokalemik alkaloz ve hipertansiyon yapar; bu tablo 'hızlı seyirli Cushing' olarak bilinir.

Anahtar Kavram

Küçük hücreli akciğer karsinomunda ektopik ACTH salınımı, mineralokortikoid fazlalığı bulguları (hipokalemi, alkaloz, HTN) ile karakterizedir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 6Soru

Akciğer malignitelerinde tedavi yaklaşımı ve operabilite (cerrahiye uygunluk) kriterleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Küçük hücreli akciğer kanseri (KHAK), tüm histolojik tipler arasında cerrahi rezeksiyona en iyi yanıt veren ve ilk seçenek olarak cerrahi uygulanan tiptir.

Cevap

Küçük hücreli akciğer kanserinin cerrahi rezeksiyona en iyi yanıt veren ve ilk seçenek olarak cerrahi uygulanan tip olduğu ifadesi yanlıştır.
Küçük hücreli akciğer kanseri (KHAK), biyolojik davranışı gereği tanı anında genellikle yayılmış durumdadır. Bu nedenle KHAK'ta tedavi cerrahi değil, sistemik tedavi (kemoterapi) ve radyoterapidir. Cerrahi rezeksiyona en iyi yanıt veren ve cerrahi odaklı yönetilen grup Küçük Hücreli Dışı Akciğer Kanseri (KHDAK) grubudur.

Adım Adım Çözüm

1
Akciğer kanseri histolojik tiplerinin biyolojik davranışlarını karşılaştır.
Küçük hücreli akciğer kanseri (KHAK) çok agresif ve erken metastaz yapan bir tiptir; Küçük hücreli dışı akciğer kanseri (KHDAK) ise daha yerel seyredebilir.
Tedavi yaklaşımını belirleyen temel faktör tümörün yayılma eğilimidir.
2
KHAK ve KHDAK için standart tedavi protokollerini hatırla.
KHDAK erken evrelerde cerrahi odaklıdır; KHAK ise evresinden bağımsız olarak (çok nadir istisnalar dışında) kemoradyoterapi odaklıdır.
Hangi tipin cerrahiden fayda gördüğünü ayırt etmek operabilite kararının temelidir.
3
Seçeneklerdeki ifadeleri bu kurallar çerçevesinde doğrula.
Küçük hücreli kanserin cerrahiye en iyi yanıt veren tip olduğu bilgisinin hatalı olduğu sonucuna varılır.
Hatalı bilginin tespiti sorunun çözümünü sağlar.

Anahtar Kavram

Akciğer kanserinde histolojik tipe göre tedavi modalitelerinin farklılığı (KHAK vs KHDAK)
Tahmini Süre:45s
Soru 7Soru

63 yaşında erkek hasta, öksürük ve balgamda kan görülmesi şikayetleriyle başvuruyor. Özgeçmişinde 40 paket/yıl sigara kullanımı olduğu öğreniliyor. Çekilen toraks bilgisayarlı tomografisinde sağ akciğer üst lobda 4 cm çapında kitle ve mediastinal lenfadenopatiler izleniyor. Yapılan bronkoskopik biyopsi sonucu 'Skuamöz hücreli karsinom' olarak raporlanıyor. Evreleme amaçlı yapılan servikal mediastinoskopide, sağ akciğerdeki tümöre rağmen 'sol' alt paratrakeal lenf nodunda (İstasyon 4L) tümör invazyonu saptanıyor. Sistemik taramada uzak metastaz bulgusuna rastlanmıyor.

Buna göre, bu hasta için en uygun tedavi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Definitif eş zamanlı (konkomitan) kemoradyoterapi

Cevap

Definitif eş zamanlı (konkomitan) kemoradyoterapi
Sorudaki hasta 'Sağ' akciğer tümörüne sahipken 'Sol' paratrakeal lenf nodu tutulumu göstermektedir. Karşı taraf (kontralateral) mediastinal lenf nodu tutulumu TNM evrelemesine göre N3 olarak sınıflandırılır. Herhangi bir T evresi ile birlikte N3 varlığı (uzak metastaz yoksa), hastalığı genellikle Evre IIIB kategorisine sokar. Küçük hücreli dışı akciğer kanserinde (NSCLC) N3 tutulumu inoperabl (cerrahi uygulanamaz) kabul edilir. Performans durumu iyi olan bu hastalarda standart küratif tedavi yaklaşımı definitif eş zamanlı kemoradyoterapidir.

Adım Adım Çözüm

1
Tümörün yerleşimini ve lenf nodu tutulumunu analiz et.
Tümör sağ akciğerde, ancak sol paratrakeal (karşı taraf mediastinal) lenf nodu tutulumu var.
Evrelemeyi (TNM) belirlemek için lenf nodu haritasının doğru yorumlanması gerekir.
2
N (Nodal) evresini belirle.
Primer tümörün karşı tarafındaki mediastinal lenf nodu tutulumu 'N3' olarak tanımlanır.
İpsilateral (aynı taraf) mediastinal tutulum N2, kontralateral (karşı taraf) mediastinal tutulum N3'tür.
3
Hastalığın evresini ve operabilite durumunu saptayarak tedaviyi seç.
N3 tutulumu Evre IIIB (veya duruma göre IIIC) kabul edilir ve bu evre cerrahi açıdan inoperabl (rezeke edilemez) olarak değerlendirilir. Standart tedavi kemoradyoterapidir.
Akciğer kanserinde karşı taraf mediastinal lenf nodu metastazı cerrahi şansını ortadan kaldırır.

Anahtar Kavram

Akciğer kanserinde kontralateral (karşı taraf) mediastinal veya hiler lenf nodu tutulumu (N3), hastalığı inoperabl kılar ve temel tedavi yaklaşımı definitif kemoradyoterapidir.

İpuçları

1
Tümörün bulunduğu taraf ile lenf nodunun bulunduğu tarafı karşılaştırın: Biri sağda, diğeri solda.
2
Karşı taraf mediastinal lenf nodu tutulumu N3 olarak adlandırılır.
3
N3 evresindeki küçük hücreli dışı akciğer kanseri cerrahi sınırlarını aşmıştır; bu nedenle cerrahi dışı küratif bir yöntem seçilmelidir.

Daha Fazla Pratik

Akciğer kanserinde N1, N2 ve N3 lenf nodu istasyonlarının anatomik yerleşimlerini içeren bir şema çalışın.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 8Soru

62 yaşında erkek hasta, üç aydır devam eden öksürük ve son bir haftadır eklenen hemoptizi şikayetleriyle başvuruyor. Çekilen toraks BT'de sağ alt lobda visseral plevrayı invaze eden 5.2 cm5.2\text{ cm} boyutunda kitle ile sağ orta lobda 1.8 cm1.8\text{ cm} boyutunda ikinci bir solid nodüler lezyon saptanıyor. Ayrıca sol hiler bölgede 1.5 cm1.5\text{ cm} çapında lenfadenopati izleniyor. PET-BT'de her iki akciğer lezyonunda ve sol hiler lenf nodunda patolojik FDG tutulumu saptanırken, uzak metastaz bulgusuna rastlanmıyor. Yapılan EBUS rehberliğinde transbronşiyal iğne aspirasyonu (TBİİ) ile sol hiler lenf nodundan alınan örnekleme adenokarsinom metastazı olarak raporlanıyor. Bu hastanın TNM 8. edisyonuna göre evresi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Evre IIIC

Cevap

Hastanın TNM 8. edisyonuna göre evresi Evre IIIC'dir.
TNM 8. edisyon evreleme sistemine göre; bir akciğer kanseri vakasında aynı tarafın farklı bir lobunda nodül saptanması T4T_4 kriteridir. Ayrıca primer tümörün karşı tarafında (kontralateral) hiler lenf nodu metastazı saptanması N3N_3 kriteridir. T4T_4 ve N3N_3 parametrelerinin birlikteliği, uzak metastazın yokluğunda (M0M_0) Evre IIIC olarak sınıflandırılır. Bu evre, cerrahi şansın olmadığı ve genellikle definitif kemoradyoterapi planlanan ileri lokal-bölgesel hastalığı temsil eder.

Adım Adım Çözüm

1
T (Primer Tümör) kategorisini belirle
T4T_4
Primer kitle 5.2 cm5.2\text{ cm} (T3) olsa da, aynı tarafın farklı bir lobunda (sağ orta lob) uydu nodül bulunması tümörü T4T_4 kategorisine yükseltir.
2
N (Bölgesel Lenf Nodları) kategorisini belirle
N3N_3
Primer tümörün karşı tarafındaki (kontralateral) hiler lenf nodu tutulumu N3N_3 olarak sınıflandırılır.
3
M (Uzak Metastaz) kategorisini belirle
M0M_0
Görüntüleme yöntemlerinde uzak organ metastazı saptanmadığı belirtilmiştir.
4
T, N ve M değerlerini evreleme tablosunda birleştir
Evre IIIC
TNM 8. edisyon evreleme gruplamasına göre T3N3T_3 N_3 ve T4N3T_4 N_3 kombinasyonları Evre IIIC kapsamına girer.

Anahtar Kavram

Akciğer kanserinde ipsilateral farklı lob nodülleri T4, kontralateral lenf nodu tutulumu ise N3 olarak evrelenir.

Daha Fazla Pratik

Akciğer kanserinde evrelere göre operabilite kriterlerini ve Pancoast tümörlerinde T4-N2 ayrımını gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 9Soru

62 yaşında, 50 paket-yıl50 \text{ paket-yıl} sigara öyküsü olan erkek hasta; son 1 aydır artan öksürük, halsizlik ve son birkaç gündür gelişen kabızlık ile konfüzyon şikayetleriyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde dehidratasyon bulguları ve sağ akciğer üst zonda solunum seslerinde azalma saptanıyor. Çekilen akciğer grafisinde sağ perihiler bölgede 4 cm4 \text{ cm} çapında, santral yerleşimli kitle saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde; serum kalsiyum: 13.2 mg/dL13.2 \text{ mg/dL}, albümin: 4.0 g/dL4.0 \text{ g/dL}, fosfor: 2.1 mg/dL2.1 \text{ mg/dL} ve PTH: <5 pg/mL<5 \text{ pg/mL} (baskılanmış) olarak bulunuyor. Bu hasta için en olası histopatolojik tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yassı hücreli (skuamöz) karsinom

Cevap

Yassı hücreli (skuamöz) karsinom
Hastada saptanan hiperkalsemi, düşük fosfor ve baskılanmış PTH düzeyleri, paraneoplastik olarak salınan PTHrP (Paratiroid Hormon İlişkili Peptit) etkisini göstermektedir. Akciğer kanserleri içinde PTHrP üretimi ile en sık ilişkili olan tip yassı hücreli (skuamöz) karsinomdur. Ayrıca bu tümörün santral yerleşimli olması ve sigara ile güçlü ilişkisi vaka sunumuyla tam uyumludur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik semptomların ve laboratuvar bulgularının analizi
Kabızlık, konfüzyon, yüksek kalsiyum (13.2 mg/dL13.2 \text{ mg/dL}), düşük fosfor (2.1 mg/dL2.1 \text{ mg/dL}) ve baskılanmış PTH düzeyleri hiperkalseminin maligniteye bağlı (PTHrP aracılı) olduğunu gösterir.
Maligniteye bağlı hiperkalsemide PTH baskılanırken, tümörden salınan PTHrP etkisiyle kalsiyum yükselir ve fosfor düşer.
2
Radyolojik bulguların ve risk faktörlerinin değerlendirilmesi
Yoğun sigara öyküsü ve santral yerleşimli (perihiler) kitle saptanması.
Sigara ile güçlü ilişkisi olan ve santral yerleşen temel akciğer kanseri tipleri yassı hücreli ve küçük hücreli karsinomdur.
3
Bulguların birleştirilerek tanının konulması
Santral yerleşim + PTHrP ilişkili hiperkalsemi = Yassı hücreli karsinom.
Akciğer kanserleri arasında hiperkalsemiye (PTHrP üretimine) en sık neden olan tip yassı hücreli (skuamöz) karsinomdur.

Anahtar Kavram

Akciğer kanserlerinde paraneoplastik sendromlar ve histolojik tipler arasındaki ilişki.

Daha Fazla Pratik

Akciğer kanserlerinde TNM evrelemesine göre cerrahi operabilite kriterlerini gözden geçiriniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 10Soru

58 yaşında, 40 paket/yıl40 \text{ paket/yıl} sigara öyküsü olan erkek hasta, son birkaç haftadır özellikle bacaklarında hissettiği belirgin güçsüzlük şikayetiyle başvuruyor. Hastanın fizik muayenesinde proksimal kas güçsüzlüğü saptanıyor ve bu güçsüzlüğün tekrarlayan egzersizle bir miktar düzeldiği gözleniyor. Akciğer grafisinde hiler bölgede kitle saptanan bu hastada, mevcut klinik tabloya en sık eşlik eden akciğer kanseri tipi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Küçük hücreli karsinom

Cevap

Küçük hücreli karsinom
Hastada tarif edilen, tekrarlayan egzersizle düzelen proksimal kas güçsüzlüğü tipik bir Lambert-Eaton miyastenik sendromu (LEMS) tablosudur. LEMS, nöromüsküler kavşaktaki voltaj bağımlı kalsiyum kanallarına karşı oluşan antikorlar nedeniyle gelişir ve vakaların yaklaşık yarısından fazlasında küçük hücreli akciğer karsinomuna eşlik eder.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların değerlendirilmesi
Tekrarlayan egzersizle düzelen proksimal kas güçsüzlüğü, Lambert-Eaton miyastenik sendromunu (LEMS) işaret eder.
Miyastenia gravis'in aksine, LEMS'de tekrarlayan uyarı ile kas gücünde artış (fasilitasyon) görülür.
2
Tümör lokalizasyonu ve klinik ilişkiyi kurma
Hiler (santral) kitle ve LEMS varlığı, küçük hücreli karsinom tanısını destekler.
Küçük hücreli karsinom, nöroendokrin kökenli olması nedeniyle paraneoplastik sendromların (SIADH, ACTH, LEMS) en sık görüldüğü tiptir.

Anahtar Kavram

Küçük hücreli akciğer kanseri ve Lambert-Eaton miyastenik sendromu ilişkisi

Daha Fazla Pratik

Küçük hücreli akciğer kanserinde görülen diğer nöroendokrin paraneoplastik sendromları (örneğin SIADH ve ektopik ACTH üretimi) inceleyiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 11Soru

Elli sekiz yaşında, 4545 paket-yıl sigara öyküsü olan erkek hasta; son üç aydır özellikle merdiven çıkarken zorlanma, çömeldiği yerden kalkamama ve ağız kuruluğu şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenede alt ekstremitelerde belirgin proksimal kas güçsüzlüğü saptanıyor; ancak hastaya istemli kas kontraksiyonu yaptırıldıktan sonra derin tendon reflekslerinin canlandığı ve kas gücünün kısmen arttığı (kolaylaştırma fenomeni) gözleniyor. Bu klinik tabloya eşlik etmesi en muhtemel akciğer malignitesi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Küçük hücreli karsinom

Cevap

Küçük hücreli karsinom, Lambert-Eaton miyastenik sendromu (LEMS) ile en sık ilişkilendirilen akciğer kanseri türüdür.
Hastada tarif edilen proksimal kas güçsüzlüğü ve istemli kontraksiyon sonrası reflekslerin canlanması (fasilitasyon), presinaptik voltaj kapılı kalsiyum kanallarına karşı antikorların oluştuğu Lambert-Eaton Miyastenik Sendromu (LEMS) için karakteristiktir. LEMS, en sık küçük hücreli akciğer karsinomunun (KHAK) paraneoplastik bir göstergesi olarak karşımıza çıkar.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları analiz et.
Proksimal kas güçsüzlüğü, ağız kuruluğu (otonomik bulgu) ve egzersizle reflekslerin canlanması (post-egzersiz fasilitasyon) saptandı.
Bu bulgular tipik olarak Lambert-Eaton Miyastenik Sendromu'nu (LEMS) işaret eder.
2
LEMS ile akciğer kanseri ilişkisini kur.
LEMS hastalarının yaklaşık %50-60'ında altta yatan bir malignite bulunur.
LEMS ile en sık ilişkili malignite küçük hücreli akciğer karsinomudur (SCLC).

Anahtar Kavram

Lambert-Eaton Miyastenik Sendromu (LEMS) ve Küçük Hücreli Akciğer Karsinomu İlişkisi

Daha Fazla Pratik

Küçük hücreli akciğer karsinomunda görülen diğer önemli paraneoplastik sendromları (SIADH ve ektopik ACTH/Cushing sendromu) gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 12Soru

6262 yaşında erkek hasta, 45 paket-yıl45 \text{ paket-yıl} sigara öyküsü ile son 33 aydır artan öksürük ve kilo kaybı nedeniyle başvuruyor. Çekilen toraks BT'de sol akciğer alt lobda 4.2 cm4.2 \text{ cm} boyutunda kitle saptanıyor. PET-CT incelemesinde primer kitlede ve sağ paratrakeal lenf nodunda artmış FDG tutulumu izleniyor. Yapılan EBUS-TBNA ile sağ paratrakeal lenf nodundan alınan biyopsi örneği 'adenokarsinom' ile uyumlu geliyor. Uzak metastazı bulunmayan bu hasta için en uygun tedavi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Eş zamanlı kemoradyoterapi

Cevap

Küçük hücreli dışı akciğer kanserinde karşı taraf (kontralateral) mediastinal lenf nodu tutulumu (N3) inoperabilite kriteridir ve bu hastalarda en uygun küratif yaklaşım eş zamanlı kemoradyoterapidir.
Hastada saptanan sol taraflı kitleye eşlik eden sağ paratrakeal (kontralateral mediastinal) lenf nodu tutulumu, TNM 8. evreleme sistemine göre N3 olarak sınıflandırılır. T2bN3M0 evresi (Evre IIIB), lokal ileri evre bir hastalık olup cerrahi rezeksiyonun yeri yoktur. Bu hastalarda standart küratif yaklaşım, radyoterapi ile kemoterapinin eş zamanlı olarak uygulandığı protokollerdir.

Adım Adım Çözüm

1
TNM evrelemesi için T kategorisini belirle.
4.2 cm4.2 \text{ cm} boyutundaki kitle T2b kategorisine girer.
TNM 8'e göre >4 cm>4 \text{ cm} ile 5 cm\leq 5 \text{ cm} arası kitleler T2b'dir.
2
N kategorisini lenf nodu lokasyonuna göre belirle.
Sağ paratrakeal lenf nodu tutulumu (sol taraf yerleşimli kitle için kontralateral mediastinal nod) N3 kategorisindedir.
Kontralateral mediastinal, kontralateral hiler veya supraklaviküler lenf nodu tutulumu N3 olarak tanımlanır.
3
T, N ve M verilerini birleştirerek evreyi saptan.
T2bN3M0 kombinasyonu Evre IIIB olarak sınıflandırılır.
N3 hastalığı olan tüm KHDAK vakaları (uzak metastaz yoksa) en az Evre IIIB'dir.
4
Evreye uygun tedavi algoritmasını seç.
Evre IIIB KHDAK için standart tedavi eş zamanlı kemoradyoterapidir.
N3 tutulumu olan hastalar cerrahi şansını kaybetmiş kabul edilir ancak küratif amaçlı kombine tedaviye adaydırlar.

Anahtar Kavram

N3 lenf nodu tutulumu (kontralateral mediastinal/hiler veya supraklaviküler) KHDAK'de kesin inoperabilite kriteridir.

Daha Fazla Pratik

N3 tutulumu ile T4 (aynı tarafta farklı lobda nodül) arasındaki evreleme ve cerrahi yaklaşım farklarını gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 13Soru

64 yaşında erkek hasta, 40 paket-yıl40 \text{ paket-yıl} sigara öyküsü mevcuttur. Rutin kontrolünde saptanan 2.6 cm2.6 \text{ cm}'lik sağ üst lob periferik yerleşimli kitlesi için yapılan tetkiklerinde PET-BT'de kitlede patolojik tutulum izlenirken mediastinal lenf nodlarında tutulum saptanmamıştır (N0N0). Tarama amaçlı yapılan kranial MR'da sağ frontal lobda 1.2 cm1.2 \text{ cm}'lik, tekil, metastaz ile uyumlu lezyon saptanmıştır. Diğer sistem taramaları normal olan bu hasta için en uygun TNM (8. edisyon) evresi ve tedavi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Evre IVA; Beyindeki metastatik lezyona yönelik lokal tedavi (cerrahi veya stereotaktik radyocerrahi) sonrası akciğerdeki kitleye yönelik cerrahi rezeksiyon ve mediastinal lenf nodu diseksiyonu

Cevap

Evre IVA; Beyindeki metastatik lezyona yönelik lokal tedavi (cerrahi veya stereotaktik radyocerrahi) sonrası akciğerdeki kitleye yönelik cerrahi rezeksiyon ve mediastinal lenf nodu diseksiyonu
Akciğer kanserinde TNM 8. edisyon güncel evrelemesine göre; tek bir organda saptanan tekil ekstratorasik metastaz M1b olarak tanımlanır ve bu durum Evre IVA kategorisine girer. Eğer primer kitle rezektabl ise (bu vakada T1c) ve lenf nodu tutulumu yoksa (N0), hem beyindeki lezyona (cerrahi veya SRS) hem de akciğerdeki primer kitleye yönelik küratif amaçlı cerrahi rezeksiyon standart yaklaşımdır.

Adım Adım Çözüm

1
TNM bileşenlerini belirle
Kitle 2.6 cm2.6 \text{ cm} (T1c), lenf nodu tutulumu yok (N0), tekil beyin metastazı (M1b)
Evreleme için tüm bileşenlerin netleştirilmesi gerekir.
2
TNM 8. edisyona göre evreyi belirle
T1cN0M1b birleşimi Evre IVA olarak adlandırılır
M1b (tekil ekstratorasik metastaz) 8. edisyonda Evre IVA kapsamına alınmıştır.
3
Oligometastatik hastalık için tedavi algoritmasını uygula
Uygun performansa sahip, tekil metastazlı ve primer odağı kontrol edilebilir hastalarda her iki odağa yönelik lokal küratif tedavi planlanır
Bu yaklaşım sağkalımı palyatif tedavilere göre belirgin şekilde artırır.

Anahtar Kavram

TNM 8. Edisyonda M1b Tanımı ve Oligometastatik Hastalık Yönetimi

Daha Fazla Pratik

TNM 8. edisyondaki T kategorisi değişikliklerini (özellikle 1 cm'lik artışlarla değişen T1a-c, T2a-b) tekrar gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 14Soru

Öksürük ve nefes darlığı yakınmalarıyla başvuran 5858 yaşındaki erkek hastada çekilen toraks tomografisinde sağ akciğer santral yerleşimli 4 cm4 \text{ cm} kitle ve ipsilateral hiler lenfadenopati saptanmıştır. Yapılan bronkoskopik biyopsi sonucu "Küçük hücreli akciğer karsinomu" olarak raporlanan bu hastada, aşağıdakilerden hangisinin varlığı hastalığın "Yaygın Evre" (Extensive stage) olarak sınıflandırılmasına neden olur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Malign plevral efüzyon varlığı

Cevap

Malign plevral efüzyon varlığı
Küçük hücreli akciğer kanserinde (KHAK), hastalığın yaygın evre (extensive stage) kabul edilmesi için tümörün tek bir radyoterapi alanına sığmayacak şekilde yayılmış olması gerekir. Malign plevral efüzyon, karşı taraf hiler veya supraklaviküler lenf nodu tutulumu ve uzak organ metastazları yaygın evre kriterleridir. Malign plevral efüzyon, plevral boşluğa tümör yayılımını gösterdiği için hastalık tek bir hemitoraksla sınırlı olsa bile sistemik bir durum olarak kabul edilir ve yaygın evre olarak sınıflandırılır.

Adım Adım Çözüm

1
Histolojik tanıyı ve evreleme sistemini belirle
Tanı Küçük Hücreli Akciğer Kanseri (KHAK); evreleme için VALSG (Veterans Administration Lung Study Group) sınıflaması kullanılır.
KHAK'da tedavi yaklaşımı Sınırlı ve Yaygın evre ayrımına dayanır.
2
Sınırlı evre kriterlerini değerlendir
Hastalık tek bir hemitoraksta ve buna komşu lenf nodlarında (ipsilateral hiler, mediastinal, supraklaviküler) sınırlıysa ve tek bir radyoterapi alanına giriyorsa sınırlıdır.
Sınırlı evrede küratif amaçlı kemoradyoterapi hedeflenir.
3
Yaygın evre kriterlerini kontrol et
Karşı taraf lenf nodları (N3), uzak organ metastazları (M1) veya malign plevral/perikardiyal efüzyon varlığı yaygın evredir.
Yaygın evrede ana tedavi modalitesi sistemik kemoterapidir.

Anahtar Kavram

Küçük Hücreli Akciğer Kanseri Evrelemesi
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 15Soru

58 yaşında erkek hasta, rutin sağlık kontrolü sırasında çekilen akciğer grafisinde sağ üst zonunda şüpheli görünüm saptanması üzerine toraks BT ile değerlendiriliyor. BT incelemesinde sağ akciğer üst lobda periferik yerleşimli, en geniş yerinde 4.5 cm4.5\text{ cm} çapında ölçülen kitle ve aynı lob içerisinde kitleden bağımsız, 1.5 cm1.5\text{ cm} çapında solid bir nodül izleniyor. Mediastinal ve hiler patolojik boyutta lenf nodu saptanmayan, PET-BT'de ise uzak metastaz lehine bulgu izlenmeyen bu hasta için TNM 8. edisyona göre en olası evreleme aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: T3 N0 M0

Cevap

TNM 8. edisyon kriterlerine göre primer tümör ile aynı lobda bulunan ayrı tümör nodülleri T3 olarak evrelendirildiğinden doğru yanıt T3 N0 M0'dır.
TNM 8. edisyon evreleme sistemine göre, primer tümörün boyutu ne olursa olsun, aynı lob içerisinde primer tümörden bağımsız bir veya birden fazla nodülün varlığı T3 olarak sınıflandırılır. Bu vakada 4.5 cm4.5\text{ cm}'lik bir kitle (T2bT2b) olmasına rağmen, aynı lobdaki ek nodül nedeniyle evre T3'e çıkmaktadır. Lenf nodu tutulumu ve metastaz saptanmadığı için tam evre T3 N0 M0 şeklindedir.

Adım Adım Çözüm

1
Primer kitle boyutunu ve lokalizasyonunu belirle.
Sağ üst lobda 4.5 cm4.5\text{ cm} kitle (boyutuna göre tek başına T2b).
TNM evrelemesinin ilk adımı primer tümörün özelliklerini saptamaktır.
2
Ek nodül varlığını ve konumunu değerlendir.
Aynı lobda (sağ üst lob) 1.5 cm1.5\text{ cm}'lik ikinci bir nodül mevcut.
Satellite (uydu) nodüllerin konumu T evresini doğrudan etkiler.
3
TNM 8. edisyon kurallarına göre nodülün T evresine katkısını saptan.
Aynı lobdaki nodül T3 kriteridir.
Aynı lobda ayrı nodül = T3; farklı ipsilateral lobda nodül = T4; karşı akciğerde nodül = M1a.
4
Lenf nodu (N) ve uzak metastaz (M) durumunu ekle.
N0 ve M0 (klinik ve radyolojik olarak saptanmamış).
Evreleme tüm bileşenlerin (T, N, M) birleşimiyle tamamlanır.

Anahtar Kavram

Akciğer kanserinde TNM 8. edisyona göre aynı lobda bulunan ek tümör nodülleri T3 evresini belirler.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 16Soru

6565 yaşında erkek hasta, 5050 paket-yıl sigara öyküsü mevcut olup son 22 aydır ilerleyen nefes darlığı ve kanlı balgam şikayeti ile başvuruyor. Yapılan toraks BT incelemesinde sağ akciğer üst lobda 4.5 cm4.5 \text{ cm} çapında kitle ve sol paratrakeal bölgede 2 cm2 \text{ cm} çapında lenfadenopati (LAP) saptanıyor. Yapılan EBUS-TBİA (Endobronşiyal USG eşliğinde transbronşiyal iğne aspirasyonu) ile sol paratrakeal lenf nodundan alınan biyopsi adenokarsinom metastazı olarak raporlanıyor. Uzak organ metastazı saptanmayan bu hasta için en uygun klinik evreleme ve yönetim stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Evre IIIB - Eş zamanlı kemoradyoterapi

Cevap

Hastanın klinik evresinin IIIB olduğu ve yönetim stratejisinin eş zamanlı kemoradyoterapi olması gerektiğini belirten seçenek doğrudur.
Doğru yanıt olan seçenek, hastanın hem anatomik evresini (T2bN3M0 -> IIIB) hem de bu evreye uygun olan küratif amaçlı eş zamanlı kemoradyoterapi yaklaşımını doğru şekilde eşleştirmiştir. N3 tutulumu (bu vakada sol paratrakeal nodül), primer tümör sağda olduğu için kontralateral tutulumdur ve cerrahiyi engeller.

Adım Adım Çözüm

1
Primer tümörün T evresini belirle.
4.5 cm4.5 \text{ cm} kitle T2b (4 cm < T ≤ 5 cm) olarak sınıflanır.
TNM 8. edisyona göre boyut bazlı evreleme kuralıdır.
2
Lenf nodu tutulumunun N evresini belirle.
Sağ akciğerdeki primer tümör için sol (karşı taraf) paratrakeal lenf nodu tutulumu N3 olarak sınıflanır.
Kontralateral mediastinal, kontralateral hiler veya supraklaviküler tutulumlar N3'tür.
3
T, N ve M verilerini birleştirerek genel evreyi bul.
T2b, N3, M0 bulguları hastayı Evre IIIB grubuna sokar.
N3 tutulumu olan T1-T2 tümörler Evre IIIB kapsamında yer alır.
4
Evreye göre operabilite ve tedavi kararını ver.
N3 tutulumu cerrahi kontrendikasyonudur; standart tedavi kemoradyoterapidir.
NSCLC (Küçük Hücreli Dışı Akciğer Kanseri) yönetiminde N3 hastalar inoperabl kabul edilir.

Anahtar Kavram

Küçük hücreli dışı akciğer kanserinde (NSCLC) N3 (karşı taraf mediastinal/hiler veya supraklaviküler) lenf nodu tutulumu, hastayı Evre IIIB yapar ve bu cerrahi rezeksiyon için kesin bir kontrendikasyondur.

Daha Fazla Pratik

N2 ve N3 lenf nodu istasyonlarının ayrımını ve mediastinal lenf nodu haritasını tekrar gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 17Soru

6060 yaşında kadın hasta, rutin kontrol amacıyla çekilen akciğer grafisinde saptanan bir nodül nedeniyle değerlendiriliyor. Yaşamı boyunca hiç sigara kullanmadığı öğrenilen hastanın toraks BT incelemesinde sol akciğer periferinde 3 cm3 \text{ cm} çapında, spiküle konturlu bir kitle izleniyor. Yapılan transtorasik iğne biyopsisi malignite ile uyumlu geliyor.

Bu klinik tabloda en olası histolojik tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Adenokarsinom

Cevap

Adenokarsinom
Adenokarsinom, günümüzde akciğer kanserlerinin en sık görülen histolojik tipidir. Özellikle sigara içmeyen bireylerde, kadınlarda ve akciğerin periferik kesimlerinde yerleşen kitlelerde ilk sırada akla gelmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın demografik verilerini ve sigara öyküsünü değerlendiriniz.
Hasta hiç sigara içmemiş bir kadındır.
Sigara içmeyenlerde ve kadınlarda görülen akciğer kanserlerinin epidemiyolojik özellikleri tanıda yol göstericidir.
2
Kitlenin akciğerdeki yerleşim yerini analiz ediniz.
Kitle akciğerin periferik (dış) kesiminde yerleşmiştir.
Histolojik tiplerin akciğerdeki anatomik yerleşimi (santral vs periferik) ayırıcı tanıda kritiktir.
3
Epidemiyolojik verilerle radyolojik bulguları birleştirerek en olası tanıyı belirleyiniz.
Tanı Adenokarsinom olarak belirlenir.
Adenokarsinom, sigara içmeyenlerde en sık görülen ve tipik olarak periferik yerleşim gösteren akciğer kanseri tipidir.

Anahtar Kavram

Akciğer kanseri histolojik tiplerinin epidemiyolojik ve anatomik özellikleri
Tahmini Süre:45s
Soru 18Soru

62 yaşında, 45 paket/yıl45\text{ paket/yıl} sigara öyküsü olan erkek hastanın hiler yerleşimli kitlesinden yapılan biyopsi sonucu beklenirken; laboratuvar tetkiklerinde serum kalsiyum düzeyinin 12.8 mg/dL12.8\text{ mg/dL} olduğu ve bu durumun paratiroid hormon ilişkili protein (PTHrPPTHrP) artışına bağlı geliştiği saptanıyor. Bu klinik tablo dikkate alındığında, hastada en olası histolojik tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yassı hücreli (skuamöz) karsinom

Cevap

Yassı hücreli (skuamöz) karsinom
Yassı hücreli (skuamöz) karsinom, santral yerleşimli olması ve paratiroid hormon ilişkili protein (PTHrPPTHrP) salgılayarak hiperkalsemiye neden olmasıyla bilinen klasik bir tümör tipidir.

Adım Adım Çözüm

1
Laboratuvar bulgularındaki hiperkalseminin nedenini analiz et.
Hiperkalsemi PTHrPPTHrP (paratiroid hormon ilişkili protein) artışına bağlıdır.
Bu durum, maligniteye bağlı gelişen humoral hiperkalseminin en sık nedenidir.
2
Akciğer kanseri histolojik tipleri ile paraneoplastik sendromlar arasındaki ilişkiyi kur.
PTHrPPTHrP üretimi en sık yassı hücreli (skuamöz) karsinomda görülür.
Yassı hücreli karsinom, skuamöz diferansiyasyon gösteren ve hiler yerleşimi seven bir tümördür.
3
Vaka verileriyle (yaş, sigara, hiler kitle) sonucu doğrula.
Tüm veriler yassı hücreli karsinom tanısını desteklemektedir.
Sigara içen erkeklerde santral yerleşimli kitle ve hiperkalsemi klasik bir vaka sunumudur.

Anahtar Kavram

Akciğerin yassı hücreli karsinomu, paratiroid hormon ilişkili protein (PTHrP) salgılayarak 'Humoral Malignite Hiperkalsemisi' tablosuna en sık neden olan akciğer kanseri tipidir.
Tahmini Süre:45s
Soru 19Soru

Uzun süredir ağır sigara kullanım öyküsü olan 60 yaşındaki erkek hasta, son bir haftadır belirginleşen halsizlik, iştahsızlık ve kafa karışıklığı şikayetleriyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenesinde patolojik bulgu saptanmayan hastanın laboratuvar incelemesinde serum sodyum düzeyi 122 mEq/L122\text{ mEq/L} (N: 135145 mEq/L135-145\text{ mEq/L}) olarak bulunuyor. Çekilen akciğer grafisinde sağ hiler bölgede santral yerleşimli bir kitle izlenen bu hastada en olası histopatolojik tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Küçük hücreli karsinom

Cevap

Küçük hücreli karsinom
Hastadaki derin hiponatremi (Na<135 mEq/LNa < 135\text{ mEq/L}) ve santral kitle bulguları, ektopik olarak antidiüretik hormon (ADH) salgılanmasına bağlı gelişen Uygunsuz ADH Sendromu'na (SIADH) işaret eder. Bu tablo, akciğer maligniteleri arasında en sık ve en tipik olarak küçük hücreli karsinomda izlenir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik ve laboratuvar bulgularını analiz edin.
Hastada santral yerleşimli akciğer kitlesi ve derin hiponatremi (122 mEq/L122\text{ mEq/L}) saptanmıştır.
Bu tablo, akciğer kanserlerinde görülen paraneoplastik bir durum olan Uygunsuz ADH Sendromu'nu (SIADH) düşündürür.
2
Tümör tipi ile paraneoplastik sendrom arasındaki ilişkiyi kurun.
SIADH, en karakteristik olarak küçük hücreli akciğer kanserinde (KHAK) görülür.
Küçük hücreli karsinom nöroendokrin kökenli bir tümördür ve hormon salgılama potansiyeli yüksektir.

Anahtar Kavram

Küçük hücreli akciğer karsinomu (KHAK) ve Uygunsuz ADH Sendromu (SIADH) birlikteliği.
Tahmini Süre:45s
Soru 20Soru

64 yaşında erkek hasta, iki aydır devam eden öksürük ve 5 kg5 \text{ kg} zayıflama şikayetleriyle başvuruyor. Hastanın özgeçmişinde 45 paket-yıl45 \text{ paket-yıl} sigara öyküsü mevcuttur. Çekilen toraks BT tetkikinde sağ akciğer üst lobda plevraya invazyon göstermeyen 4 cm4 \text{ cm} çapında kitle ve aynı lob içerisinde bu kitleden bağımsız 1.5 cm1.5 \text{ cm} çapında ikinci bir nodül izleniyor. Mediastinal pencerede sağ hiler bölgede 1.5 cm1.5 \text{ cm} ve sol alt paratrakeal bölgede 1.2 cm1.2 \text{ cm} çapında lenf nodları saptanıyor. Yapılan endobronşiyal ultrasonografi (EBUS) eşliğinde sol alt paratrakeal lenf nodundan alınan biyopsi örneği 'metastatik karsinom' ile uyumlu bulunuyor. Uzak metastaz saptanmayan hastanın TNM evresi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: T3N3, Evre IIIC

Cevap

Hastanın TNM evresi T3N3, Evre IIIC'dir.
Vakadaki bulgular TNM 8. baskı kriterlerine göre değerlendirildiğinde; aynı lobdaki satellit nodül tümörü T3 yapar. Sağ hiler tutulum N1 olsa da, EBUS ile kanıtlanan sol (kontralateral) paratrakeal tutulum evreyi N3'e taşır. T3N3M0 birlikteliği ise güncel evreleme tablosunda Evre IIIC olarak yer alır.

Adım Adım Çözüm

1
T (tümör) evresinin belirlenmesi
T3
Primer tümörün 4 cm4 \text{ cm} olması başlangıçta T2a düşündürse de, aynı lob içerisinde kitleden ayrı ikinci bir tümör nodülünün (satellit nodül) bulunması TNM 8'e göre T3 kriteridir.
2
N (lenf nodu) evresinin belirlenmesi
N3
Sağ taraflı bir akciğer kanserinde karşı taraf (sol) mediastinal (paratrakeal) lenf nodu tutulumu, kontralateral mediastinal tutulum olduğu için N3 olarak evrelenir.
3
Grup evrelemesinin (Stage) yapılması
Evre IIIC
TNM 8. baskı tablosuna göre T3N3M0 kombinasyonu Stage IIIC (Evre IIIC) kategorisinde yer almaktadır.

Anahtar Kavram

Akciğer kanserinde satellit nodül yerleşimi (aynı lob vs. farklı lob) ve lenf nodu istasyonlarının (ipsilateral vs. kontralateral) TNM 8 evrelemesi üzerindeki etkisi.

Daha Fazla Pratik

Akciğer kanserinde TNM 8 ile gelen T3 ve T4 kitle boyutu sınırlarını (5 cm5 \text{ cm} ve 7 cm7 \text{ cm}) ve plevral efüzyonun evreleme üzerindeki (M1a) etkisini tekrar ediniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Sayfa 1 / 3Sonraki
Akciğer Maligniteleri Alıştırma Soruları — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı | Examkin