Nefrotik Sendrom

43 soru

Soru 1Soru

1111 yaşında bir erkek çocuk, son iki haftadır giderek artan yaygın vücut şişliği ve idrar miktarında azalma yakınmasıyla getirilmiştir. Fizik muayenesinde preti-bial 3+3+ gode bırakan ödem ve asit saptanmıştır. Yapılan laboratuvar ve klinik değerlendirme sonuçları aşağıdadır:

TetkikSonuç
Kan Basıncı135/95 mmHg135/95 \text{ mmHg} (>95> 95. persentil)
Serum Albümin1,5 g/dL1,5 \text{ g/dL}
Total Kolesterol440 mg/dL440 \text{ mg/dL}
İdrar Çubuğu4+4+ protein
İdrar Mikroskopisi2525 eritrosit/HPF

Bu hasta için en olası ön tanı ve bir sonraki en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Fokal segmental glomeruloskleroz - Böbrek biyopsisi yapılması

Cevap

En olası ön tanı fokal segmental glomeruloskleroz olup, hastadaki atipik bulgular nedeniyle tedavi öncesi böbrek biyopsisi yapılmalıdır.
Hastanın 1111 yaşında olması, kan basıncının persentil değerinin üzerinde seyretmesi (135/95 mmHg135/95 \text{ mmHg}) ve mikroskobik hematürisinin bulunması pediatrik nefrotik sendrom için 'atipik' özelliklerdir. Bu bulgular, çocukluk çağının en sık nedeni olan minimal değişim hastalığından uzaklaştırıp, fokal segmental glomeruloskleroz (FSGS) gibi steroid direncine daha meyilli patolojileri düşündürür. Standart yaklaşım, bu tür atipik vakalarda steroid tedavisine başlamadan önce böbrek biyopsisi ile kesin histolojik tanının konulmasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik ve laboratuvar bulguları sınıflandır.
Nefrotik düzeyde proteinüri, ağır hipoalbüminemi, ödem ve hiperlipidemi mevcuttur (Nefrotik Sendrom).
Hastanın temel klinik sendromunu tanımlamak için.
2
Atipik bulguların (yaş, hipertansiyon, hematüri) varlığını kontrol et.
Hastanın yaşının 1010'un üzerinde olması, persistan hipertansiyon ve mikroskobik hematüri atipik bulgulardır.
Minimal Değişim Hastalığı (MDH) dışı olasılıkları ve biyopsi gerekliliğini belirlemek için.
3
Pediatrik nefrotik sendromda biyopsi endikasyonlarını değerlendir.
MDH'de yaş genellikle 262-6 arasıdır; hipertansiyon ve hematüri nadirdir. Bu hastadaki bulgular steroid öncesi biyopsi gerektiren gruptadır.
En uygun yönetim stratejisini seçmek için.

Anahtar Kavram

Pediatrik nefrotik sendromda atipik özelliklerin (yaş >10> 10 veya <1< 1, gross hematüri, hipertansiyon, renal yetmezlik, düşük kompleman) varlığı steroid tedavisine başlamadan önce böbrek biyopsisi yapılmasını gerektirir.

Alternatif Yöntem

Biyopsi endikasyonlarını anımsamak için 'Yaş (<1,>10<1, >10), Hematüri (Makroskobik), HT, Düşük Kompleman ve Renal Yetmezlik' kuralı kullanılabilir.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 2Soru

Dokuz yaşında erkek hasta, yaklaşık üç haftadır devam eden vücutta yaygın şişlik şikayetiyle nefroloji polikliniğine getiriliyor. Takibinde nefrotik sendrom tanısı alan hastanın tedavisi düzenleniyor. Ancak izlemde ani başlayan sol yan ağrısı ve idrar renginde koyulaşma (çay rengi) şikayeti gelişiyor. Yapılan fizik muayenede sol kostovertebral açı hassasiyeti ve sol skrotumda yeni gelişen bir şişlik (varikosel) saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde serum albümin düzeyi 1.6 g/dL olarak ölçülüyor.

Bu hastadaki akut klinik tabloyu en iyi açıklayan patoloji aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Renal ven trombozu

Cevap

Renal ven trombozu
Doğru cevap Renal ven trombozudur. Nefrotik sendrom, idrarla antitrombin III gibi antikoagülan faktörlerin kaybı ve karaciğerden fibrinojen sentezinin artması nedeniyle ciddi bir hiperkoagübilite durumudur. Renal ven trombozu bu hastalarda görülen önemli bir komplikasyondur. Klinik olarak ani başlayan yan ağrısı, makroskopik hematüri ve böbrek fonksiyonlarında bozulma ile karakterizedir. Özellikle sol renal ven trombozunda, sol gonadal venin (testiküler ven) drenajının bozulması sonucu sol taraflı varikosel gelişimi tipiktir. Sorudaki 'sol skrotumda yeni gelişen şişlik' ipucu, tanıyı doğrudan sol renal ven trombozuna yönlendirir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu analiz et
Nefrotik sendromlu (yaygın ödem, düşük albümin) bir çocukta ani gelişen yan ağrısı, hematüri ve sol varikosel var.
Mevcut bulgular standart bir nefrotik sendrom seyrinden sapmayı ve bir komplikasyonu işaret etmektedir.
2
Sol varikosel ile renal patoloji ilişkisini kur
Sol gonadal ven (testiküler ven), sol renal vene dökülür. Sol renal vende oluşan bir tıkanıklık (tromboz), geriye doğru basınç artışıyla sol tarafta varikosel oluşturur.
Anatomi bilgisi, patolojinin lokalizasyonunu saptamak için kritiktir.
3
Nefrotik sendrom fizyolojisi ile ilişkilendir
Nefrotik sendromda idrarla antitrombin III kaybı, fibrinojen artışı ve trombosit agregasyonu nedeniyle hiperkoagübilite (pıhtılaşmaya eğilim) görülür.
Bu durum hastayı venöz trombozlara, özellikle de renal ven trombozuna yatkın hale getirir.
4
Ayırıcı tanıyı tamamla
Yan ağrısı, hematüri ve varikosel üçlüsü renal ven trombozu için patognomoniktir.
Diğer seçenekler (enfeksiyon, tümör) bu spesifik anatomik bulguyu (varikosel) açıklayamaz.

Anahtar Kavram

Nefrotik sendromda hiperkoagübilite ve renal ven trombozu komplikasyonu
Soru 3Soru

Steroid dirençli nefrotik sendrom (fokal segmental glomerüloskleroz) tanısıyla izlenen 88 yaşındaki erkek hasta, ani başlayan sol yan ağrısı ve idrarda renk koyulaşması şikayetleriyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde sol kostovertebral açı duyarlılığı ve sol skrotumda yeni gelişen varikosel saptanıyor. Yapılan laboratuvar incelemesinde proteinürinin bazal değerlerine göre belirgin arttığı ve idrar sedimentinde bol her sahada eritrosit olduğu görülüyor.

Bu hastada ön tanıyı desteklemek için saptanması beklenen diğer laboratuvar bulgusu aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Trombosit sayısında azalma

Cevap

Trombosit sayısında azalma (trombositopeni), renal ven trombozu gelişen nefrotik sendromlu hastalarda trombüs içi tüketim nedeniyle görülen önemli bir laboratuvar bulgusudur.
Nefrotik sendromlu hastalarda hiperkoagülabilite sonucu en sık görülen tromboembolik komplikasyonlardan biri renal ven trombozudur (RVT). Sol renal ven trombozu, anatomik komşuluk nedeniyle sol gonadal venin boşalmasını engelleyerek ani varikosele yol açar. RVT kliniğinde akut böbrek yetmezliği bulguları, hematüri ve trombüs oluşumu sırasında trombositlerin harcanmasına bağlı olarak trombositopeni (trombosit sayısında azalma) izlenir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu analiz et
Nefrotik sendrom tanısı olan bir çocukta ani yan ağrısı, hematüri ve sol taraflı yeni gelişen varikosel saptanmıştır.
Sol renal venin tıkanması, sol gonadal venin drenajını bozarak ani varikosele yol açar; bu durum renal ven trombozu (RVT) için spesifiktir.
2
Komplikasyonun fizyopatolojisini değerlendir
Nefrotik sendromda antitrombin III kaybı ve prokoagülan artışı hiperkoagülabiliten sorumludur.
RVT geliştiğinde parankimal hasar ve vasküler tıkanıklık hematüriye, trombüs oluşumu ise platelet tüketimine neden olur.
3
Laboratuvar bulgularını eşleştir
RVT tanısında trombositopeni ve LDH yüksekliği beklenen bulgulardır.
Trombosit sayısındaki azalma, akut trombotik sürecin sistemik bir yansımasıdır.

Anahtar Kavram

Nefrotik sendromda hiperkoagülabiliteye bağlı gelişen renal ven trombozu, sol tarafta varikosel ve sistemik olarak trombositopeni ile prezente olabilir.
Soru 4Soru

66 yaşında bir erkek çocuk, yaklaşık 1010 gündür devam eden göz kapaklarında şişlik ve karında büyüme şikayetiyle polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenesinde kan basıncı 95/6595/65 mmHg, yaygın pretibial ödem ve asit saptanıyor.

Hastanın laboratuvar sonuçları aşağıdadır:

TetkikSonuç
Tam İdrar TetkikiProtein 4+4+, Mikroskopi: 121-2 eritrosit/sahada
Serum Albümin2,02,0 g/dL
Total Kolesterol410410 mg/dL
Serum C3C3 Düzeyi110110 mg/dL (Normal: 8016080-160)
Serum Kreatinin0,50,5 mg/dL

Bu klinik tabloya göre, hastanın yönetimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi en uygun yaklaşımdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Olası Minimal Değişim Hastalığı düşünülerek oral prednizolon tedavisi başlanması

Cevap

Olası Minimal Değişim Hastalığı düşünülerek oral prednizolon tedavisi başlanması
Çocukluk çağında nefrotik sendromun %85-90 oranında en sık nedeni Minimal Değişim Hastalığıdır. Hastada hipertansiyonun olmaması, böbrek fonksiyonlarının normal olması ve özellikle kompleman (C3C3) düzeyinin normal bulunması bu tanıyı güçlü şekilde destekler. Uluslararası protokoller uyarınca, bu yaş grubunda atipik bir klinik bulgu yoksa (belirgin hematüri, düşük C3C3, hipertansiyon gibi), böbrek biyopsisi yapmadan önce oral prednizolon tedavisine başlanması standart yaklaşımdır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik ve laboratuvar bulgularının analizi
Ödem, masif proteinüri (4+4+), hipoalbüminemi (2,02,0 g/dL) ve hiperlipidemi (410410 mg/dL) varlığı nefrotik sendrom tanısını koydurur.
Tanı kriterlerini doğrulamak.
2
Ayırıcı tanı için ek bulguların değerlendirilmesi
Hastanın yaşının 66 olması, kan basıncının normal olması ve serum C3C3 düzeyinin normal bulunması en olası tanının Minimal Değişim Hastalığı (MDH) olduğunu gösterir.
Atipik bulgu (hematüri, hipertansiyon, düşük kompleman) yokluğunu teyit etmek.
3
Tedavi stratejisinin belirlenmesi
MDH çocuklarda en sık nedendir ve ilk basamak tedavi oral steroid (prednizolon) uygulamasıdır.
Ampirik steroid tedavisine yanıtın yüksek olması nedeniyle biyopsi öncesi tedaviye başlamak.

Anahtar Kavram

Çocuklarda nefrotik sendromun en sık nedeni olan Minimal Değişim Hastalığı'nda (MDH) ampirik steroid tedavisi.

Daha Fazla Pratik

Steroid tedavisine rağmen 4 haftalık süreçte remisyon sağlanamayan (steroid dirençli) hastalarda bir sonraki basamağın böbrek biyopsisi olduğunu hatırlayınız.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 5Soru

66 yaşında bir erkek çocuk, vücudunda yaklaşık iki haftadır giderek artan yaygın şişlik şikayetiyle polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenesinde pretiyal bölgede ve karında belirgin gode bırakan ödem (anasarka) saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde; idrarda 4+4+ proteinüri (150 mg/m2/saat150\text{ mg/m}^2/\text{saat}), serum albümin 1.6 g/dL1.6\text{ g/dL} ve total kolesterol 420 mg/dL420\text{ mg/dL} saptanarak nefrotik sendrom tanısı konuluyor.

Bu hastada idrarla protein kaybı mekanizmasına bağlı gelişen sekonder değişikliklerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Tiroksin bağlayıcı globulin (TBG) kaybı nedeniyle hem total hem de serbest T4 düzeylerinde belirgin düşüş ve klinik hipotiroidi gelişir.

Cevap

Tiroksin bağlayıcı globulin (TBG) kaybına bağlı olarak total T4 düzeyi düşerken, serbest T4 düzeyinin normal kalması ve klinik hipotiroidi beklenmemesi doğru bilgidir; bu nedenle hem total hem de serbest T4'ün düştüğünü ve klinik hipotiroidi geliştiğini savunan seçenek yanlıştır.
Nefrotik sendromda glomerüler filtrasyon bariyerindeki hasar nedeniyle molekül ağırlığı düşük olan Tiroksin Bağlayıcı Globulin (TBG) idrarla kaybedilir. Bu durum serumda 'Total T4' düzeyinin düşük ölçülmesine neden olur. Ancak, serbest T4 (fT4) düzeyi ve TSH seviyeleri genellikle normal sınırlarda kalır ve hastalar klinik olarak eutiroiddir. Bu nedenle hem total hem de serbest T4'ün belirgin azaldığını ve klinik hipotiroidi geliştiğini belirten ifade patofizyolojik olarak yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu analiz et.
Hasta masif proteinüri, hipoalbüminemi ve ödem ile tipik bir nefrotik sendrom tablosundadır.
Tanıyı netleştirmek ve beklenen patofizyolojik süreçleri belirlemek için gereklidir.
2
Bazal membran geçirgenlik artışının proteinler üzerindeki etkisini değerlendir.
Sadece albüminin değil, AT-III, transferrin, TBG, Vitamin D bağlayıcı protein ve Faktör B gibi diğer taşıyıcı ve düzenleyici proteinlerin de idrarla kaybedildiği belirlenir.
Nefrotik sendromun multisistemik komplikasyonlarını anlamak için bu mekanizma kritiktir.
3
Tiroid hormon metabolizmasını taşıyıcı protein kaybı bağlamında incele.
TBG kaybı plazmadaki total T4 havuzunu azaltır, ancak homeostatik mekanizmalar serbest (biyolojik olarak aktif) T4 düzeyini ve TSH'ı normal sınırlarda tutar.
Total ve serbest hormon düzeyleri arasındaki ayrım, klinik hipotiroidi tanısı için belirleyicidir.

Anahtar Kavram

Nefrotik Sendromda İdrarla Spesifik Protein Kaybına Bağlı Sekonder Laboratuvar Değişiklikleri
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 6Soru

44 yaşında bir erkek çocuk, yaklaşık bir haftadır devam eden göz kapaklarında şişlik ve karın şişliği şikayetiyle polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenede yaygın pretibial ödem ve asit saptanıyor. Laboratuvar bulguları aşağıdadır:

İncelemeSonuç
Serum Albümin1.81.8 g/dL
Total Kolesterol380380 mg/dL
Tam İdrar (Protein)4+4+
Tam İdrar (Eritrosit)Negatif

Minimal değişim hastalığı ön tanısıyla 22 mg/kg/gün prednizolon tedavisi başlanan hastanın, tedavinin 12.12. gününde aniden 39.2C39.2^\circ C ateşi çıkıyor ve yaygın karın ağrısı gelişiyor. Fizik muayenede batında yaygın hassasiyet, rebound ve defans saptanıyor.

Bu hastada gelişen klinik tablo için en olası tanı ve en sık etken mikroorganizma aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Spontan bakteriyel peritonit - Streptococcus pneumoniae

Cevap

Spontan bakteriyel peritonit - Streptococcus pneumoniae
Nefrotik sendromlu çocuklarda karın ağrısı ve ateş geliştiğinde aksi ispatlanana kadar spontan bakteriyel peritonit (SBP) düşünülmelidir. Bu hastalarda idrarla IgG, Faktör B ve Faktör D kaybı nedeniyle kapsüllü bakterilere (özellikle Streptococcus pneumoniae) karşı opsonizasyon bozulur ve fagositoz yetersiz kalır. Bu durum, asit sıvısının enfeksiyonu için uygun bir zemin hazırlar. SBP tanısı asit mayi incelemesinde lökosit sayısının >250/mm3>250/mm^3 (veya PNL hakimiyeti) olmasıyla konur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu değerlendir
Hastada hipoalbüminemi, masif proteinüri ve hiperlipidemi eşliğinde yaygın ödem (asit) mevcuttur; bu bulgular Nefrotik Sendrom tanısını doğrular.
Primer hastalığın ne olduğunu belirlemek, gelişen komplikasyonun zeminini anlamak için gereklidir.
2
Akut gelişen semptomları analiz et
Steroid tedavisi altında (immünsüpresif durum) gelişen yüksek ateş ve akut batın bulguları (rebound, defans) peritonal bir enfeksiyona işaret eder.
Tedavi altındaki hastada yeni gelişen hayatı tehdit edici semptomların kaynağını belirlemek gerekir.
3
Nefrotik sendroma spesifik komplikasyonları hatırla
Nefrotik sendromda asit sıvısı varlığında en sık görülen enfeksiyöz komplikasyon Spontan Bakteriyel Peritonittir (SBP).
Nefrotik sendromda immünglobulinlerin ve kompleman faktörlerinin (Faktör B ve D) idrarla kaybı opsonizasyonu bozar ve kapsüllü bakterilere duyarlılığı artırır.
4
En sık etkeni belirle
Pediatrik nefrotik sendromlu hastalarda SBP'nin en sık etkeni Streptococcus pneumoniae'dir.
TUS sınavında klasikleşmiş bilgiye göre, sirozlu yetişkinlerin aksine çocuklarda NS-SBP tablosunda gram pozitif koklar (özellikle pnömokoklar) ilk sıradadır.

Anahtar Kavram

Nefrotik sendromun en sık enfeksiyöz komplikasyonlarından biri spontan bakteriyel peritonittir ve en sık etken Streptococcus pneumoniae'dir.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 7Soru

44 yaşında bir çocuk, göz kapaklarında ve bacaklarında şişlik şikayetiyle polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenesinde yaygın gode bırakan ödem saptanan hastanın laboratuvar sonuçları aşağıdadır:

TetkikSonuç
İdrar Proteini4(+)4(+)
Serum Albümin1.8 g/dL1.8 \text{ g/dL}
Total Kolesterol310 mg/dL310 \text{ mg/dL}

Bu klinik tabloyla uyumlu olan ve çocukluk çağında idiyopatik nefrotik sendromun en sık nedeni olan hastalık aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Minimal Değişim Hastalığı

Cevap

Çocukluk çağında idiyopatik nefrotik sendromun en sık nedeni Minimal Değişim Hastalığıdır.
Çocukluk çağındaki idiyopatik nefrotik sendrom vakalarının büyük çoğunluğu (%85-90) Minimal Değişim Hastalığı kaynaklıdır. Bu hastalık ışık mikroskobunda normal görünüm, elektron mikroskobunda ise podositlerin ayak çıkıntılarında silinme ile karakterizedir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik ve laboratuvar bulgularının analizi
Nefrotik Sendrom tanısı
Yaygın ödem, masif proteinüri (4+4+), hipoalbüminemi (<2.5 g/dL<2.5 \text{ g/dL}) ve hiperlipidemi bulguları klasik nefrotik sendrom tetradını oluşturur.
2
Etiyolojik sıklığın değerlendirilmesi
Minimal Değişim Hastalığı
Pediatrik yaş grubunda, özellikle 2-6 yaş arası çocuklarda idiyopatik nefrotik sendromun yaklaşık %90 nedeni Minimal Değişim Hastalığıdır.

Anahtar Kavram

Pediatrik Nefrotik Sendrom Etiyolojisi
Tahmini Süre:45s
Soru 8Soru

7 yaşındaki bir kız hasta; göz kapaklarında şişlik, bacaklarda ödem ve karın şişliği yakınmalarıyla polikliniğe getiriliyor. Hastanın yapılan ilk incelemelerine ait sonuçlar aşağıdadır:

İncelemeSonuç
Proteinüri55 g/gu¨ng/gün
Serum Albümin2.12.1 g/dLg/dL
Serum Total Kolesterol350350 mg/dLmg/dL
Serum C3C3 DüzeyiNormal
İdrar MikroskobisiNormal (Hematüri saptanmadı)

Bu hastaya 22 mg/kg/gu¨nmg/kg/gün dozunda oral prednisolon tedavisi başlanıyor. Tedavinin 4. haftasında yapılan kontrolde hastanın yaygın ödeminin ve ağır proteinürisinin (4.84.8 g/gu¨ng/gün) devam ettiği saptanıyor.

Bu hasta için en olası ön tanı ve yapılması gereken bir sonraki adım aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Fokal segmental glomeruloskleroz - Renal biyopsi yapılması

Cevap

Fokal segmental glomeruloskleroz ön tanısı ile renal biyopsi yapılması en uygun yaklaşımdır.
Çocuklarda nefrotik sendrom tablosunda 4 haftalık günlük steroid tedavisine yanıt alınamaması 'steroid direnci' olarak kabul edilir. Steroid dirençli nefrotik sendromun çocukluk çağındaki en sık nedeni fokal segmental glomerulosklerozdur (FSGS) ve bu hastalarda tanısal netlik ve tedavi yönetimi için renal biyopsi yapılması şarttır.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın başlangıç klinik ve laboratuvar bulgularını değerlendiriniz.
Nefrotik sendrom (ağır proteinüri, hipoalbüminemi, hiperlipidemi, ödem) saptanmıştır. Normal C3 ve hematüri yokluğu öncelikle Minimal Değişiklik Hastalığı'nı düşündürür.
Çocukluk çağında nefrotik sendromun %85-90 nedeni Minimal Değişiklik Hastalığıdır ve başlangıçta biyopsisiz steroid başlanması standart yaklaşımdır.
2
Steroid tedavisine verilen yanıtı süre bazında analiz ediniz.
4 haftalık standart doz (22 mg/kg/gu¨nmg/kg/gün) günlük steroid tedavisine rağmen proteinüri devam etmektedir.
Pediatrik pratikte, 4 haftalık günlük steroid tedavisi sonrası remisyon sağlanamaması 'Steroid Dirençli Nefrotik Sendrom' (SRNS) olarak tanımlanır.
3
Steroid direnci durumunda yapılması gereken tanısal işlemi belirleyiniz.
Renal biyopsi endikasyonu oluşmuştur.
Dirençli vakalarda altta yatan nedenin (en sık FSGS) kesin tanısını koymak ve tedavi stratejisini belirlemek için biyopsi şarttır.

Anahtar Kavram

Steroid Dirençli Nefrotik Sendromda (SRNS) biyopsi endikasyonu ve en sık etiyolojik neden.

İpuçları

1
Hastanın laboratuvar bulgularında C3 düzeyinin normal olmasına ve hematüri olmamasına dikkat edin.
2
Çocuklarda 4 haftalık günlük steroid tedavisine yanıt alınamaması hangi klinik durumu tanımlar?

Daha Fazla Pratik

Steroid dirençli nefrotik sendromda genetik mutasyonların (NPHS1, NPHS2) rolünü ve biyopsi endikasyonlarını gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 9Soru

1212 yaşında bir kız çocuk, son bir haftadır giderek artan bacaklarda şişlik ve karın bölgesinde genişleme şikayetiyle polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenesinde yaygın pretibial ödem ve asit saptanıyor. Kan basıncı 135/90 mmHg135/90 \text{ mmHg} (95.95. persantil +12 mmHg+ 12 \text{ mmHg}) ölçülüyor. Laboratuvar tetkiklerinde; tam idrar tetkikinde 4+4+ proteinüri ve mikroskobik hematüri (152015-20 eritrosit/hpf), serum albümin 1.9 g/dL1.9 \text{ g/dL}, total kolesterol 420 mg/dL420 \text{ mg/dL}, serum C3C_3 ve C4C_4 düzeyleri normal bulunuyor. Bu hasta için en olası tanı ve bir sonraki en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Fokal segmental glomeruloskleroz (FSGS) - Tanı ve tedavi planı için böbrek biyopsisi yapılmalıdır.

Cevap

En olası tanı fokal segmental glomerulosklerozdur (FSGS) ve atipik bulgular nedeniyle böbrek biyopsisi yapılmalıdır.
Doğru yanıt olan yaklaşım, hastanın 1212 yaşında olması ve eşlik eden hipertansiyon ile hematüri bulguları nedeniyle öncelikle böbrek biyopsisi yapılmasını içerir. Çocukluk çağında nefrotik sendromun en sık nedeni Minimal Değişiklik Hastalığı (MDH) olsa da, 101210-12 yaşından büyük çocuklar, steroid tedavisine dirençli olgular, ciddi hematüri veya hipertansiyonu olanlar ve düşük kompleman düzeyi olanlarda biyopsi ilk adım olmalıdır. FSGS, bu yaş grubunda steroid direncine en sık yol açan histopatolojik tanıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu analiz et
Masif proteinüri, hipoalbüminemi ve ödem mevcudiyeti Nefrotik Sendrom tanısını doğrular.
Hastanın idrar ve serum bulguları nefrotik sınırları karşılamaktadır.
2
Atipik bulguları saptat
Hastanın yaşının 101210-12 üzerinde olması, persistan hipertansiyon ve mikroskobik hematüri bulunması atipik özelliklerdir.
Tipik çocukluk çağı nefrotik sendromu (MDH) genellikle daha küçük yaşta ve bu ek bulgular olmadan seyreder.
3
Laboratuvar ayrımı yap
C3C_3 ve C4C_4 düzeylerinin normal olması hipokomplemantemik glomerulonefritleri (MPGN, APSGN, Lupus) dışlar.
Normal kompleman düzeyleri primer olarak FSGS veya MDH lehinedir.
4
Yönetim kararını ver
Adölesan yaş grubu ve atipik klinik bulgular varlığında ampirik steroid tedavisi yerine böbrek biyopsisi endikasyonu vardır.
Bu hastalarda FSGS olasılığı yüksektir ve tedavi steroid direnci nedeniyle farklılık gösterebilir.

Anahtar Kavram

Pediatrik nefrotik sendromda böbrek biyopsisi endikasyonları

İpuçları

1
Çocuğun yaşına ve eşlik eden kan basıncı yüksekliğine dikkat edin.
2
Normal kompleman düzeyleri hangi glomerulonefritleri eler, hatırlamaya çalışın.
3
Pediatrik nefrotik sendromda hangi durumlarda tedaviye başlamadan önce biyopsi yapılması gerektiğini düşünün.

Daha Fazla Pratik

Fokal Segmental Glomeruloskleroz (FSGS) tanılı bir çocukta steroid direnci geliştiğinde ikinci basamakta tercih edilen kalsinörin inhibitörlerini inceleyin.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 10Soru

66 yaşında bir kız hasta, son birkaç gündür belirginleşen bacak şişliği ve idrar renginde koyulaşma nedeniyle polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenesinde kan basıncı 125/85 mmHg125/85\ mmHg (>95.>95. persantil) ve pretibial 2+2+ gode bırakan ödem saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde; serum albümini 2.5 g/dL2.5\ g/dL, total kolesterol 320 mg/dL320\ mg/dL, idrar proteini 4+4+ ve idrar mikroskopisinde her sahada 152015-20 dismorfik eritrosit ile nadir eritrosit silindirleri görülüyor. Serum C3C3 düzeyi ise normal sınırlarda bulunuyor.

Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Fokal Segmental Glomeruloskleroz

Cevap

Fokal Segmental Glomeruloskleroz (FSGS)
Fokal Segmental Glomeruloskleroz (FSGS), çocuklarda nefrotik düzeyde proteinüri ile birlikte hipertansiyon ve hematüri gibi nefritik bulguların sıkça eşlik ettiği bir tablodur. Kompleman (C3) düzeyinin normal olması, bu hastayı nefritik-nefrotik mikst tablo ile seyreden ancak C3 düşüklüğü yapan MPGN'den ayırır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik ve laboratuvar bulgularının sentezlenmesi
Hastada hem nefrotik sendrom (proteinüri, hipoalbüminemi, ödem) hem de nefritik sendrom (hipertansiyon, hematüri) bulguları bir aradadır.
Ayrıcı tanıda bu 'mikst' tabloyu açıklayabilecek hastalıklar düşünülmelidir.
2
Kompleman düzeyinin değerlendirilmesi
C3 düzeyinin normal olması.
C3 düşüklüğü ile seyreden MPGN ve APSGN gibi seçeneklerin dışlanmasını sağlar.
3
Minimal Değişiklik Hastalığı (MDH) ile karşılaştırma
MDH tanısının dışlanması.
Belirgin hipertansiyon ve eritrosit silindirleri MDH için tipik değildir; bu bulgular yapısal glomerüler hasarı (örn: FSGS) düşündürür.

Anahtar Kavram

Mikst nefrotik-nefritik tablo ile başvuran çocukta normal kompleman düzeyi FSGS lehinedir.
Soru 11Soru

55 yaşında bir erkek çocuk, yaklaşık bir haftadır devam eden karın şişliği ve göz kapaklarında ödem şikayetiyle polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenede yaygın yumuşak ödem ve asit saptanıyor. Kan basıncı 95/6095/60 mmHg (507550-75. persentil) ölçülüyor. Laboratuvar bulguları aşağıdadır:

İncelemeSonuç
Tam İdrar TetkikiProtein 4+4+, eritrosit yok, silendir yok
Spot İdrar Protein/Kreatinin3.53.5 mg/mg
Serum Albümin2.22.2 g/dL
Serum Total Kolesterol320320 mg/dL
Serum C3 ve C4 DüzeyleriNormal

Bu hasta için en olası tanı ve bir sonraki aşamada en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Minimal değişim hastalığı - Böbrek biyopsisi yapılmadan oral steroid tedavisi başlanması

Cevap

Minimal değişim hastalığı tanısıyla biyopsi yapılmadan oral steroid tedavisi başlanması
Verilen klinik tabloda saf nefrotik sendrom bulguları (yaygın ödem, masif proteinüri, hipoalbüminemi, hiperlipidemi) mevcuttur. Çocuklarda (1-10 yaş) nefrotik sendromun en sık nedeni (%85-90) Minimal Değişim Hastalığı'dır. Bu yaş grubundaki tipik vakalarda (hipertansiyon yok, hematüri yok, C3 normal) böbrek biyopsisi yapılmadan doğrudan oral prednizolon tedavisi başlanması standart yaklaşımdır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik ve laboratuvar bulgularının analizi
Hastada yaygın ödem, nefrotik düzeyde proteinüri, hipoalbüminemi ve hiperlipidemi mevcuttur; bu tablo 'Nefrotik Sendrom'dur.
Tanı kriterlerini doğrulamak için (Proteinüri > 40 mg/m²/saat veya protein/kreatinin > 2).
2
Nefrotik ve Nefritik sendrom ayrımının yapılması
Normal kan basıncı, hematüri yokluğu ve normal kompleman (C3, C4) düzeyleri tablonun saf nefrotik sendrom olduğunu gösterir.
Ayırıcı tanıda poststreptokok glomerulonefrit gibi nefritik süreçleri dışlamak.
3
Etyolojik yaklaşım ve tedavi planı
1101-10 yaş arası çocuklarda nefrotik sendromun >%85>\%85 sebebi Minimal Değişim Hastalığı (MDH) olduğu için biyopsi yapılmadan steroid tedavisi başlanır.
MDH'nin çocuklardaki yüksek prevalansı ve steroidlere olan mükemmel yanıtı nedeniyle invaziv işlemlerden kaçınmak.

Anahtar Kavram

Çocukluk çağı nefrotik sendromunda (özellikle 1-10 yaş arası, hipertansiyon ve hematürinin eşlik etmediği tipik vakalarda) en olası tanı Minimal Değişim Hastalığı'dır ve biyopsi endikasyonu yoktur; tedaviye doğrudan steroidlerle başlanır.

Daha Fazla Pratik

Nefrotik sendromlu çocuklarda steroid tedavisi altında canlı aşılama (KKK, Suçiçeği vb.) yapılmaması gerektiğini ve asitli hastalarda spontan bakteriyel peritonit riskini gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 12Soru

66 yaşında erkek çocuk, yaklaşık 1010 gündür devam eden göz kapaklarında ve bacaklarında şişlik şikayetiyle polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenede yaygın ödem izlenen hastanın kan basıncı 95/6095/60 mmHg (509550-95. persantil arası) ölçülüyor. Laboratuvar incelemesinde; tam idrar tetkikinde 4+4+ proteinüri, mikroskobik incelemede her sahada 121-2 eritrosit saptanıyor. Serum albumin: 1,61,6 g/dL, kolesterol: 380380 mg/dL, C3: 110110 mg/dL (N: 8016080-160), C4: 2525 mg/dL (N: 154515-45) ve kreatinin: 0,40,4 mg/dL bulunuyor. Hastaya prednizolon tedavisi başlanıyor. Tedavisinin 1212. gününde ani gelişen şiddetli karın ağrısı, kusma ve 39,4C39,4^\circ C ateş ile acil servise başvuruyor. Batında yaygın defans ve rebound saptanıyor. Bu hastada gelişen klinik tabloya en sık neden olan etken ve bu etkene karşı immünolojik savunmanın bozulmasındaki temel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Streptococcus pneumoniae - Alternatif kompleman yolu proteinlerinin (Faktör B ve Properdin) idrarla kaybı

Cevap

En olası etken Streptococcus pneumoniae olup, temel mekanizma alternatif kompleman yolu proteinlerinin (Faktör B ve Properdin) idrarla kaybıdır.
Nefrotik sendromlu çocuklarda gelişen spontan bakteriyel peritonitin en yaygın etkeni Streptococcus pneumoniae'dir. Bu yatkınlığın en spesifik nedeni, düşük moleküler ağırlıklı olan Faktör B ve Properdin gibi alternatif kompleman yolu proteinlerinin idrarla kaybedilmesidir. Bu kayıp, kapsüllü bakterilerin opsonizasyonunu bozarak fagositozu imkansız hale getirir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik verilerin analizi
Masif proteinüri, hipoalbuminemi, hiperlipidemi, normal tansiyon ve normal kompleman (C3, C4) düzeyleri ile hastada Minimal Değişim Hastalığı ön plandadır.
Nefrotik sendromun klasik bulgularını tanımlamak.
2
Komplikasyonun tanınması
Ateş, akut karın bulguları (defans, rebound) ve asit varlığı nefrotik sendrom seyrinde gelişen Spontan Bakteriyel Peritonit'i (SBP) gösterir.
Klinik seyirdeki değişikliği anlamlandırmak.
3
Etken ve mekanizma eşleştirmesi
Çocuklarda SBP'nin en sık etkeni S. pneumoniae'dir. Bu hastalarda kapsüllü bakterilere duyarlılık, Faktör B ve Properdin'in idrarla kaybı sonucu alternatif kompleman yolunun bozulmasına bağlıdır.
Patofizyolojik temeli belirlemek.

Anahtar Kavram

Nefrotik sendromda enfeksiyonlara (özellikle SBP) meyil, hümoral immünitedeki protein kayıplarına (Faktör B, Properdin, IgG) bağlıdır.
Soru 13Soru

33 yaşında bir erkek çocuk, yaklaşık bir haftadır devam eden ve özellikle sabahları belirginleşen göz kapaklarında şişlik şikayetiyle polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenesinde bacaklarda 2+2+ gode bırakan ödem saptanıyor; kan basıncı 95/60 mmHg95/60 \text{ mmHg} (normal) olarak ölçülüyor. Laboratuvar incelemesinde idrar analizinde masif proteinüri (4+4+) görülürken, mikroskobide eritrosit saptanmıyor. Serum albümin düzeyi 1.8 g/dL1.8 \text{ g/dL}, total kolesterol düzeyi ise 340 mg/dL340 \text{ mg/dL} olarak bulunuyor. Bu çocukta en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Minimal Değişiklik Hastalığı

Cevap

Minimal Değişiklik Hastalığı
Hastada görülen masif proteinüri, hipoalbüminemi ve ödem triadı nefrotik sendromu tanımlar. 33 yaşındaki bir çocukta, kan basıncının normal olması ve idrarda eritrosit bulunmaması (non-nefritik tablo) bu tablonun en olası nedeninin Minimal Değişiklik Hastalığı olduğunu gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların değerlendirilmesi
Belirgin ödem, normal kan basıncı ve hematüri yokluğu.
Nefrotik sendrom ile nefritik sendromun klinik ayrımını yapmak için ilk adımdır.
2
Laboratuvar verilerinin analizi
Masif proteinüri (4+4+), ciddi hipoalbüminemi (<2.5 g/dL< 2.5 \text{ g/dL}) ve hiperlipidemi.
Bu bulgular klasik nefrotik sendrom tanısını doğrular.
3
Yaş ve prevalans korelasyonu
262-6 yaş arası çocuklarda nefrotik sendromun %8590\%85-90 nedeni Minimal Değişiklik Hastalığı'dır.
En olası primer renal patolojiyi belirlemek için epidemiyolojik veriler kullanılır.

Anahtar Kavram

Minimal Değişiklik Hastalığı (MCD), çocuklarda nefrotik sendromun en yaygın nedenidir; tipik olarak hematüri ve hipertansiyonun eşlik etmediği saf nefrotik tablo ile sunulur.

Daha Fazla Pratik

Nefrotik sendromlu çocuklarda gelişebilecek en sık komplikasyonları (peritonit, tromboemboli) gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 14Soru

44 yaşında bir erkek çocuk, yaklaşık 1010 gündür devam eden göz kapaklarında şişlik ve karında büyüme şikayetiyle polikliniğe getiriliyor. Yapılan tetkiklerinde idrarda masif proteinüri (150 mg/m2/saat150\ mg/m^2/saat), serum albümin düzeyinde düşüklük (1.7 g/dL1.7\ g/dL) ve hiperlipidemi (380 mg/dL380\ mg/dL) saptanarak Nefrotik Sendrom tanısı konuluyor. Hastaya steroid tedavisi başlanıyor. Yatışının 5.5. gününde hastada aniden 39.5C39.5^\circ C ateş, yaygın karın ağrısı ve fizik muayenede tüm batında rebound (hassasiyet) saptanıyor. Spontan bakteriyel peritonit ön tanısı ile değerlendirilen bu hastada, *Streptococcus pneumoniae* gibi kapsüllü bakterilerle gelişen bu enfeksiyon riskindeki artıştan sorumlu temel immünolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Alternatif kompleman yolu bileşeni olan Faktör B'nin idrarla kaybı

Cevap

Nefrotik sendromda enfeksiyon riskini artıran temel mekanizma, alternatif kompleman yolu aktivasyonunda görev alan Faktör B'nin idrarla kaybıdır.
Nefrotik sendromda masif proteinüri sırasında sadece albümin değil, bazı immün sistem proteinleri de kaybedilir. Özellikle alternatif kompleman yolunun aktivasyonu için elzem olan Faktör B'nin (yaklaşık 90 kDa90\ kDa) idrarla kaybı, kapsüllü bakterilerin (örn. *S. pneumoniae*) opsonizasyonunu bozar. Bu durum, bu hastaların spontan bakteriyel peritonit gibi enfeksiyonlara karşı savunmasız kalmasına neden olan temel mekanizmadır.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın klinik tablosunu analiz etme.
Hasta masif proteinüri ve ödemle (nefrotik sendrom) başvurmuş ve takibinde ateş, karın ağrısı ve rebound (spontan bakteriyel peritonit) geliştirmiştir.
Nefrotik sendromda en sık görülen ciddi enfeksiyon komplikasyonu spontan bakteriyel peritonittir.
2
Enfeksiyona yatkınlık yapan immünolojik değişiklikleri değerlendirme.
İdrarla immünglobülin G (IgG) ve kompleman bileşenlerinin (özellikle Faktör B) kaybedildiği bilinmektedir.
Faktör B, alternatif kompleman yolunda kapsüllü bakterilerin opsonizasyonu için gereklidir.
3
Patojen ve mekanizma ilişkisini kurma.
Faktör B ve IgG kaybı sonucu *Streptococcus pneumoniae* gibi kapsüllü bakterilerin temizlenmesi zorlaşır.
Bu eksiklikler hastayı bakteriyemi ve peritonit gibi tablolara açık hale getirir.

Anahtar Kavram

Nefrotik sendromda immün protein kayıpları (IgG ve Faktör B) ve enfeksiyon yatkınlığı.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 15Soru

55 yaşında bir kız çocuk, son iki haftadır giderek artan vücutta şişlik ve karın bölgesinde genişleme yakınmasıyla polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenesinde periorbital ve pretibial 3+3+ gode bırakan ödem ile asit saptanıyor. Kan basıncı 108/72108/72 mmHg (9595. persantil sınırında) ölçülüyor. Laboratuvar incelemelerinde serum albümin düzeyi 1,71,7 g/dL, total kolesterol 340340 mg/dL, tam idrar tetkikinde 4+4+ proteinüri (spot idrar protein/kreatinin oranı: 4,54,5) ve mikroskobik incelemede 565-6 eritrosit saptanıyor. Serum kompleman C3C3 düzeyi 3838 mg/dL (Normal: 8016080-160 mg/dL), C4C4 düzeyi ise 2424 mg/dL (Normal: 154515-45 mg/dL) bulunuyor. Bu aşamada hastanın yönetimi için en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Perkütan böbrek biyopsisi planlanması

Cevap

Düşük kompleman (C3C3) düzeyi ile seyreden nefrotik sendrom tablosunda, tedaviye başlamadan önce perkütan böbrek biyopsisi yapılması en uygun yaklaşımdır.
Çocukluk çağında nefrotik sendromun en sık nedeni Minimal Değişiklik Hastalığı'dır ve bu hastalıkta kompleman düzeyleri normal beklenir. Ancak hastada saptanan düşük C3C3 düzeyi, tanının 'idiyopatik nefrotik sendrom' (presümtif Minimal Değişiklik Hastalığı) dışına çıktığını gösterir. Bu durum, özellikle Membranoproliferatif Glomerulonefrit (MPGN) için tipiktir ve kesin tanı ile uygun tedavi planı için steroid tedavisine başlanmadan önce perkütan böbrek biyopsisi yapılması gerekir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik ve laboratuvar verilerinin sentezi
Hastada masif proteinüri, hipoalbüminemi, hiperlipidemi ve ödem mevcuttur; bu bulgular Nefrotik Sendrom tanısını koydurur.
Tanı kriterleri (3,53,5 g/gün veya protein/kreatinin > 22 proteinüri ve albümin < 2,52,5 g/dL) karşılanmaktadır.
2
Kompleman düzeylerinin yorumlanması
Düşük C3C3 ve normal C4C4 düzeyi saptanmıştır.
Çocukluk çağı nefrotik sendromlarının çoğunluğunu oluşturan Minimal Değişiklik Hastalığı'nda kompleman düzeyleri normaldir. Düşük C3C3, Membranoproliferatif Glomerulonefrit (MPGN) veya diğer sekonder nedenleri düşündürür.
3
Yönetim planının belirlenmesi
Düşük kompleman düzeyi, çocuklarda nefrotik sendromda 'atipik' bir bulgudur ve steroid öncesi biyopsi endikasyonudur.
Atipik özellikler (yaş < 11 veya > 1010, dirençli hipertansiyon, makroskopik hematüri, böbrek yetmezliği veya düşük kompleman) varlığında direkt steroid başlanmaz.

Anahtar Kavram

Pediatrik Nefrotik Sendromda Biyopsi Endikasyonları
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 16Soru

55 yaşında bir erkek çocuk, yaklaşık 1010 gündür devam eden göz kapaklarında şişlik, karın bölgesinde genişleme ve idrar miktarında azalma şikayetleri ile polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenesinde pretiyal 3+3+ gode bırakan ödem ve batında asit saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde; tam idrar tetkikinde 4+4+ proteinüri saptanırken, serum albümin düzeyi 1.7 g/dL1.7 \text{ g/dL} ve total kolesterol düzeyi 350 g/dL350 \text{ g/dL} olarak bulunuyor. Bu hasta ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Karın ağrısı ve ateş gelişmesi durumunda ilk akla gelmesi gereken komplikasyon spontan bakteriyel peritonit olup en olası etken Streptococcus pneumoniaeStreptococcus \ pneumoniae'dir.

Cevap

Karın ağrısı ve ateş gelişen nefrotik sendromlu bir hastada en olası tanı spontan bakteriyel peritonit olup en sık izole edilen etken Streptococcus pneumoniae'dir.
Nefrotik sendromlu çocuklarda asit sıvısı varlığı enfeksiyon için uygun bir ortam oluşturur. Bu hastalarda gelişen spontan bakteriyel peritonitin en yaygın etkeni Streptococcus pneumoniaeStreptococcus \ pneumoniae'dir. Ateş ve karın ağrısı bu durum için uyarıcı semptomlardır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu tanımla
Masif proteinüri, hipoalbüminemi, ödem ve hiperlipidemi varlığı nefrotik sendrom tanısını koydurur.
Hastanın yaşı ve laboratuvar bulguları çocukluk çağının en sık nefrotik sendrom nedeni olan Minimal Değişiklik Hastalığı ile uyumludur.
2
Komplikasyon risklerini değerlendir
İmmünoglobulinlerin idrarla kaybı ve steroid kullanımı nedeniyle enfeksiyon riski (özellikle peritonit) artmıştır.
Nefrotik sendromda kompleman faktörlerinin kaybı ve opsonizasyon bozukluğu kapsüllü bakterilere karşı hassasiyet yaratır.
3
En sık etkeni belirle
Spontan bakteriyel peritonit etkenleri arasında ilk sırada Streptococcus pneumoniae yer alır.
Pnömokoklar, nefrotik sendromlu çocuklarda görülen invaziv enfeksiyonların klasik ve en sık nedenidir.

Anahtar Kavram

Nefrotik Sendrom Komplikasyonları ve Enfeksiyon Yönetimi

Alternatif Yöntem

Nefrotik sendromlu bir hastada steroid tedavisi planlanırken veya uygulanırken, hastanın aşı durumu ve enfeksiyon semptomları (peritonit gibi) her zaman birlikte sorgulanmalıdır.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 17Soru

33 yaşında erkek hasta, vücutta yaygın ödem ve idrar miktarında azalma şikayetleriyle getiriliyor. Yapılan tetkiklerinde masif proteinüri (110 mg/m2/saat110 \text{ mg/m}^2/\text{saat}), hipoalbüminemi (1.8 g/dL1.8 \text{ g/dL}) ve hiperlipidemi saptanıyor. Minimal değişiklik hastalığı ön tanısıyla 2 mg/kg/gu¨n2 \text{ mg/kg/gün} dozunda oral prednizolon tedavisi başlanıyor. Tedavinin 22. haftasında kontrole gelen ailenin, çocuğun rutin takviminde olan Kızamık-Kızamıkçık-Kabakulak (KKK) aşısının zamanının geldiğini belirtmesi üzerine en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Canlı aşılar (KKK gibi) immünsüpresif dozda steroid kullanımı sırasında kontrendikedir; bu aşı tedavi kesildikten en az 44 hafta sonra uygulanmalıdır.

Cevap

İmmünsüpresif dozda steroid alan nefrotik sendromlu hastalarda canlı aşılar (KKK, su çiçeği, BCG vb.) kontrendikedir ve tedavi kesildikten en az 4 hafta (1 ay) sonra uygulanmalıdır.
Nefrotik sendrom tedavisinde kullanılan 2 mg/kg/gu¨n2 \text{ mg/kg/gün} (veya >20 mg/gu¨n>20 \text{ mg/gün}) prednizolon dozu immünsüpresif olarak kabul edilir. Bu durumdaki hastalara KKK, Su çiçeği, BCG ve Oral Polio gibi canlı aşılar yapılamaz. Aşılama için steroid tedavisinin kesilmesinden veya immünsüpresif olmayan dozlara inilmesinden sonra en az 11 ay beklenmesi gerekir.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın mevcut durumunu ve tedavi dozunu analiz et.
Hasta 2 mg/kg/gu¨n2 \text{ mg/kg/gün} dozunda (yüksek doz/immünsüpresif) prednizolon almaktadır.
Steroid dozunun immünsüpresif olup olmadığını belirlemek aşı kararı için kritiktir.
2
İmmünsüpresif tedavi altındaki hastalarda canlı aşı prensiplerini hatırla.
Yüksek doz steroid kullanımı sırasında canlı aşılar (KKK gibi) kontrendikedir.
İmmün sistemi baskılanmış kişide canlı aşı virüsü kontrolsüz çoğalarak hastalığa neden olabilir.
3
Aşılamanın ne zaman yapılabileceğini belirle.
Tedavi bittikten veya doz düşürüldükten en az 11 ay sonra yapılabilir.
İmmün sistemin aşıya güvenli ve etkili yanıt verebilmesi için steroidin etkisinin geçmesi beklenmelidir.

Anahtar Kavram

İmmünsüpresif tedavi altındaki çocuklarda aşılama ilkeleri

İpuçları

1
Hastanın aldığı steroid dozunun (2 mg/kg/gu¨n2 \text{ mg/kg/gün}) immün sistem üzerindeki etkisini düşünün.
2
Canlı aşıların (KKK gibi) immünsüpresif tedavi altındaki bir vücutta nasıl bir risk oluşturabileceğini hatırlayın.

Daha Fazla Pratik

Nefrotik sendromlu bir çocukta hangi inaktive aşıların özellikle yapılması gerektiğini (örneğin Pnömokok) gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 18Soru

66 yaşında bir erkek çocuk, yaklaşık bir haftadır devam eden ve giderek artan tüm vücutta şişlik yakınmasıyla polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenesinde yaygın pretibial ve periorbital ödemi saptanıyor; kan basıncı 95/6595/65 mmHgmmHg (normal) ölçülüyor. Laboratuvar bulguları aşağıda verilmiştir:

İncelemeSonuç
Tam İdrar TetkikiProtein 4+4+, eritrosit ()(-)
Serum Albümin1.91.9 g/dLg/dL
Serum Kolesterol280280 mg/dLmg/dL
Serum C3 DüzeyiNormal

Bu hasta için en olası tanı ve yapılması gereken ilk işlem aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Minimal Değişiklik Hastalığı - Oral prednizolon tedavisi başlanması

Cevap

En olası tanı Minimal Değişiklik Hastalığıdır ve yaklaşım olarak oral prednizolon tedavisi başlanmalıdır.
Hastanın yaşı (66), masif proteinürisi, normal tansiyonu ve normal kompleman düzeyi çocukluk çağının en sık nefrotik sendrom nedeni olan Minimal Değişiklik Hastalığı'na işaret eder. Bu yaş grubunda tipik klinik tablo varlığında renal biyopsi gerekmeksizin doğrudan oral prednizolon tedavisine başlanması standart yaklaşımdır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik ve laboratuvar bulgularının analizi
Masif proteinüri (4+4+), hipoalbüminemi (1.91.9 g/dLg/dL) ve ödem varlığı Nefrotik Sendrom tanısını koydurur.
Nefrotik sendromun klasik triadı ödem, ağır proteinüri ve hipoalbüminemidir.
2
Etiyolojik sınıflandırma (Tipik vs Atipik)
Hastanın 1101-10 yaş aralığında olması, kan basıncının ve C3 düzeyinin normal olması, makroskobik hematüri olmaması 'tipik nefrotik sendrom' lehinedir.
Çocuklarda nefrotik sendromun %8590\%85-90 sebebi Minimal Değişiklik Hastalığıdır (MDH).
3
Yönetim planının belirlenmesi
Tipik vakalarda renal biyopsi yapmadan ampirik olarak oral steroid (22 mg/kg/gu¨nmg/kg/gün) başlanır.
MDH steroid tedavisine çok iyi yanıt verdiği için biyopsi genellikle steroid dirençli vakalara saklanır.

Anahtar Kavram

Çocukluk çağında tipik nefrotik sendrom (MDH) yönetimi ve biyopsi endikasyonları.

Daha Fazla Pratik

Steroid dirençli nefrotik sendrom tanımı ve biyopsi endikasyonlarını tekrar edin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 19Soru

55 yaşında bir erkek çocuk, yaklaşık 22 yıl önce "Minimal Değişim Hastalığı" tanısı almış ve o dönemdeki ilk atağı steroid tedavisiyle tam remisyona girmiştir. Ancak son atağında 2 mg/kg/gu¨n2 \text{ mg/kg/gün} (maksimum 60 mg/gu¨n60 \text{ mg/gün}) dozunda uygulanan 44 haftalık günlük prednizolon tedavisine rağmen proteinürisi nefrotik düzeyde (4,5 mg/m2/saat4,5 \text{ mg/m}^2\text{/saat}) devam etmektedir. Yapılan fizik muayenede kan basıncı 120/80 mmHg120/80 \text{ mmHg} (yaş ve boy persantiline göre yüksek) saptanmış, idrar mikroskobisinde ise her sahada 8108-10 eritrosit gözlenmiştir. Bu tabloyu en iyi tanımlayan klinik durum ve bir sonraki aşamada yapılması gereken en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Steroid dirençli nefrotik sendrom; etiyolojiye yönelik renal biyopsi yapılmalıdır.

Cevap

Hastanın durumu 'Steroid dirençli nefrotik sendrom' olarak tanımlanır ve bir sonraki uygun adım renal biyopsi yapılmasıdır.
Çocukluk çağı nefrotik sendromunda remisyonun sağlanamaması (4 haftalık günlük prednizolon tedavisine rağmen) steroid direnci olarak kabul edilir. Bu durumdaki hastalarda, özellikle hipertansiyon ve hematüri gibi atipik bulgular eşlik ediyorsa, Minimal Değişim Hastalığı'ndan Fokal Segmental Glomerüloskleroz'a (FSGS) dönüşüm veya başka bir glomerülopati şüphesiyle renal biyopsi yapılması zorunludur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tanımı belirle
Steroid dirençli nefrotik sendrom
2 mg/kg/gu¨n2 \text{ mg/kg/gün} dozunda 44 haftalık günlük steroid tedavisine yanıt alınamaması bu durumu tanımlar.
2
Eşlik eden bulguları analiz et
FSGS şüphesi
Başlangıçta minimal değişim hastalığı olan bir çocukta zamanla steroid direnci gelişmesi, hematüri ve hipertansiyon eklenmesi FSGS dönüşümünü düşündürür.
3
Tanısal yöntemi seç
Renal biyopsi
Steroid direnci gelişen her pediatrik hastada altta yatan spesifik histopatolojik değişikliği belirlemek ve tedavi planını buna göre şekillendirmek için altın standarttır.

Anahtar Kavram

Nefrotik sendromda steroid direnci tanımı ve FSGS ayırıcı tanısı için biyopsi gerekliliği.

Daha Fazla Pratik

Nefrotik sendromlu hastalarda hiperkoagülabilite mekanizmalarını (antitrombin III kaybı vb.) gözden geçiriniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 20Soru

4.54.5 yaşındaki bir erkek çocuk, üç gündür giderek artan karın şişliği ve bacaklarda ödem şikayeti ile polikliniğe getiriliyor. Öyküsünden bir hafta önce üst solunum yolu enfeksiyonu geçirdiği öğrenilen hastanın fizik muayenesinde kan basıncı 90/60 mmHg90/60\text{ mmHg} (normal), batında asit ve pretibial 3+3+ gode bırakan ödem saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde; tam idrar tetkikinde 4+4+ proteinüri, idrar mikroskopisinde her sahada 1-2 eritrosit; serum albümin 1.9 g/dL1.9\text{ g/dL}, total kolesterol 340 mg/dL340\text{ mg/dL}, serum C3C3 ve C4C4 düzeyleri normal olarak bulunuyor. Bu hasta için en olası tanı ve ilk basamak tedavi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Minimal değişiklik hastalığı - Oral prednizolon tedavisi

Cevap

Minimal değişiklik hastalığı tanısı konularak oral prednizolon tedavisi başlanmalıdır.
Hastada saptanan jeneralize ödem, hipoalbüminemi (1.9 g/dL1.9\text{ g/dL}) ve masif proteinüri (4+4+) nefrotik sendromu tanımlar. Çocuklarda (262-6 yaş) bu tablonun en yaygın nedeni Minimal Değişiklik Hastalığıdır. Normal kan basıncı ve normal kompleman düzeyleri (C3, C4) bu tanıyı pekiştirir. Bu tipik klinik sunumda, biyopsiye gerek duyulmadan ilk seçenek olarak oral prednizolon tedavisi başlanması en uygun yaklaşımdır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları analiz et.
Ödem, asit ve masif proteinüri (4+4+) varlığı Nefrotik Sendrom tanısını koydurur.
Nefrotik sendromun temel bileşenleri ağır proteinüri, hipoalbüminemi ve ödemdir.
2
Ayırıcı tanı için laboratuvar verilerini ve demografik özellikleri değerlendir.
Yaşın 262-6 arası olması, kan basıncının normal olması ve kompleman (C3C3) düzeyinin normal bulunması Minimal Değişiklik Hastalığı (MDH) lehinedir.
MDH, çocuklarda nefrotik sendromun en sık nedenidir ve nefritik bulgular (hipertansiyon, düşük C3) beklenmez.
3
Tedavi planını belirle.
Çocukluk çağında tipik MDH bulguları olan hastalarda böbrek biyopsisi yapılmadan oral steroid (2 mg/kg/gu¨n2\text{ mg/kg/gün}) başlanır.
Hastaların büyük çoğunluğu steroide yanıt verdiği için biyopsi steroid direnci gelişen vakalara saklanır.

Anahtar Kavram

Çocukluk çağında tipik nefrotik sendrom (MDH) klinik tablosu ve ampirik steroid tedavisi.

Daha Fazla Pratik

Nefrotik sendromlu bir çocukta steroid tedavisine rağmen proteinürinin devam etmesi durumunda (steroid direnci) bir sonraki adımın ne olması gerektiğini araştırınız.
Tahmini Süre:1m 30s
Sayfa 1 / 3Sonraki